Daire Karar Detayı

Daire
6
Karar Tarihi
24.12.2020
Karar No
770
İlam No
188
Madde No
38
Kamu İdaresi Türü
Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler
Hesap Yılı
2018
Konu
İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Hakediş Ödemesi

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

.... Ltd. Şti. yüklenimindeki “… Onarımı ve Teşhir Tanzimi İşi”ne ilişkin olarak;

A) “YFZ.044 poz no.lu “Düşme tehlikesi arz eden mevcut sıvaların vidalama yöntemi ile yerinde sabitlenmesi” işi yeni birim fiyat analizi yapılırken emsal alınan MSB.677 pozunda yer alan mermer yonucu ustası ve mermer kaplama ustasının yapılan işle ilgisi olmadığı halde analize dahil edilmesi suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de;

MSB.677 poz no.lu “Mermer veya traverten plakların dübellerle betona ankre edilmesi” analizi tarifinde, “0.70x0.30x0.02 mt. ebadındaki mevcut yerine konmuş mermer veya traverten plakların betona ankre edilmesi için önce mevcut plakların oynatmadan 60mm. lik matkapla plaklarla birlikte betonun delinmesi, sonra 60mm. lik dübellerin betona özel bir aparatla yerleştirilmesi vida bağlarının dışarıdan görülmemesi için 61mm.lik matkapla plakada 0.5cm. derinliğe kadar havca açılması, sonra 20/60 lık ağaç vidası yerine sıkılması, bu işlemlerden sonra vida başına gelen kısmın akemi, taş tozu ve uygun oksit boya karışımı ile kapatılması, (her blok plağa 2 dübel gelecek şekilde) mevcut plakların dübellenerek ankre edilmesi ve diğer tüm imalatın yapılması için işçilik, her türlü malzeme ve zayiatı, inşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, alet ve edevat giderleri, nakliye, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1m2 fiyatıdır.” ,

MSB.677 pozu emsal alınarak oluşturulan “YFZ.044 poz no.lu “Düşme tehlikesi arz eden mevcut sıvaların vidalama yöntemi ile yerinde sabitlenmesi” analizi tanımında, “Kesilerek alınıp yerine vidalanan sıvaların etrafındaki sallanan sıvaların kontrol edilerek, sallandığı ya da güçsüz olduğuna kanaat getirilen sıvaların güçlendirme maksadı ile el matkabı ve metrekarede ortalama 16 adet olmak kaydı ile 12*60 vidalar aracılığıyla yerine sabitlenebilmesi işinin yapılması için her türlü malzeme ve zayiatı, inşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, alet ve edevat giderleri, nakliye, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1 m2 fiyatıdır.”,

denilmektedir.

Sorumlular tarafından gönderilen savunma ve poz analizleri incelendiğinde; emsal alınan MSB.677 no.lu pozu 1 m2’ye 10 adet vida ve dübel kullanılarak plaklar duvara monte edilmesi suretiyle uygulanırken YFZ.044 no.lu poz kesilerek alınıp yerine vidalanan sıvaların etrafındaki mevcut sallanan sıvaların 1 m2’ye 16 adet vida ve dübel kullanılarak ahşap yüzeylere ankre edilmesi suretiyle uygulandığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan tescilli eski eserde yapılan söz konusu işin döneminin özellikli (Grenoble) çimentosu ile ortalama 10 cm kalınlığında ağır ve yoğun bir sıvanın, delinmesi ve sıva arkasında kalan ahşabın yeri ve malzeme durumu dikkate alınarak ahşaba sabitlenmesi işi olması sebebiyle alanında uzman Mütehassıs Usta ve Mütehassıs Usta Yard. eliyle itinalı bir şekilde yapılmasını gerektirdiği anlaşılmıştır. Diğer taraftan Mütehassıs Usta için yüklenici tarafından verilen sözleşme eki teklif rayici …. TL, Mütehassıs Usta Yard. için ise …. TL olduğu görülmüş, bu rayiçlerin …. TL olan Mermer Yonucu Ustası ve Mermer Kaplama Ustası rayiçlerinden daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

Her ne kadar yapılan imalat mermer ile alakalı olmasa da YFZ.044 no.lu analizi oluştururken emsal alınan MSB.677 pozunda yer alan Mermer Yonucu Ustası ve Mermer Kaplama Ustası rayiçleri, imalatın yapıldığı yapının tescilli eski eser olmasından dolayı işin niteliğine uygun olarak çalıştırılan Mütehassıs Usta ve Mütehassıs Usta Yardımcısı rayicine göre ekonomik açıdan daha uygun olduğundan, YFZ.044 no.lu “Düşme tehlikesi arz eden mevcut sıvaların vidalama yöntemi ile yerinde sabitlenmesi” analizinde puantajla belirlenen sürelerde Mermer Yonucu Ustası ve Mermer Kaplama Ustası rayiçlerine yer verilmesinde mevzuata aykırı bir husus bulunmamıştır.

