Daire Karar Detayı
Daire
2
Karar Tarihi
14.01.2021
Karar No
35639
İlam No
51
Madde No
2
Kamu İdaresi Türü
Belediyeler ve Bağlı İdareler
Hesap Yılı
2019
Konu
Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar
KARAR
Belediyenin maaş ödemelerinin incelenmesi sonucunda;
A) İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden … ve Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’nın asilde aranan bazı şartları taşımadıkları halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödendiği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Vekâlet Görevi ve Aylık Verilmesinin Şartları” başlıklı 86 ncı maddesinde;
“Memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabilir.
Bir görevin memurlar eliyle vekâleten yürütülmesi halinde aylıksız vekâlet asıldır.
…
Yukarıda sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekâleten gördürülebilir.
…”
Denilmektedir.
“Vekâlet, ikinci görev aylık ve ücretleri ile diğer ödemeler” başlıklı 175 inci maddesinde ise kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşımasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atamada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşıması şarttır.
657 sayılı Devlet Memuru Kanunun 68 inci maddesi (B) bendine göre;
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.(2)
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin;
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir. Bu sürelerin hesabında; 8/6/1984 tarihli ve 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi kapsamına dâhil kurumlarda fiilen çalışılan süreler ile Yasama Organı Üyeliğinde, belediye başkanlığında, belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, kanunlarla kurulan fonlar-da, muvazzaf askerlikte, okul devresi dâhil yedek astsubaylık ve yedek subaylıkta ve uluslararası kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı ile yükseköğrenim gördükten sonra özel kurumlarda veya serbest olarak çalıştıkları sürenin; Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, diğer kadrolara atana-caklar için altı yılı geçmemek üzere dörtte üçü dikkate alınır.
…”
denilmektedir.
657 sayılı Kanunun “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152 nci maddesindeki yetkiye istinaden düzenlenen ve ödemenin yapıldığı tarihte de yürürlükte olan 05.05.2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 9 uncu maddesinde;
“(1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca;
a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet ettirilenlere;
aa) Vekâletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,
bb) Vekâletin, Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadro veya görevler için ilgili Bakan, diğer kadro veya görevler için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi,
cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları, kaydıyla; vekâlet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekâlet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekâlet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir
2) aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara,
…
vekâlet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez.
…”
denilmektedir.
Yapılan incelemede;
../../.2014 tarihinden itibaren 4 üncü dereceli İmar ve Şehircilik Müdürlüğü kadrosuna …’ın vekâlet ettiği; ilgili personelin vekâleten atama tarihi itibariyle 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanmaya ilişkin 8 yıllık memuriyet süre şartını taşımadığı;
../../.2017 tarihinden itibaren 1 inci dereceli Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü kadrosuna …’nın vekâlet ettiği; ilgili personelin vekâleten atama tarihi itibariyle 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanmaya ilişkin 10 yıllık memuriyet süre şartını taşımadığı;
anlaşılmıştır.
Bu nedenle … ve …’nın vekâlet ettikleri kadrolara ait zam ve tazminat farkı ödemelerinin yapılması mümkün değildir.
Öte yandan 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğ’in; “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7 nci maddesinde;
“(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.
a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;
1) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,
2) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
3) Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için; yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak,
4) Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,
…”
“Geçici hükümler” başlıklı Geçici 1 inci maddesinin birinci fıkrasında da;
“Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 18/4/1999 tarihinde görevde bulunan ve aynı tarih itibarıyla iki yıllık yükseköğrenim mezunu olanlar, diğer koşullara sahip oldukları takdirde 7 nci maddenin uygulanması bakımından dört yıllık yükseköğrenim mezunu kabul edilir.”
hükümleri yer almaktadır.
