Daire Karar Detayı

Daire
5
Karar Tarihi
29.04.2025
Karar No
698
İlam No
341
Madde No
2
Kamu İdaresi Türü
Belediyeler ve Bağlı İdareler
Hesap Yılı
2018
Konu
İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Fiyat farkı, hatalı ödeme

…. tarihinde …. İhale Kayıt Numarası ile ihale edilen ve yüklenicisi …. San.ve Tic. Ltd. Şti. olan …. -TL sözleşme bedelli “…. Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü …..Hizmet Alımı İşi” kapsamında;

A) …. tarih ve …. sayılı ilamın …. maddesi ile,

Bürüt ücretlerdeki artışlara bağlı olarak yüklenici tarafından ödenen sigorta priminde dönemler itibariyle meydana gelen azalışların, asgari ücret fiyat farkı hesaplamalarında dikkate alınmaması neticesinde …. TL kamu zararına neden olunduğu, kamu zararının sorumlulara müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, karar verilmişti.

Harcama Yetkilisi …. (Sosyal Yard. İşl. Md. V.) ile Gerçekleştirme Görevlileri …. (Tekniker), …. (VHKİ), …. (Memur) ve …. (Tahsildar)’ın …. sayılı ilamın …. maddesinde yer alan karar ile ilgili temyiz talebinde bulunması sonucunda, Sayıştay Temyiz Kurulunun …. tarih ve …., …, …, … ile …. tutanak sayılı kararları ile verilen hükmün incelenmesi neticesinde;

İlam hükmüne karşı bir itirazın söz konusu olmadığı, Daire tarafından verilen tazmin hükmünün tasdikine ve Temyiz dilekçesi ekinde ibraz edilen tahsilat belgelerinin yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın hükmü veren dairesine gönderilmesine karar verilmişti.

Bu defa, Sorumluların Sayıştay Başkanlık Makamına göndermiş olduğu tahsilata ilişkin dilekçe üzerine konuyla ilgili olarak gerekli değerlendirmeler yapılarak düzenlenen …. tarihli Ek Rapor Dairemize havale edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esasların “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

(2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.

(3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” hükümlerine yer verilmiştir.



01.09.2012 tarih ve 28398 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşveren Uygulama Tebliğinin “7.7- Kısmen Prime Tabi Tutulacak Kazançlar” bölümünün “Yemek Paraları (Yardımı)” başlıklı 7.7.1 maddesinde;

““Sigortalılara yemek parası adı altında yapılan ödemelerin, işyerinde veya müştemilatında işveren tarafından yemek verilmemesi şartıyla, fiilen çalışılan gün sayısı dikkate alınarak 16 yaşından büyükler için belirlenen günlük asgari ücretin % 6 sının, yemek verilecek gün sayısı ile çarpılması sonucunda bulunacak miktarı, prime esas kazançların tespitinde dikkate alınmayacak, dolayısıyla bu tutardan prim kesilmeyecektir.

Bu durumda, yemek parası adı altında yapılan ödemelerden prime esas kazanca dahil edilecek tutar,

Brüt Günlük Asgari Ücret X % 6 X (Ay İçinde Fiilen Çalışılan Gün Sayısı) Yemek Parası Verilen Gün Sayısı = İstisna Tutarı,

Ödenen Yemek Parası – İstisna Tutarı = Prime Esas Kazanca Dahil Edilecek Yemek Parası,

formülü vasıtasıyla hesaplanacaktır.

Öte yandan, sigortalılara ay içinde yemek parası olarak nakit ödeme yapılmaksızın, çalıştıkları işyerinin dışında yemek üretimi yapan başka firma veya şahıslar tarafından (örneğin yemek kuponu karşılığında) gerek işyerinde, gerekse işyerinin dışında yemek verilmesi halinde, işverenlerce bu firma veya şahıslara fatura karşılığında yemek bedeli olarak ödenen fatura bedelleri prime esas kazanca dahil edilmeyecektir” hükümleri yer almaktadır.