Bu itibarla, sorgu konusu … TL ödeme ile ilgili ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.

B) “YF2.047 poz no.lu (15-30 cm) genişlikte ortalama 7 cm kalınlıkta 1. Sınıf çam kereste ile profilli alan silinmesi yapılması” işi yeni birim fiyat analizi yapılırken emsal alınan “3073 no.lu (10-15) Cm. Genişlikte 3.5 Cm. Kalınlıkta 1.Sınıf Çam Kerestesi İle Profilli Saçak Alın Silmesi yapılması” pozuna göre kereste kalınlığının 3,3 cm’den 7 cm’ye çıktığı gerekçesi ile işçilikler %80 artırılması, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç listesindeki 1. Sınıf çam kereste bedelinin …. TL alınması gerekirken alınmaması ve ayrıca miktarın da orantısız arttırılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de;

YFZ.047 poz no.lu “(15-30 cm) Genişlikte Ortalama 7 cm. Kalınlıkta 1. Sınıf Çam Kerestesi İle Profilli Alın Silmesi Yapılması” analizinde “Orijinal örneğine veya İdarece verilecek detay projesine göre 1. Sınıf kuru, budaksız, çatlaksız, fırınlanmış, kurt yeniği olmayan çam kerestesi ile saçak alın silmesinin yapılması, profillerin açılması ve zımparalanması, ek yerlerinin, köşelerinin alıştırılması ve yerine monte edilmesi için her türlü işçilik, malzeme, işyerindeki yatay-düşey taşıma, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1 mt fiyatı.... TL dir. ÖLÇÜ: Yerine tespit edilen profilli saçak alın silmesi mt olarak ölçülür.

3073 pozundan faydalanılarak oluşturulmuştur. İşçilik için 1.8 katsayısı kullanılmıştır.” denilmektedir.

Emsal alınan “3073 no.lu (10-15) Cm. Genişlikte 3.5 Cm. Kalınlıkta 1.Sınıf Çam Kerestesi İle Profilli Saçak Alın Silmesi yapılması” pozu tarifinde ise “Orijinal örneğine veya idarece verilecek detay projesine göre 1. sınıf kuru, budaksız, çatlaksız, fırınlanmış, kurt yeniği olmayan çam kerestesi ile saçak alın silmesinin yapılması, profillerin açılması ve zımparalanması, ek yerlerinin, köşelerinin alıştırılması ve yerine monte edilmesi için her türlü işçilik, malzeme, işyerindeki yatay - düşey taşıma, müteahhit karı ve genel giderler dahil 1 mt fiyatı… TL dir.

ÖLÇÜ: Yerine tespit edilen profilli saçak alın silmesi mt olarak ölçülür.” denilmektedir.

Poz tarifleri incelendiğinde YFZ.047 analizinde kullanılan malzeme genişliğinin 15-30 cm, kalınlığının 7 cm, 3073 pozunda kullanılan malzeme genişliğinin 10-15 cm kalınlığının ise 3,5 cm olduğu görülmüştür. YFZ.047 analizinde malzeme genişliğin iki katı olmasından dolayı pozda tarif edilen açılan profil detayları, pahlar, yüzey yalama alanı gibi işlemlerin daha fazla işçilik gerektireceğinden işçiliklerin yerinde tutulan puantajlar da dikkate alınarak 3073 pozuna göre %80 oranında arttırıldığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla yeni birim fiyat tespitinde malzeme ebatlarındaki artış dikkate alınarak işçiliklerin arttırılmasında kamu zararı oluşturacak bir hususun bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan 1. Sınıf Çam Kereste rayicinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç listesinden alınmaması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak;

Uygulama İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşmede bulunmayan işlerin birim fiyatının tespiti” başlıklı 22’nci maddesinde, “Yeni birim fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki analizlerden biri kullanılır:

a) Yüklenicinin birim fiyatların tespitinde kullanarak teklifinin ekinde idareye verdiği ve yeni iş kalemi ile benzerlik gösteren iş kalemlerine ait analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.

b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine benzerlik gösteren iş kalemlerine ait analizler.

c) Yeni iş kaleminin yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları ile işçi ve makinelerin çalışma saatleri esas alınarak oluşturulacak analizler.

İşin niteliğine uygun olarak yukarıdaki analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek aşağıdaki rayiçlerden biri uygulanır.

1) Yüklenicinin teklifinin ekinde idareye verdiği teklif rayiçler.

2) İdarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler.

3 )İdarenin veya diğer idarelerin sözleşmeye bağladığı benzer uygulama işlerinde ortaya çıkan fiyatlar

4) İdarece kabul edilmek şartı ile uygulama ayına ait Ticaret ve/veya Sanayi Odasınca onaylanmış yerel rayiçleri.