../../2016 tarihinden itibaren 1 inci dereceli Yazı İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekâlet eden …’nın 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı şef kadrosunda çalışma şartını taşımadığı yargı raporunda belirtilmiş ise de burada esas olan vekâlet edilen görev için deneyim kazanılmasıdır. Yönetmeliğin amaçladığı deneyim ve iki yıllık görev şartı, …’nın müdür vekili olarak atamasının yapıldığı ../../.2016 tarihinden sorgunun yazıldığı 2019 tarihine kadar sağlanmıştır. Buna göre, …’nın vekâlet ettiği kadrolara ait zam ve tazminat farkı ödemelerinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Yukarıda yapılan açıklamalar sonucunda; İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden … ve Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’nın asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi nedeniyle sorgu konusu edilen toplam … TL’den;
- Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’ya vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farkları olarak ödenen … TL’sinin, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe aykırı olmadığı ve kamu zararı oluşmadığı anlaşıldığından bu tutar için ilişilecek bir husus bulunmadığına,
- İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …’a asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi sonucu sebebiyet verilen kamu zararı tutarı olan … TL’sinin … tarih …numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan tahsil edildiği anlaşıldığından ilişilecek bir husus kalmadığına,
- Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden …’ya asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
B- Belediye Başkan Yardımcısı …, İmar ve Şehircilik Müdür Vekili …, Zabıta Memurları …, … ve …’ın özel hizmet tazminatlarının hatalı oranlar üzerinden ödendiği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesi gereğince çıkarılan 17.04.2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli II sayılı cetvelin Üst Yönetim ve Genel İdari Hizmetleri bölümünün (A) başlığı altında yer alan GRUP 7 alt başlığında nüfusu 250.000’den az olan il ve büyükşehirlerin merkez ilçelerinin belediye başkan yardımcılarının % 175 oranında özel hizmet tazminatı alacağı belirtilmiştir Ancak yapılan incelemede, 1.Derece Başkan Yardımcılığı kadrosunda bulunan …’na %175 üzerinden özel hizmet tazminatı ödemesi yapılması gerekirken % 200 üzerinden ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Söz konusu Bakanlar Kurulu Kararına ekli II sayılı cetvelin (E) Teknik Hizmetler bölümünde ise kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan ve fiilen görev yapanlardan yüksek mühendis, mühendislerin 1-4 derecede aylık alanları için %160, diğer derecelerden aylık alanları için % 152 özel hizmet tazminatı oranı belirlenmiş, aynı cetvelde kalkınmada öncelikli yörelerde çalışanlar için ayrıca ek özel hizmet tazminatı verilmesi öngörülmüştür. Aynı Karara ekli ve kalkınmada öncelikli yörelerin derecelerinin belirlendiği IV sayılı cetvelde ise … 5. Bölgede bulunduğundan ödenecek ek özel hizmet tazminatı oranı % 23 tür. Bu durumda diğer derecelerden aylık alan mühendisler için ödenebilecek özel hizmet tazminatı oranı (%152+% 23) % 175 iken İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden ve esas olarak 5 inci derecede Mühendis kadrosunda bulunan …’a % 183 oranında ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli “Diğer Tazminatlar” başlıklı III sayılı cetvelin (E) bölümünde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen hizmet sınıflarında çalışıp da özel hizmet tazminatı ile bu cetvelin yukarıdaki sıralarında sayılan tazminatlardan yararlanamayan personelden 8 inci derecenin üzerinde aylık alanlar için % 49 oranında özel hizmet tazminatı belirlenmiştir. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 Ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşmenin 4 üncü bölümünde bulunan “Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme” başlıklı kısmında “Zabıta ve itfaiye personelinin tazminatları” başlıklı kısmında “itfaiye amiri, itfaiye çavuşu ve itfaiye eri ile zabıta amiri, zabıta komiseri, zabıta komiseri yardımcısı ve zabıta memuru kadrolarında bulunanların dereceleri itibariyle yararlanmakta oldukları tazminat oranlarına 5 puan ilave edilir.” hükmü ile birlikte toplamda %54 (%49+5) oranında ödemesi gereken özel hizmet tazminatının ise 2 inci derecede bulunan Zabıta Memuru …’e, 3 üncü derecede bulunan Zabıta Memuru …’a ve 5 inci derecede bulunan Zabıta Memuru …’a %60 oranında hesaplanarak ödendiği görülmüştür.