Yukarıda anılan mevzuat hükümlerine göre; sözleşmede öngörülen yemek ücretlerinden dolayı işveren tarafından karşılanmakta olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigorta primine ilişkin toplam tutarda fark meydana gelmesi halinde bu fark, fiyat farkı hesabında dikkate alınacaktır. Uygulamada; brüt ücretlerdeki artış dolayısıyla yemek prim istisna tutarının artması nedeniyle yemek ücreti üzerinden ödenen prim tutarında meydana gelen düşüşlerin fiyat farkı hesabında dahil edilmesi gerekmekte iken, sigorta priminde meydana söz konusu düşüşler dikkate alınmadan, yükleniciye fiyat farkı ödemesi yapılarak kamu zararına neden olunduğu anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; Sorumlular tarafından Temyiz dilekçe ekinde yer alan evrakların incelenmesi neticesinde; Anılan …. sayılı ilamın …. ile tazminine karar verilen … TL kamu zararının; yüklenici adına 320-Bütçe Emanetleri Hesabında bulunan tutardan mahsuben tahsil edildiği ve söz konusu tahsilatın …. tarih ve … yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile muhasebeleştirildiği, tazmin hükmünün tesis edildiği hüküm tarihi olan …. tarihinden sonra tahsil edildiği görülmektedir.

Bu itibarla; …. tarihinde …. İhale Kayıt Numarası ile ihale edilen ve yüklenicisi …. San.ve Tic. Ltd. Şti. olan …. -TL sözleşme bedelli “….. Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü … Hizmet Alımı İşi kapsamında, brüt ücretlerdeki artışlara bağlı olarak yüklenici tarafından ödenen sigorta priminde dönemler itibariyle meydana gelen azalışların, asgari ücret fiyat farkı hesaplamalarında dikkate alınmaması neticesinde oluşan …. TL kamu zararı;

Tazmin hükmünün verildiği …. tarihinden sonra tahsil edildiği ve ilamın infazı mahiyetinde olduğundan söz konusu tutarla ilgili olarak yapılacak işlem olmadığına;

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

B) …. tarih ve …. sayılı ilamın …. maddesi ile,

Mesaisinin tamamını İdarede geçiren ….adet işçi dışında, toplu iş sözleşmesi kapsamında bulunmayan ve haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçirmeyen; sadece verdikleri ders başına ücret alan kişiler ile ilgili olarak da, toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret farkı, sosyal yardım ve ikramiye ödemesi yapılması neticesinde …. TL kamu zararına neden olunduğu, kamu zararının sorumlulara müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, karar verilmişti.

Harcama Yetkilileri …. (Sosyal Yard. İşl. Md. V.), …. (Sosyal Yard. İşl. Md. V.) ile Gerçekleştirme Görevlileri …. (VHKİ), …. (Tekniker), …. (VHKİ), …. (Memur), …. (Tahsildar), ….’un … sayılı ilamın … maddesinde yer alan karar ile ilgili temyiz talebinde bulunması sonucunda, Sayıştay Temyiz Kurulunun …. tarih ve …., …, …., …, …. ile … tutanak sayılı kararları ile verilen hükmün incelenmesi neticesinde;

Daire tarafından verilen tazmin hükmünün tasdikine ve Temyiz dilekçesi ekinde ibraz edilen tahsilat belgelerinin yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın hükmü veren dairesine gönderilmesine karar verilmişti.

