Gazete Aboneliklerine İlişkin Harcamalar, Sözleşme Damga Vergisi

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

... Belediyesinin gerçekleştirmiş olduğu gazete aboneliklerinde;

A) Tasarruf Tedbirleri Konulu 2021/14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’ne aykırı olarak görev alanı ile ilgili olmayan yayınlara abone olunması, Doğrudan Temin Formunun fiyat araştırması bölümünün eksik doldurulması ve piyasa fiyat araştırmasının uygun şekilde yapılmaması sonucu yayınlara yüksek fiyatla abone olunması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak;

Yayınların Belediyenin görev alanı ile ilgili olmadığı değerlendirmesine ilişkin olarak;

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun;

“Belediyenin görev ve sorumlulukları” başlıklı 14’üncü maddesinde, “Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla;

a) … çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, (…) sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır.

…”,

“Belediyenin Giderleri” başlıklı 60’ıncı maddesinde ise, “sosyo-kültürel, sanatsal ve bilimsel etkinlikler için yapılan giderler” ile “Kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler” belediye giderleri arasında sayılmıştır.

Sorumluların savunmalarından, somut olaya konu edilen “...” ve “...” Gazetelerinin, ülke ve dünya ekonomisi, turizm, sürdürebilir enerji, enerji verimliliği ve iklim değişikliği konularda güncel bilgi sağladığı ve Belediyenin söz konusu alanlara yönelik faaliyet ve çalışmaları için yararlı olacak nitelikte kapsamlı veri, analiz ve iyi uygulama örneklerini içerdiği görüldüğünden, bahse konu yayınların Belediyenin faaliyet alanı ile ilgili olduğu değerlendirilmiştir. Bu nedenle, söz konusu Gazeteler için gerçekleştirilen aboneliklerin, Belediyenin faaliyet alanı ile ilgili olmadığı ve bu suretle kamu zararı oluştuğu iddiasına katılmak mümkün değildir.

Doğrudan Temin Formunun fiyat araştırması bölümünün eksik doldurulduğu ve piyasa fiyat araştırmasının uygun şekilde yapılmaması sonucu yayınlara yüksek fiyatla abone olunduğu değerlendirmesine ilişkin olarak ise;

Sorguda bahse konu hususların kamu zararı oluşturduğu iddiasına yer verilmekle birlikte, bu hususta herhangi bir hesaplama yapılmamış olup, olması gereken abonelik fiyatının ne olduğuna, piyasa fiyat araştırmasının hangi yönüyle uygun olmadığına ve sonucunda oluşan yüksek fiyata ilişkin herhangi bir açıklama yer almamaktadır. Raporun sonuç kısmında bu hususlara ilişkin herhangi bir değerlendirme de yapılmamıştır. Kaldı ki, abonelik bedelinin, gazetelerin abonelere dağıtım bedelini de içerdiği dikkate alındığında, abonelik bedelinin, gazetenin perakende satış fiyatının aylık bedelinden makul seviyede yüksek olması durumu olağan kabul edilebilir. Doğrudan Temin Formunun fiyat araştırması bölümünün eksik doldurulduğu hususunda da, herhangi bir kamu zararı tespiti yapılmamış olup, usul eksikliği niteliğindeki bu durumun kamu zararı olarak nitelendirilmesi mümkün değildir.

Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan ...-TL hakkında ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.

B) 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan Temin” başlıklı 22’nci maddesine göre yapılması gereken sözleşmenin yapılmaması sonucunda sözleşme damga vergisi alınmadığı görülmüştür.

22.08.2009 tarihli ve 27327 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Doğrudan temine ilişkin açıklamalar” başlıklı 22’nci maddesinde, “22.1.1.2. Söz konusu hükümler uyarınca anılan maddede belirtilen nitelikteki ihtiyaçların karşılanmasında kolaylık sağlanması amaçlanmış olmakla birlikte, ihtiyacın niteliğine göre, ilan yapılması, teminat alınması, ihale komisyonu kurulması, isteklilerde belirli yeterlik kriterlerinin aranması ile şartname ve sözleşme düzenlenmesi gibi hususlar idarelerin takdirindedir.

22.1.1.3. Bu madde kapsamında alımı yapılacak malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunlu olup bir defada yapılacak alımlarda sözleşme yapılması idarelerin takdirindedir. Buna karşılık, 22 nci maddenin (c) bendi kapsamında yapılan alımlarda ise madde metninde belirtildiği üzere sözleşme yapılması zorunludur.” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, malın tesliminin veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması gerekir.

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun;

“Konu” başlıklı 1’inci maddesinde, “Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga vergisine tabidir.

...”,

“Mükellef” başlıklı 3’üncü maddesinde, “Damga Vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder. …”,

hükümleri bulunmaktadır. Anılan Kanun’un “Resmi daire” başlıklı 8’inci maddesinde ise resmi daireden maksadın genel ve özel bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve köyler olduğu belirtilmiştir.

Kanun’a ekli (1) sayılı Tablo’da damga vergisine tâbi kâğıtlar sayılmış ve “Akitlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı 1’inci Bölümünün A-1’inci fıkrasında, belli bir parayı ihtiva eden sözleşmelerin binde 9,48 oranında damga vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.

Yargılamaya konu hususta, Basın Yayın İşleri Müdürlüğünün doğrudan teminle ve 1 yıllık süreyle gerçekleştirdiği gazete abonelikleri için yapılan alımların belli bir süreyi içermesi nedeniyle, alımın sözleşmeye bağlanması ve yapılan sözleşmeden sözleşme damga vergisi alınması gerektiği halde, sözleşme düzenlenmemesi sonucu sözleşme damga vergisinden mahrum kalınması suretiyle ...-TL kamu zararına neden olunmuştur.

Ancak, kamu zararı tutarı ...-TL’nin ...-TL’si ... tarihli ve ... no.lu vezne alındısı ile ahizi ... Gazetesi’nden tahsil edilerek ... tarihli ve ... no.lu muhasebe işlem fişiyle, ...-TL’si ise ... tarihli ve ... no.lu vezne alındısı ile ahizi ...’nden tahsil edilerek ... tarihli ve ... no.lu muhasebe işlem fişiyle muhasebeleştirildiğinden, konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.