Bu itibarla, Belediye Başkan Yardımcısı …, İmar ve Şehircilik Müdür Vekili …, Zabıta Memurları …, … ve …’ın özel hizmet tazminatlarının hatalı oranlar üzerinden hesaplanarak maaş ödemesi yapılması sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından;
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’dan,
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan tahsil edildiğinden,
Toplam … TL için ilişilecek bir husus kalmadığına;
Kalan … TL kamu zararından;
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (…) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
C- Belediye Başkan Yardımcısı …, Mali Hizmetler Müdürü …, Muhtarlık İşleri Müdürü … ve Basın ve Yayın Müdür Vekili …’ya hatalı ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendinde;
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
…
Bu bent hükümlerine göre atananlar atandıkları kadronun aylık (Ek gösterge dâhil) ve diğer haklarından yararlanırlar. Bu suretle üst dereceye atananların bu kadrolarda geçirdikleri her yıl kademe ilerlemesi ve her "3" yıl derece yükselmesi sayılmak suretiyle kazanılmış hak ve emeklilik keseneğine esas aylık derecelerinin yükselmesinde gözönüne alınır. Ancak atandıkları kadro aylıkları, başka görevlere atanma halinde kazanılmış hak sayılmaz.”
şeklinde ifade edilmiştir.
Yine aynı Kanunun 43 üncü maddesinin (B) bendinin ikinci fıkrasında;
“…
Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinde, Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına atananlar atandıkları kadronun ek göstergesini alabileceği; ancak bu ek gösterge rakamının, kişinin farklı bir göreve atanması halinde kazanılmış hak sayılmayacağı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri göre aşağıdaki kişilerin özlük dosyalarının incelenmesi neticesinde;
Mühendis kadrosundan 1 inci derecedeki Belediye Başkan Yardımcılığı görevine atanan …’na 2019 mali yılının ilk 4 ayı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun II sayılı cetvelinde yer alan 1 inci dereceli mühendis kadrosuna verilen 3600 ek gösterge yerine hatalı olarak 4000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
… Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde, Fakülte Sekreterliği görevinde bulunup … Belediyesinde birim müdürlüğü kadrosuna atanan Muhtarlık İşleri Müdürü …’a 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun I sayılı cetvelinde yer alan 2200 ek gösterge üzerinden ödeme yapılması gerekirken hatalı olarak 3000 ek üzerinden ödeme yapıldığı;
… Belediyesinde Ekonomist kadrosunda bulunurken kadro değişikliği ile 5. dereceli Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni kadrosuna atanan …’ya kadro derecesine göre ek gösterge öngörülmemesine rağmen 3000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
Mali Hizmetler Müdürü kadrosunda bulunan … için ise yılın son 5 ayı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun I sayılı cetvelinde yer alan 2200 ek gösterge üzerinden ödeme yapılması gerekirken hatalı olarak 3000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
Görülmüştür.
Bu itibarla, Belediye Başkan Yardımcısı …, Mali Hizmetler Müdürü …, Muhtarlık İşleri Müdürü … ve Basın ve Yayın Müdür Vekili …’ya hatalı ek gösterge üzerinden ödeme yapılması sonucu sebebiyet verilen toplam … TL kamu zararından;
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’dan,
… TL’sinin … tarih ve …numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan
tahsil edildiği anlaşıldığından toplam … TL’si için ilişilecek bir husus kalmadığına;
Kalan … TL kamu zararından,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (....) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
D- Memur kadro unvanı ile görev yapan …’ye mevzuata aykırı olarak maktu mesai ücreti ödendiği görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanununun “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51 inci maddesinin dördüncü fıkrasında;
“… Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.”
denilmektedir.