Bu defa, Sorumluların Sayıştay Başkanlık Makamına göndermiş olduğu tahsilata ilişkin dilekçe üzerine konuyla ilgili olarak gerekli değerlendirmeler yapılarak düzenlenen …. tarihli Ek Rapor Dairemize havale edilmiştir,

Mesaisinin tamamını İdarede geçiren …. adet işçi dışında, toplu iş sözleşmesi kapsamında bulunmayan ve haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçirmeyen; sadece verdikleri ders başına ücret alan kişiler ile ilgili olarak da, toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret farkı, sosyal yardım ve ikramiye ödemesi yapılması neticesinde …. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak;

11 Eylül 2014 tarih ve 29116 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 6552 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ile değiştirilen 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin (e) bendinde;

“İdarelerin bu Kanunda tanımlanan hizmetlerden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında aşağıda belirtilen hususlara uyması zorunludur:

1) İdarelerce kanun, tüzük ve yönetmeliklere göre istihdam edilen personelin yeterli nitelik veya sayıda olmaması hâlinde personel çalıştırılmasına dayalı yardımcı işlere ilişkin hizmetler için ihaleye çıkılabilir. Bu kapsamda ihaleye çıkılabilecek yardımcı işlere ilişkin hizmet türlerini; idarelerin teşkilat, görev ve yetkilerine ilişkin mevzuatı, yerleşik yargı içtihatları ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 2 nci maddesinin yedinci fıkrası dikkate alınmak suretiyle idareler itibarıyla ayrı ayrı veya birlikte belirlemeye işçi, işveren ve kamu görevlileri konfederasyonları, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığı ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü ve Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir. 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 67 nci maddesi ile diğer kanunların hizmet alımına ilişkin özel hükümleri saklıdır.

2) İdarelerin teşkilat, görev ve yetkilerine ilişkin mevzuatı ile 4857 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin yedinci fıkrası esas alınmak suretiyle, idareye ait bir işyerinde yürütülen asıl işin bir bölümünde idarenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde hizmet alımı ihalesine çıkılabilir.

3) Danışmanlık hizmet alım ihalelerinde istihdam edilen personelin yeterli nitelik veya sayıda olmaması şartı aranmaz.” hükümleri yer almaktadır.

6552 sayılı Kanun’un 13 üncü maddesi ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 8 inci maddesinde; “4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale edilen işlerde, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 2 nci maddesinde tanımlanan asıl işveren-alt işveren ilişkisi çerçevesinde alt işveren tarafından münhasıran bu Kanun kapsamına giren kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde çalıştırılan işçileri kapsayacak olan toplu iş sözleşmeleri; alt işverenin yetkilendirmesi kaydıyla merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin üyesi bulunduğu kamu işveren sendikalarından birisi tarafından 18/10/2012 tarihli ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu hükümlerine göre yürütülür ve sonuçlandırılır. Toplu iş sözleşmesinin kamu işveren sendikası tarafından bu fıkraya göre sonuçlandırılması hâlinde, belirlenen ücret ve sosyal haklardan kaynaklanan bedel artışı kadar idarece fiyat farkı ödenir. Kamu işveren sendikası tarafından yürütülmeyen ve sonuçlandırılmayan toplu iş sözleşmeleri için fiyat farkı ödenemez, 4857 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin yedinci fıkrası esas alınarak asıl işveren sıfatından dolayı ücret farkına hükmedilemez ve asıl işveren sıfatıyla sorumluluk yüklenemez. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin esas ve usuller, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle Maliye Bakanlığınca belirlenir.

22/9/2012 tarihinden önce 4734 sayılı Kanuna göre ihalesi yapılan ve ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanabilmesine ilişkin hüküm bulunan yapım işleri ihalelerinde, yaklaşık maliyetin yarısından fazlasını akaryakıt giderinin oluşturduğu ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla fesih veya tasfiye edilmeksizin geçici kabulü yapılmış işler ile devam eden işlerin, 22/9/2012 tarihinden sonra gerçekleştirilen kısımlarında kullanılan akaryakıta ilişkin olarak özel tüketim vergisinde gerçekleşen artış nedeniyle fiyat farkı hesaplanmasında 3l/8/20l3 tarihli ve 28751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2013/5217 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı hükümleri uygulanır” hükümlerine yer verilmiştir.

