Revize Birim Fiyat

… tarihinde … İş Ortaklığı’na ihale edilen … TL sözleşme bedelli “… İşi”nde, revize birim fiyat hesaplamasına giren imalat kalemleri için işin sözleşmesi uyarınca revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılması gerekirken sözleşme birim fiyatı üzerinden ödeme yapıldığı görülmüştür.

Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşme ve işe ait Sözleşmenin “İş kalemi miktarının değişmesi” başlıklı 28.2’nci maddesinin 28.2.1 ve 28.2.2 nolu alt maddelerinde;

“28.2.1. Herhangi bir iş kaleminin (sözleşmede yer alan ya da yeni fiyatla sözleşmeye dahil olan iş kalemi) miktarında, işin devamı sırasında sözleşmesinde yer alan iş kalemi için sözleşmede belirtilen iş kalemi miktarında; yeni fiyatla sözleşmeye dahil edilen iş kalemi için ise yeni fiyat oluşturulurken projesine göre tespit edilip idare tarafından onaylanan iş kalemi miktarında % 20’yi aşan artışın meydana gelmesi ve toplam artışın aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçmesi halinde, artışın sözleşme bedeli içindeki payı nispetinde ilgili iş kalemine ait birim fiyat aşağıda gösterildiği şekilde revize edilir ve bu iş kaleminin yüzde yirmi artışı aşan kısmına revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılır.

R = F x [ 1 – (A x F) / S ]

S = Sözleşme bedeli (TL),

F = İş kaleminin birim fiyatı (TL / ….),

A = İş kaleminde meydana gelen artış miktarı (Adet, mt, m² vb.),

R = Revize birim fiyat (TL / ….).

28.2.2. (28.2.1) maddesi uyarınca hesaplanan revize birim fiyat, o iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak (%25 oranında kâr ve genel gider dahil) hesaplanan birim fiyatı geçemez. İş kalemine ait resmi analiz ve rayiçlerin bulunmaması halinde ise, bu fiyat Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 22 nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları dikkate alınarak hesaplanır.”

düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan düzenleme uyarınca, birim fiyat sözleşmeye bağlanan yapım işlerinde; işin devamı sırasında sözleşmede belirtilen iş kalemi miktarında %20’yi aşan artışın meydana gelmesi ve toplam artış tutarının aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçmesi halinde, artışın sözleşme bedeli içindeki payı nispetinde ilgili iş kalemine ait birim fiyatın sözleşmede gösterildiği şekilde revize edilmesi ve bu iş kaleminin yüzde yirmi artışı aşan kısmı için revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılması gerekmektedir.

Ancak, söz konusu işin sözleşmesinde yer alan iş kalemlerinden bir kısmının imalat miktarlarının, sözleşmede belirtilen iş kalemi miktarının %20’sini aştığı, iş kalemi bazında toplam artış tutarının aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçtiği, bu iş kalemlerinin yüzde yirmi artışı aşan kısmı için revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılması gerekirken sözleşme birim fiyatları üzerinden ödeme yapılmaya devam edildiği görülmüştür.

Söz konusu iş kalemleri aşağıda sıralanmıştır:

….

Yukarıda da görüldüğü üzere, bahse konu işte, …, … özel pozlu birim fiyat imalat kalemlerinin imalat miktarları, işin sözleşmesinde yer alan imalat miktarlarının %20’sinden fazla artış göstermiş, aynı zamanda iş kalemi bazında artış tutarı da sözleşme bedelinin %1’ini geçmiştir. Bu itibarla, söz konusu iş kalemlerinin imalat miktarlarının %20’yi aşan kısmının bedelinin sözleşme bedeli üzerinden değil, işin sözleşmesine göre hesaplanacak revize birim fiyat üzerinden ödenmesi gerekmektedir.

Öte yandan, yine işin Sözleşmesinin 28.2.2 nci maddesinin, “hesaplanan revize birim fiyatın, o iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak (%25 oranında kâr ve genel gider dahil) hesaplanan birim fiyatı geçmesi de mümkün değildir, iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçlerin bulunmaması durumunda ise, bu fiyatın Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 22 nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları dikkate alınarak hesaplanması gerekir” hükmüne istinaden revize birim fiyat hesaplamasında, hesaplanan revize birim fiyatın, %25 kar ve genel gider dahil o iş kaleminin ihale tarihi resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak hesaplanan bedelini de geçmemesi gerekmektedir.

Tavan fiyat uygulaması ile yapılan düzenlemenin temel amacı, resmi ya da özel analiz ile yaklaşık maliyeti hesaplanan iş kalemlerinde, yüklenici teklifi yaklaşık maliyetin üzerinde olan iş kalemleri için, revize fiyat hesabında resmi rayicin aşılmamasıdır. Bunu sağlamanın tek yolu ise, yaklaşık maliyet hazırlanırken kullanılan analizlere ihale tarihi resmi rayiçleri uygulanarak fiyatın tespit edilmesidir. Başka bir anlatımla, yüklenici teklifinin iş kalemi bazında yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu hallerde, revize fiyat hesaplanırken kullanılan analize ihale tarihi resmi rayiçleri uygulanarak bulunacak fiyatın aşılmaması gerekmektedir.

Revize birim fiyat, ihale tarihi rayiçleri esas alınarak bulunan bir fiyattır ve bu fiyat da ihale tarihi rayicini yansıtır. Uygulama ayı rayici ise, daha sonra rayiç değişikliği sonucu gelen artışları bünyesinde taşıyan bir rayiç fiyattır. Aynı zamanın rayiçleri olmayan birim fiyatların birbiriyle karşılaştırılması ve mukayese edilmesi anlamlı bir sonuç vermeyeceğinden, revize birim fiyatla mukayese edilecek tavan fiyatın da aynı zamanlı rayiçte, yani ihale tarihi rayicinde olması gerekir.

Sonuç olarak, söz konusu yapım işinde, yukarıda belirtilen iş kalemlerinde sözleşmede belirtilen iş kalemi miktarında %20’yi aşan artış meydana geldiğinden ve toplam artış aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçtiğinden, İdarece ilgili iş kalemlerine ait sözleşme birim fiyatların işin sözleşmesinde (28.2.1 ve 28.2.2 maddelerinde) gösterildiği şekilde, ihale tarihi resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak hesaplanan tavan fiyat da göz önüne alınmak suretiyle revize edilmesi ve bu iş kalemlerinin yüzde yirmi artışı aşan kısmı için revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılması gerekirken, söz konusu iş kalemlerinin bedellerinin sözleşme birim fiyatları üzerinden ödenmesi nedeniyle kamu zararı oluşmuştur.

Sorguda kamu zararı tutarı … TL olarak hesaplanmış ise de, kamu zararı hesabında varolan aritmetik hatalar düzeltildikten sonra kamu zararı tutarı … TL olarak yeniden tespit edilmiştir.

Bu itibarla; sorguda kamu zararı olarak hesaplanan … TL’nin;

… TL’sinin mevzuatına uygun olduğuna ve bu miktar için ilişilecek husus bulunmadığına,

… TL kamu zararının, …, …, …a müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

Anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.