31.12.2018 tarih ve 30642 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7156 sayılı 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa ekli “K Cetveli”nin “Aylık Maktu Fazla Çalışma Ücreti” başlıklı bölümünde;
“Belediyeler ile bunlara bağlı müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlarda (iktisadi işletmeler hariç), görevlerinin niteliği gereği 657 sayılı Kanunda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele (destek hizmeti yürüten personel hariç), belediye meclisi kararı ile tespit edilen tutar, fazla çalışma ücreti olarak maktuen ödenir.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Ayrıca Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16 ncı maddesinde;
“(1) Diğer kamu kurum ve kuruluşları veya belediye hizmet birimlerinde asıl memur kadrosunda çalışanlardan, belediye zabıta memurluğuna geçmek isteyenler; 35 yaşını aşmamaları, bu Yönetmeliğin 13/A maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde yer alan şartları taşımaları, 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olmaları kaydıyla 657 sayılı Kanuna ve diğer mevzuat hükümlerine uyularak zabıta memurluğuna atanabilir.”
Aynı Yönetmeliğin “Geçici görevlendirme” başlıklı 41 inci maddesinde ise;
“(1) Zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebilir.
(2) Geçici görev süresi bir yıl içinde altı ayı geçemez.”
Hükümler bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; aylık maktu fazla çalışma ücretinin ancak zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele ödenebileceği; belediyenin diğer hizmet birimlerindeki asil memurların zabıta memurluğuna geçebilmesi için Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16 ncı maddesinde sayılan şartları taşıması ve Yönetmeliğin 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olması gerektiği; yine Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Geçici görevlendirme” başlıklı 41 inci maddesine göre, belediye memurlarından, zorunlu hallerde zabıta biriminde görevlendirilebilecek olan personelin fiilen zabıta olarak değil sadece büro hizmetlerinde görevlendirilebileceği; zabıta biriminde destek hizmeti yürüten personele ise aylık maktu mesai ücretinin ödenemeyeceği anlaşılmaktadır.
Memur kadrosunda görev yapan …, zabıta biriminde görevlendirilmiş olmakla birlikte zabıta kadrosuna ataması yapılmamıştır. Aylık maktu fazla çalışma ücretinin ödenebilmesi için personelin hem zabıta kadrosunda olması hem de zabıta hizmetlerini fiilen yürütmesi gerekmektedir. Adı geçen personelin kadrosu zabıta memuru olmadığından dolayı, mevzuat hükümlerine göre, Zabıta Müdürlüğünde ancak destek hizmetlerinde görevlendirilebilir. Zabıta biriminde destek hizmeti yürüten personele ise aylık maktu mesai ücreti ödenmesi mümkün değildir.
Bu itibarla, memur kadro unvanı ile görev yapan ve Zabıta Müdürlüğünde geçici olarak görevlendirilen …’ye mevzuata aykırı olarak maktu mesai ücreti ödenmesi sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından;
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğu ile;
Azınlık Görüşü:
Daire Başkanı …’in karşı oy gerekçesi:
5393 Sayılı Kanunun 51’inci maddesinin son fıkrasına göre, zabıta hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirtilen tutarı aşmamak kaydıyla belediye meclis kararı ile belirtilen maktu tutar ödenecektir. İlgili kişinin zabıta memurluğu kadrosuna atanmasa dahi Zabıta Yönetmeliğinin belirttiği tüm görevleri fiilen yerine getirmesi maktu mesai ücreti ödenmesi için yeterlidir. Kişi zabıta hizmetlerinde fiilen çalışmıştır.
Fazla çalışma ücreti personele asli görevine bağlı olarak her durumda ödenen bir ödeme unsuru olmayıp, hak edilmesi ve ödenmesi, görevin fiilen yapılmış olmasına bağlı bir ödeme türüdür.
Buna göre, zabıta hizmetlerini fiilen yapmış olduğu anlaşılan personele fazla çalışma ücreti ödenmesi mevzuata uygun olup kamu zararı oluşmamıştır.
A) İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden … ve Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’nın asilde aranan bazı şartları taşımadıkları halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödendiği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Vekâlet Görevi ve Aylık Verilmesinin Şartları” başlıklı 86 ncı maddesinde;
“Memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabilir.