Söz konusu hükümler uyarınca; 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin (e) bendi kapsamında ihale edilen işlerde alt işveren tarafından kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde çalıştırılan işçileri kapsayacak şekilde toplu iş sözleşmesi imzalanabilecek olup; toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret farklarının idarelerce fiyat farkı olarak ödenebilmesinin ilk şartı, söz konusu hizmet işinin 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesi (e) bendi kapsamında “Personel Çalıştırılmasına Dayalı” bir hizmet alımı olması ve çalışanların da bu kapsamda çalışıyor olmasıdır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinin (1) inci bendinde “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir” denilmektedir.

“…. Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü …. Hizmet Alımı İşi”ne ait Sözleşme Tasarısının “İş tanımı” başlıklı … inci maddesinde; “Sözleşme konusu iş; Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü’ne … - …. tarihleri arasında, … Sosyal Projeler Koordinatörü, … Müdür Yardımcısı, …İngilizce Eğitmeni, … Sosyolog, … Gıda Teknikeri, … Tesis Sorumlusu, … Yardımcı Eleman, … Engelli Yardımcı Eleman, … Şoför, … Taşıyıcı İşçi, … Tesis Görevlisi, …Engelli Tesis Görevlisi olmak üzere toplam … kişi tam zamanlı;

Türkçe-Edebiyat, Matematik-Geometri, Fizik, Kimya, Biyoloji, Fen ve Teknoloji, Tarih, Coğrafya, Sosyal Bilgiler, Felsefe, İngilizce branşlarında toplam ….. ders saati olmak üzere …. Hizmet Alımı İşi’dir. İşin teknik özellikleri ve diğer ayrıntıları sözleşme ekinde yer alan ve ihale dokümanını oluşturan belgelerde düzenlenmiştir” denilmektedir.

Söz konusu işe ait idari şartnamede;

“İş süresince; … Sosyal Projeler Koordinatörü, … Müdür Yardımcısı, … İngilizce Eğitmeni, … Sosyolog, … Gıda Teknikeri, … Tesis Sorumlusu, … Yardımcı Eleman, … Engelli Yardımcı Eleman, … Şoför, … Taşıyıcı İşçi, … Tesis Görevlisi, … Engelli Tesis Görevlisi olmak üzere … kişi tam zamanlı olarak çalışacaktır.

Türkçe-Edebiyat, Matematik-Geometri, Fizik, Kimya, Biyoloji, Fen ve Teknoloji, Tarih, Coğrafya, Sosyal Bilgiler, Felsefe, İngilizce branşlarında toplam … ders saati eğitim hizmeti alınacaktır” ifadelerine yer verilmiştir.

Buna göre, söz konusu işte … kişi tam zamanlı olarak çalışırken, Türkçe-Edebiyat, Matematik-Geometri, Fizik, Kimya, Biyoloji, Fen ve Teknoloji, Tarih, Coğrafya, Sosyal Bilgiler, Felsefe, İngilizce branşlarında toplam … ders saati eğitim hizmetleri kısmi zamanlı çalışmayı ifade etmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar doğrultusunda, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 8 inci maddesi gereği personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işleri kapsamında çalıştırılan taşeron işçilerle ilgili olarak düzenlenen toplu iş sözleşmelerinde öngörülmüş olan haklardan haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçiler yararlanabilmekte olup; “… Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü …. Hizmet Alımı İşinde”, toplu iş sözleşmesi ile getirilmiş olan ek haklardan sadece, sayısı ihale dokümanında belirtilmiş olan ve günlük … haftalık … saat olarak belirlenen çalışma saatlerinin tamamı idare için kullanılan … adet işçi faydalanabilecektir. Bunun dışında, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabulü mümkün olmayan ve buna bağlı olarak toplu iş sözleşmesi kapsamında olmayan saatlik ücret ödenenler için Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklı ücret farkı, sosyal yardım ve ikramiye ödemesinde bulunulması mümkün değildir. Uygulamada, kısmi zamanlı çalışan kişiler için de sözleşmeden kaynaklanan ödemelerin yapıldığı ve kamu zararına neden olunduğu anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; Sorumlular tarafından Temyiz dilekçe ekinde yer alan evrakların incelenmesi neticesinde; anılan … sayılı ilamın … ile tazminine karar verilen … TL kamu zararının; yüklenici adına 320-Bütçe Emanetleri Hesabında bulunan tutardan mahsuben tahsil edildiği ve söz konusu tahsilatın … tarih ve … yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile muhasebeleştirildiği, tazmin hükmünün tesis edildiği hüküm tarihi olan …. tarihinden sonra tahsil edildiği görülmektedir.

