Gelir Vergisi Tevkifatı

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

Serbest meslek faaliyeti kapsamında sunulan hizmete ilişkin harcama pusulası düzenlenmek suretiyle yapılan ödemelerden %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekirken %10 oranında tevkifat yapıldığı görülmüştür.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun;

“Serbest meslek kazancının tarifi” başlıklı 65’inci maddesinde; “Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır.

Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtısasa dayanan ve ticari mahiyette olmıyan işlerin iş verene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır.

Tahkim işleri dolayısiyle hakemlerin aldıkları ücretler ile kollektif, adi komandit ve adi şirketler tarafından yapılan serbest meslek faaliyeti neticesinde doğan kazançlar da, serbest meslek kazancıdır.”,

“Serbest meslek erbabı” başlıklı 66’ncı maddesinde; “Serbest meslek faaliyetini mütat meslek halinde ifa edenler, serbest meslek erbabıdır. Serbest meslek faaliyetinin yanında meslekten başka bir iş veya görev ile devamlı olarak uğraşılması bu vasfı değiştirmez.

Bu maddenin uygulanmasında:

1. Gümrük Komisyoncuları, bilümum borsa ajan ve acentaları, noterler, noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar;

2. Bizzat serbest, meslek erbabı tarifine girmemekle beraber serbest meslek erbabını bir araya getirerek teşkilat kurmak veya bunlara sermaye temin etmek suretiyle veya sair suretlerle serbest meslek kazancından hisse alanlar.

3. Serbest meslek faaliyetinde bulunan kollektif ve adi şirketlerde ortaklar, adi komandit şirketlerde komanditeler;

4. (Ek: 22/7/1998-4369/36 md.; Değişik: 9/4/2003-4842/6 md.) Dava vekilleri, müşavirler, kurumlar ve tüccarlarla serbest meslek erbabının ticarî ve meslekî işlerini takip edenler ve konser veren müzik sanatçıları;

5. Vergi Usul Kanununun 155 inci maddesinde belirtilen şartlardan en az ikisini taşıyan ebe, sünnetçi, sağlık memuru, arzuhalci, rehber gibi mesleki faaliyette bulunanlar (Şartlardan en az ikisini taşımayanlar ile köylerde veya son nüfus sayımına göre belediye içi nüfusu 5.000'i aşmayan yerlerde faaliyette bulunanların bu faaliyetlerine ilişkin kazançları gelir vergisinden muaftır);

Bu işleri dolayısiyle serbest meslek erbabı sayılırlar.”,

“Vergi tevkifatı” başlıklı 94’üncü maddesinde ise “Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.

1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre,

2. Yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden (Noterlere(1) serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler hariç);

a) 18'inci madde kapsamına giren serbest meslek işleri dolayısıyla yapılan ödemelerden,

b) Diğerlerinden,

…

Vergi tevkifatı yapılır.” ,

hükümleri yer almaktadır.

Belediyenin farklı tarihlerde konser, müzik dinletisi, mehter gösterisi, sempozyum, sokak köpekleri toplama hizmeti, sulama suyu takip hizmeti, yörük göçü hizmeti adı altında almış olduğu hizmetlerin sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayıp aynı zamanda iş verene de tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına gerçekleştirilen işlerden olması nedeniyle Gelir Vergisi Kanunu’nun 65’inci maddesinin 2’nci fıkrasında belirtilen serbest meslek kazancı kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre, konser, müzik dinletisi, mehter gösterisi, sempozyum, sokak köpekleri toplama hizmeti, sulama suyu takip hizmeti, yörük göçü hizmeti adı altında yapılan hizmet alımları Gelir Vergisi Kanunu 94’üncü maddesinin (2/b) bendi kapsamında olması nedeniyle söz konusu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden %20 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekmektedir. Ancak bahse konu ödemelere ilişkin harcama pusulalarında %10 oranında tevkifat yapıldığı anlaşılmıştır.

Açıklanan gerekçelerle, serbest meslek faaliyeti kapsamında olan hizmetler karşılığında yapılan ödemelerden %20 oranında vergi tevkifatı yapılması gerekirken %10 oranında tevkifat yapılması sonucu toplam ………. TL kamu zararına neden olunmuştur.

Bu itibarla, söz konusu kamu zararı tutarı ………….. TL’nin,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’e,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’e,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’e,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’ye,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’a,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’a,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’a,

………. TL’sinin Harcama Yetkilisi (……..) …… …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…..) …. …..’a,

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faiziyle ödettirilmesine anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.

Karşı Oy:

Üye …… ……….’ın karşı oy gerekçesi;

Sorumlular tarafından, sorgu konusu edilen hizmetlerin serbest meslek kapsamında olmadığı ve mutat bir şekilde yapılmadığı, hizmetleri sunan kişilerin serbest meslek erbabı olmadıkları ve farklı bir işverene bağlı ücretli çalışan kişiler oldukları, bu nedenlerle harcama pusulası ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu 94’üncü maddesinin (13/d) fıkrası uyarınca kesinti yapıldığı ifade edilmiştir. Söz konusu gelir vergisi kesintisi 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi uyarınca belediye açısından bir kamu zararı değildir. Ancak, Hazine ve Maliye Bakanlığı açısından eksik kesilen verginin tahsil edilmemesi bir kamu zararını doğuracaktır. Bu nedenle, söz konusu hizmet alımı kapsamında tahsil edilmesi gereken vergi oranında eksiklik varsa vergi mevzuatı kapsamında değerlendirilmesi açısından konunun Hazine ve Maliye Bakanlığına yazılması gerektiği düşüncesi ile çoğunluk görüşüne katılmıyorum.