Bir görevin memurlar eliyle vekâleten yürütülmesi halinde aylıksız vekâlet asıldır.
…
Yukarıda sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekâleten gördürülebilir.
…”
Denilmektedir.
“Vekâlet, ikinci görev aylık ve ücretleri ile diğer ödemeler” başlıklı 175 inci maddesinde ise kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşımasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atamada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşıması şarttır.
657 sayılı Devlet Memuru Kanunun 68 inci maddesi (B) bendine göre;
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.(2)
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin;
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir. Bu sürelerin hesabında; 8/6/1984 tarihli ve 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi kapsamına dâhil kurumlarda fiilen çalışılan süreler ile Yasama Organı Üyeliğinde, belediye başkanlığında, belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, kanunlarla kurulan fonlar-da, muvazzaf askerlikte, okul devresi dâhil yedek astsubaylık ve yedek subaylıkta ve uluslararası kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı ile yükseköğrenim gördükten sonra özel kurumlarda veya serbest olarak çalıştıkları sürenin; Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, diğer kadrolara atana-caklar için altı yılı geçmemek üzere dörtte üçü dikkate alınır.
…”
denilmektedir.
657 sayılı Kanunun “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152 nci maddesindeki yetkiye istinaden düzenlenen ve ödemenin yapıldığı tarihte de yürürlükte olan 05.05.2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 9 uncu maddesinde;
“(1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca;
a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet ettirilenlere;
aa) Vekâletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,
bb) Vekâletin, Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadro veya görevler için ilgili Bakan, diğer kadro veya görevler için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi,
cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları, kaydıyla; vekâlet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekâlet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekâlet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir
2) aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara,
…
vekâlet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez.
…”
denilmektedir.
Yapılan incelemede;
../../.2014 tarihinden itibaren 4 üncü dereceli İmar ve Şehircilik Müdürlüğü kadrosuna …’ın vekâlet ettiği; ilgili personelin vekâleten atama tarihi itibariyle 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanmaya ilişkin 8 yıllık memuriyet süre şartını taşımadığı;
../../.2017 tarihinden itibaren 1 inci dereceli Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü kadrosuna …’nın vekâlet ettiği; ilgili personelin vekâleten atama tarihi itibariyle 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanmaya ilişkin 10 yıllık memuriyet süre şartını taşımadığı;
anlaşılmıştır.
Bu nedenle … ve …’nın vekâlet ettikleri kadrolara ait zam ve tazminat farkı ödemelerinin yapılması mümkün değildir.
Öte yandan 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğ’in; “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7 nci maddesinde;
“(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.
a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;
1) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,
2) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
3) Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için; yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak,
4) Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,
…”
“Geçici hükümler” başlıklı Geçici 1 inci maddesinin birinci fıkrasında da;
“Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 18/4/1999 tarihinde görevde bulunan ve aynı tarih itibarıyla iki yıllık yükseköğrenim mezunu olanlar, diğer koşullara sahip oldukları takdirde 7 nci maddenin uygulanması bakımından dört yıllık yükseköğrenim mezunu kabul edilir.”
hükümleri yer almaktadır.