Bu itibarla; … tarihinde …. İhale Kayıt Numarası ile ihale edilen ve yüklenicisi …. San.ve Tic. Ltd. Şti. olan …. -TL sözleşme bedelli “… Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü …. Hizmet Alımı İşi” kapsamında, mesaisinin tamamını İdarede geçiren … adet işçi dışında, toplu iş sözleşmesi kapsamında bulunmayan ve haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçirmeyen; sadece verdikleri ders başına ücret alan kişiler ile ilgili olarak da, toplu iş sözleşmesinden kaynaklı ücret farkı, sosyal yardım ve ikramiye ödemesi yapılması neticesinde oluşan …. TL kamu zararı;

Tazmin hükmünün verildiği …. tarihinden sonra tahsil edildiği ve ilamın infazı mahiyetinde olduğundan söz konusu tutarla ilgili olarak yapılacak işlem olmadığına;

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

C) …. tarih ve … sayılı ilamın … maddesi ile,

Çalışanlara ödenen sendikal farklarla ilgili olarak işveren maliyetlerinin hatalı hesaplanması sonucunda … TL kamu zararına neden olunduğu, kamu zararının sorumlulara müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, karar verilmişti.

Harcama Yetkilisi …. (Sosyal Yard. İşl. Md. V.) ile Gerçekleştirme Görevlileri …. (Tekniker), …. (VHKİ), …. (Memur) ve …. (Tahsildar)’ın …. sayılı ilamın … maddesinde yer alan karar ile ilgili temyiz talebinde bulunması sonucunda, Sayıştay Temyiz Kurulunun …. tarih ve …, …, …, … ile …. tutanak sayılı kararları ile verilen hükmün incelenmesi neticesinde;

İlam hükmüne karşı bir itirazın söz konusu olmadığı, Daire tarafından verilen tazmin hükmünün tasdikine ve Temyiz dilekçesi ekinde ibraz edilen tahsilat belgelerinin yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın hükmü veren dairesine gönderilmesine karar verilmişti.

Bu defa, Sorumlunun Sayıştay Başkanlık Makamına göndermiş olduğu tahsilata ilişkin dilekçe üzerine konuyla ilgili olarak gerekli değerlendirmeler yapılarak düzenlenen … tarihli Ek Rapor Dairemize havale edilmiştir.

Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Toplu İş Sözleşmesinden Kaynaklanan Fiyat Farkının Ödenmesine Dair Yönetmeliğin 5 inci maddesinde; “Alt işveren işçilerinin ücret ve sosyal haklarında, toplu iş sözleşmesine bağlı olarak meydana gelecek artış sebebiyle her bir işçiye alt işveren tarafından yapılacak ilave ödeme neticesinde işçiliğe bağlı giderlerde oluşacak artışlar, kamu kurum ve kuruluşlarınca fiyat farkı olarak alt işverene ödenir” hükmü yer almaktadır.

5510 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu nun 80 inci maddesinin (3-b) bendinde; “Ayni yardımlar ve ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev tazminatı, kıdem tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa tazminatları ile Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek, çocuk ve aile zamları, işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin % 30’unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarları, prime esas kazanca tabi tutulmaz” hükmüne yer verilerek işveren SGK primlerinin hesabında ölüm, doğum, evlenme yardımlarının tamamı ile aile ve çocuk yardımlarının bir kısmı SGK primlerinden istisna edilmiştir.