Yeni birim fiyat yüklenici ile birlikte yukarıda belirtilen usullerden biri ile tespit edilerek düzenlenen tutanak idarenin onayına sunulur ve otuz gün zarfında idarece onaylanarak geçerli olur.” denilmektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükmünden anlaşılacağı üzere yeni birim fiyat tespitinde iş kaleminin niteliğine uygun olarak ve kaynakların verimli kullanılması gözetilerek analiz ve rayiçlerden ekonomik olarak en uygun olanın seçilmesi gerekmektedir.

Savunma ve eki belgeler incelendiğinde, 1. Sınıf Çam Kereste rayici için yararlanılan pozun …. pozu olduğu ve yüklenici tarafından verilen sözleşme eki teklif rayiç üzerinden ödendiği, ayrıca teklif rayicinin …. 2016 yılı rayicine eşit olduğu görüldüğünden 1. Sınıf Çam Kereste rayici için .... pozu ve sözleşme eki teklif rayicinin alınmasında bahsi geçen mevzuat hükümleri çerçevesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Bu itibarla, YFZ.047 poz no.lu “(15-30 cm) Genişlikte Ortalama 7 cm. Kalınlıkta 1. Sınıf Çam Kerestesi İle Profilli Alın Silmesi Yapılması” yeni birim fiyat tespitinde malzeme ölçülerinin büyüklüğü dikkate alınarak işçiliklerin puantajla arttırılmasında ve 1. Sınıf Çam Kereste rayici için .... pozu ve sözleşme eki teklif rayicinin alınmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından … TL ödeme ile ilgili ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.

C) YF2.46 poz no.lu “Duvar yüzeylerinde bulunan mevcut çatlakların (10-15 cm arası) açılması, temizlenmesi ve yüksek muhakemeli harç ile onarılması” yeni birim fiyat analizinde işçilik süreleri emsal poza göre 4 kat yüksek alınması sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de;

YFZ.046 poz no.lu “Duvar Yüzeylerinde Bulunan Mevcut Çatlakların (10-15 cm arası) Açılması, Temizlenmesi ve Yüksek Mukavemetli Harç ile Onarılması” analizinde, “Göz ile görülebilir kılcal ve derin çatlakların tespiti yapılarak, tebeşir ile boyanarak işaretlenmesi, göz ile de görülebilen kılcal ve derin çatlakların mütehassıs usta yardımcısı tarafından çekiç ve murç ile açılması, daha sonra hava kompresörü ile temizlenmesi, önce yüksek mukavemetli harç ile bir kat sıva yapılması, ileride sıva çatlaklarının oluşmasını engellemek adına, mütehassıs usta tarafından açılıp iki kat kaba sıvası yapılan kısımlara tela bezi yerleştirilmesi, prizini almış yüksek mukavemetli harcın üzerine mütehassıs usta tarafından yine yüksek mukavemetli sıva harcı ile ince sıva yapılması şartı ile uygulamanın tamamlanması için gerekli her türlü malzeme, alet, edevat, makine, ekipman, teçhizat, yatay ve düşey taşıma, genel gider ve yüklenici kan dahil 1 metre tül bedelidir.

NOT:1 Çatlakların belirginleştirilmesi ve açılması için V.0426/01 pozundan yararlanılmıştır.

NOT: 2 Dolgu yapılması için ise V.2104/1 pozundan yararlanılmıştır. (1.8*100*15*3/2/1000=4.05)” denilmektedir.

Sorumlular tarafından gönderilen savunma ve eki belgeler ile poz tanımlarından, YFZ.046 yeni birim fiyat analizi oluşturulurken yararlanılan V.2104/1 pozu birimi “kg” olarak belirlenmişken YFZ.046 pozunun biriminin “m” olduğu görülmüştür. YFZ.046 pozunun uygulamasında ortalama 15 cm genişlikte 3 cm derinliğinde çatlaklara yüksek mukavemetli harçlarla dolgu yapılacağı tarif edilmiş, poz tanımında yüksek mukavemetli harcın sertleşmiş birim ağırlığının 1,8 g/cm3 olduğu belirtilmiştir. 15 cm genişlikte 3 cm derinliğinde çatlaklara yüksek mukavemetli harçlarla dolgu yapıldığı düşünüldüğünde 1 m’de; S Hacim=(0,15x0,03/2)xl=0,00225 m3, Harç Yoğunluğu=1800kg/m3 ((0,15x0,03/2)xl)xl800=4,05 kg harç kullanıldığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla YF2.46 no.lu “Duvar yüzeylerinde bulunan mevcut çatlakların (10-15 cm arası) açılması, temizlenmesi ve yüksek muhakemeli harç ile onarılması” yeni birim fiyat analizi oluşturulurken işçiliği 1 kg için hesaplanan “V.2104/1 Çatlaklar İçin Hazırlanan Özel Macun İle Dolgu Yapılması (Sütun vb.)” pozundan yararlanıldığından YFZ.046 pozu uygulamasında 1 mt için 4,05 kg harç kullanıldığı göz önüne alındığında 1 mt için işçiliklerin 4 kat artırılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, sorgu konusu … TL ödeme ile ilgili ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.