../../2016 tarihinden itibaren 1 inci dereceli Yazı İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekâlet eden …’nın 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı şef kadrosunda çalışma şartını taşımadığı yargı raporunda belirtilmiş ise de burada esas olan vekâlet edilen görev için deneyim kazanılmasıdır. Yönetmeliğin amaçladığı deneyim ve iki yıllık görev şartı, …’nın müdür vekili olarak atamasının yapıldığı ../../.2016 tarihinden sorgunun yazıldığı 2019 tarihine kadar sağlanmıştır. Buna göre, …’nın vekâlet ettiği kadrolara ait zam ve tazminat farkı ödemelerinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Yukarıda yapılan açıklamalar sonucunda; İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden … ve Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’nın asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi nedeniyle sorgu konusu edilen toplam … TL’den;
- Yazı İşleri Müdürlüğüne vekâlet eden …’ya vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farkları olarak ödenen … TL’sinin, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe aykırı olmadığı ve kamu zararı oluşmadığı anlaşıldığından bu tutar için ilişilecek bir husus bulunmadığına,
- İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden …’a asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi sonucu sebebiyet verilen kamu zararı tutarı olan … TL’sinin … tarih …numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan tahsil edildiği anlaşıldığından ilişilecek bir husus kalmadığına,
- Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğüne vekâlet eden …’ya asilde aranan bazı şartları taşımadığı halde vekâlet edilen kadronun zam ve tazminat farklarının ödenmesi sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
B- Belediye Başkan Yardımcısı …, İmar ve Şehircilik Müdür Vekili …, Zabıta Memurları …, … ve …’ın özel hizmet tazminatlarının hatalı oranlar üzerinden ödendiği görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesi gereğince çıkarılan 17.04.2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli II sayılı cetvelin Üst Yönetim ve Genel İdari Hizmetleri bölümünün (A) başlığı altında yer alan GRUP 7 alt başlığında nüfusu 250.000’den az olan il ve büyükşehirlerin merkez ilçelerinin belediye başkan yardımcılarının % 175 oranında özel hizmet tazminatı alacağı belirtilmiştir Ancak yapılan incelemede, 1.Derece Başkan Yardımcılığı kadrosunda bulunan …’na %175 üzerinden özel hizmet tazminatı ödemesi yapılması gerekirken % 200 üzerinden ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Söz konusu Bakanlar Kurulu Kararına ekli II sayılı cetvelin (E) Teknik Hizmetler bölümünde ise kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan ve fiilen görev yapanlardan yüksek mühendis, mühendislerin 1-4 derecede aylık alanları için %160, diğer derecelerden aylık alanları için % 152 özel hizmet tazminatı oranı belirlenmiş, aynı cetvelde kalkınmada öncelikli yörelerde çalışanlar için ayrıca ek özel hizmet tazminatı verilmesi öngörülmüştür. Aynı Karara ekli ve kalkınmada öncelikli yörelerin derecelerinin belirlendiği IV sayılı cetvelde ise … 5. Bölgede bulunduğundan ödenecek ek özel hizmet tazminatı oranı % 23 tür. Bu durumda diğer derecelerden aylık alan mühendisler için ödenebilecek özel hizmet tazminatı oranı (%152+% 23) % 175 iken İmar ve Şehircilik Müdürlüğüne vekâlet eden ve esas olarak 5 inci derecede Mühendis kadrosunda bulunan …’a % 183 oranında ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli “Diğer Tazminatlar” başlıklı III sayılı cetvelin (E) bölümünde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen hizmet sınıflarında çalışıp da özel hizmet tazminatı ile bu cetvelin yukarıdaki sıralarında sayılan tazminatlardan yararlanamayan personelden 8 inci derecenin üzerinde aylık alanlar için % 49 oranında özel hizmet tazminatı belirlenmiştir. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 Ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşmenin 4 üncü bölümünde bulunan “Yerel Yönetim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme” başlıklı kısmında “Zabıta ve itfaiye personelinin tazminatları” başlıklı kısmında “itfaiye amiri, itfaiye çavuşu ve itfaiye eri ile zabıta amiri, zabıta komiseri, zabıta komiseri yardımcısı ve zabıta memuru kadrolarında bulunanların dereceleri itibariyle yararlanmakta oldukları tazminat oranlarına 5 puan ilave edilir.” hükmü ile birlikte toplamda %54 (%49+5) oranında ödemesi gereken özel hizmet tazminatının ise 2 inci derecede bulunan Zabıta Memuru …’e, 3 üncü derecede bulunan Zabıta Memuru …’a ve 5 inci derecede bulunan Zabıta Memuru …’a %60 oranında hesaplanarak ödendiği görülmüştür.