01.09.2012 tarih ve 28398 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşveren Uygulama Tebliğinin “Prime esas kazancın tespitine ilişkin usul ve esaslar” başlıklı 7 nci bölümünde;

“7.7.2- Çocuk Zammı ( Yardımı) Sigortalının hizmet akdinin devam etmesi şartıyla ve fiilen çalışmasının olup olmadığı üzerinde durulmaksızın; sigortalı veya isteğe bağlı sigortalı sayılmayan, kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olan çocuklarından 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim veya 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Meslekî Eğitimi Kanununda belirtilen aday çırak, çırak ya da işletmelerde meslekî eğitim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim görmesi halinde 25 yaşını doldurmamış ve evli olmayan çocukları ile yaşına bakılmaksızın Kanuna göre malûl olduğu tespit edilen evli olmayan çocuklarından en fazla iki çocuk (iki çocuk dahil) için çocuk zammı adı altında yapılan ödemelerin, çocuk başına 16 yaşından büyükler için belirlenen aylık asgari ücretin %2'si oranındaki tutarı, aylık prime esas kazançların hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır. Bu durumda, çocuk zammı adı altında yapılan ödemelerden prime esas kazanca dahil edilecek tutar;

Brüt Aylık Asgari Ücret X % 2 X Çocuk Sayısı (İki Çocuğa Kadar) = İstisna Tutarı, Ödenen Çocuk Zammı – İstisna Tutar = Prime Esas Kazanca Dahil Edilecek Çocuk Zammı, formülü vasıtasıyla hesaplanacaktır” denilmektedir.

Uygulamada, “… Belediyesi Spor İşleri Müdürlüğü …. Hizmeti İşi” kapsamında çalışanlara ödenen sendikal farklara ilişkin İşveren Maliyeti (İşveren SGK Primleri)’nin hesabında, 5510 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu’nun 80’nci maddesinin 3-b bendine ve İşveren Uygulama Tebliği hükümlerine aykırı olarak 2 çocuğa kadar olan çocuk yardımlarının SGK priminden edildiği; bununla birlikte ölüm, doğum ve evlenme yardımları dışındaki ek ücretlerin ise prime tabi tutularak, %11 oranında Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm; %2 oranında Kısa Vadeli Sigorta Kolları; %7,5 oranında Genel Sağlık Sigortası ve %2 oranında İşsizlik Sigortası olmak üzere % 22,5 oranında İşveren SGK Primi hesaplandığı görülmüştür. Ancak, söz konusu hesaplamaların yanı sıra, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan ve kişi başı hesaplanan aylık ücret farkı tutarlarının %4’ünün de İşveren Maliyeti kalemine eklenerek fiyat farkı olarak yükleniciye ödendiği ve bu suretle kamu zararına sebebiyet verildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden; Sorumlular tarafından Temyiz dilekçe ekinde yer alan evrakların incelenmesi neticesinde; anılan … sayılı ilamın … ile tazminine karar verilen … TL kamu zararının; yüklenici adına 320-Bütçe Emanetleri Hesabında bulunan tutardan mahsuben tahsil edildiği ve söz konusu tahsilatın … tarih ve … yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile muhasebeleştirildiği, tazmin hükmünün tesis edildiği hüküm tarihi olan …. tarihinden sonra tahsil edildiği görülmektedir.

Bu itibarla; … tarihinde …. İhale Kayıt Numarası ile ihale edilen ve yüklenicisi …. San.ve Tic. Ltd. Şti. olan ….. TL sözleşme bedelli “… Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü …. Hizmet Alımı İşi kapsamında, çalışanlara ödenen sendikal farklarla ilgili olarak işveren maliyetlerinin hatalı hesaplanması sonucunda oluşan … TL kamu zararı;

Tazmin hükmünün verildiği …. tarihinden sonra tahsil edildiği ve ilamın infazı mahiyetinde olduğundan söz konusu tutarla ilgili olarak yapılacak işlem olmadığına;

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.