Bu itibarla, Belediye Başkan Yardımcısı …, İmar ve Şehircilik Müdür Vekili …, Zabıta Memurları …, … ve …’ın özel hizmet tazminatlarının hatalı oranlar üzerinden hesaplanarak maaş ödemesi yapılması sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından;
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’dan,
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan tahsil edildiğinden,
Toplam … TL için ilişilecek bir husus kalmadığına;
Kalan … TL kamu zararından;
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (…) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
C- Belediye Başkan Yardımcısı …, Mali Hizmetler Müdürü …, Muhtarlık İşleri Müdürü … ve Basın ve Yayın Müdür Vekili …’ya hatalı ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendinde;
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
…
Bu bent hükümlerine göre atananlar atandıkları kadronun aylık (Ek gösterge dâhil) ve diğer haklarından yararlanırlar. Bu suretle üst dereceye atananların bu kadrolarda geçirdikleri her yıl kademe ilerlemesi ve her "3" yıl derece yükselmesi sayılmak suretiyle kazanılmış hak ve emeklilik keseneğine esas aylık derecelerinin yükselmesinde gözönüne alınır. Ancak atandıkları kadro aylıkları, başka görevlere atanma halinde kazanılmış hak sayılmaz.”
şeklinde ifade edilmiştir.
Yine aynı Kanunun 43 üncü maddesinin (B) bendinin ikinci fıkrasında;
“…
Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinde, Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına atananlar atandıkları kadronun ek göstergesini alabileceği; ancak bu ek gösterge rakamının, kişinin farklı bir göreve atanması halinde kazanılmış hak sayılmayacağı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri göre aşağıdaki kişilerin özlük dosyalarının incelenmesi neticesinde;
Mühendis kadrosundan 1 inci derecedeki Belediye Başkan Yardımcılığı görevine atanan …’na 2019 mali yılının ilk 4 ayı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun II sayılı cetvelinde yer alan 1 inci dereceli mühendis kadrosuna verilen 3600 ek gösterge yerine hatalı olarak 4000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
… Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde, Fakülte Sekreterliği görevinde bulunup … Belediyesinde birim müdürlüğü kadrosuna atanan Muhtarlık İşleri Müdürü …’a 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun I sayılı cetvelinde yer alan 2200 ek gösterge üzerinden ödeme yapılması gerekirken hatalı olarak 3000 ek üzerinden ödeme yapıldığı;
… Belediyesinde Ekonomist kadrosunda bulunurken kadro değişikliği ile 5. dereceli Veri Hazırlama Kontrol İşletmeni kadrosuna atanan …’ya kadro derecesine göre ek gösterge öngörülmemesine rağmen 3000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
Mali Hizmetler Müdürü kadrosunda bulunan … için ise yılın son 5 ayı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun I sayılı cetvelinde yer alan 2200 ek gösterge üzerinden ödeme yapılması gerekirken hatalı olarak 3000 ek gösterge üzerinden ödeme yapıldığı;
Görülmüştür.
Bu itibarla, Belediye Başkan Yardımcısı …, Mali Hizmetler Müdürü …, Muhtarlık İşleri Müdürü … ve Basın ve Yayın Müdür Vekili …’ya hatalı ek gösterge üzerinden ödeme yapılması sonucu sebebiyet verilen toplam … TL kamu zararından;
… TL’sinin … tarih ve … numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’dan,
… TL’sinin … tarih ve …numaralı muhasebe işlem fişi ile ahiz …’tan
tahsil edildiği anlaşıldığından toplam … TL’si için ilişilecek bir husus kalmadığına;
Kalan … TL kamu zararından,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (....) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;
D- Memur kadro unvanı ile görev yapan …’ye mevzuata aykırı olarak maktu mesai ücreti ödendiği görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanununun “Zabıtanın görev ve yetkileri” başlıklı 51 inci maddesinin dördüncü fıkrasında;
“… Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir.”
denilmektedir.
31.12.2018 tarih ve 30642 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7156 sayılı 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa ekli “K Cetveli”nin “Aylık Maktu Fazla Çalışma Ücreti” başlıklı bölümünde;
“Belediyeler ile bunlara bağlı müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlarda (iktisadi işletmeler hariç), görevlerinin niteliği gereği 657 sayılı Kanunda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele (destek hizmeti yürüten personel hariç), belediye meclisi kararı ile tespit edilen tutar, fazla çalışma ücreti olarak maktuen ödenir.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Ayrıca Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16 ncı maddesinde;
“(1) Diğer kamu kurum ve kuruluşları veya belediye hizmet birimlerinde asıl memur kadrosunda çalışanlardan, belediye zabıta memurluğuna geçmek isteyenler; 35 yaşını aşmamaları, bu Yönetmeliğin 13/A maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde yer alan şartları taşımaları, 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olmaları kaydıyla 657 sayılı Kanuna ve diğer mevzuat hükümlerine uyularak zabıta memurluğuna atanabilir.”
Aynı Yönetmeliğin “Geçici görevlendirme” başlıklı 41 inci maddesinde ise;
“(1) Zorunlu hallerde, belediye memurlarından ihtiyacı karşılayacak sayıda personel zabıta biriminin sadece büro hizmetlerinde geçici olarak görevlendirilebilir.
(2) Geçici görev süresi bir yıl içinde altı ayı geçemez.”
Hükümler bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; aylık maktu fazla çalışma ücretinin ancak zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele ödenebileceği; belediyenin diğer hizmet birimlerindeki asil memurların zabıta memurluğuna geçebilmesi için Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Başka memurluklardan naklen geçiş” başlıklı 16 ncı maddesinde sayılan şartları taşıması ve Yönetmeliğin 13/E maddesinde öngörülen sınavda başarılı olması gerektiği; yine Belediye Zabıta Yönetmeliğinin “Geçici görevlendirme” başlıklı 41 inci maddesine göre, belediye memurlarından, zorunlu hallerde zabıta biriminde görevlendirilebilecek olan personelin fiilen zabıta olarak değil sadece büro hizmetlerinde görevlendirilebileceği; zabıta biriminde destek hizmeti yürüten personele ise aylık maktu mesai ücretinin ödenemeyeceği anlaşılmaktadır.
Memur kadrosunda görev yapan …, zabıta biriminde görevlendirilmiş olmakla birlikte zabıta kadrosuna ataması yapılmamıştır. Aylık maktu fazla çalışma ücretinin ödenebilmesi için personelin hem zabıta kadrosunda olması hem de zabıta hizmetlerini fiilen yürütmesi gerekmektedir. Adı geçen personelin kadrosu zabıta memuru olmadığından dolayı, mevzuat hükümlerine göre, Zabıta Müdürlüğünde ancak destek hizmetlerinde görevlendirilebilir. Zabıta biriminde destek hizmeti yürüten personele ise aylık maktu mesai ücreti ödenmesi mümkün değildir.
Bu itibarla, memur kadro unvanı ile görev yapan ve Zabıta Müdürlüğünde geçici olarak görevlendirilen …’ye mevzuata aykırı olarak maktu mesai ücreti ödenmesi sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararından;
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (… ) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (...) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) …’a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğu ile;
Azınlık Görüşü:
Daire Başkanı …’in karşı oy gerekçesi:
5393 Sayılı Kanunun 51’inci maddesinin son fıkrasına göre, zabıta hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirtilen tutarı aşmamak kaydıyla belediye meclis kararı ile belirtilen maktu tutar ödenecektir. İlgili kişinin zabıta memurluğu kadrosuna atanmasa dahi Zabıta Yönetmeliğinin belirttiği tüm görevleri fiilen yerine getirmesi maktu mesai ücreti ödenmesi için yeterlidir. Kişi zabıta hizmetlerinde fiilen çalışmıştır.
Fazla çalışma ücreti personele asli görevine bağlı olarak her durumda ödenen bir ödeme unsuru olmayıp, hak edilmesi ve ödenmesi, görevin fiilen yapılmış olmasına bağlı bir ödeme türüdür.
Buna göre, zabıta hizmetlerini fiilen yapmış olduğu anlaşılan personele fazla çalışma ücreti ödenmesi mevzuata uygun olup kamu zararı oluşmamıştır.