KONU: KASKO

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşüldü:

1-1466 sayılı ilamın 4 üncü maddesi ile, ………. Belediyesine ait muhtelif araçlara zorunlu olmayan motorlu kara taşıt araçları (kasko) sigortası yaptırılması ve bedelinin belediye bütçesinden ödenmesi nedeniyle ………. YTL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmü 37595 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının 1 inci maddesi ile tasdik edilmiştir.

Sorumlu, karar düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinde özetle; kaskolar için yapılan ödemenin tamamının kamu zararı olarak ele alındığını oysa Belediyenin araçlarına kasko sigortası yaptırmasının amacının, aracın ve/veya üçüncü kişilerin sigortalı aracın karıştığı bir kaza nedeniyle zarar görmesi halinde, hasar ve zararın Belediye Bütçesinden değil, sigorta firması tarafından karşılanmasını sağlamak olduğunu,

Nitekim poliçelerin geçerlik süresi içerisinde belediye araçlarının, trafik kazalarına karıştığını, gerek belediye araçlarında, gerekse üçüncü şahıs ve araçlarda hasar meydana geldiğini, araçtaki hasarın giderilmesi veya üçüncü şahıslara ait araçlara verilen hasar bedellerinin sigorta firması tarafından karşılandığını, o halde, ortada bir kamu zararından söz edilebilmesi için, öncelikle sigorta poliçeleri ile sağlanan faydanın ortaya konulması; bu faydanın sigorta yaptırılması için Belediye tarafından sigorta firmasına yapılan poliçe bedelleri ile karşılaştırılmasını, fayda-zarar analizi yapılmaksızın kamu zararının oluştuğunun ileri sürülebilmesinin hukuken mümkün olmadığını, bu nedenle kamu zararı hesabının yapılarak tazmini gereken tutarın yeniden belirlenmesi gerekeceğini ifade ederek karar düzeltilmesini istemiştir.

Başsavcılık; Karar düzeltilmesine mahal olmadığı yönünde görüş bildirmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanununun “Belediye Giderleri” başlıklı 60. maddesi (h) fıkrasında her ne kadar “Faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri,” denilmişse de, burada kastedilen sigorta türü özel ve isteğe bağlı sigorta olmayıp, belediyelere ait motorlu araçlara yaptırılması gerekli görülen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasıdır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 106.maddesinde konuya ilişkin olarak aynen;

“Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere, İl Özel İdarelerine ve belediyelere, kamu iktisadi teşebbüslerine ve kamu kuruluşlarına ait motorlu araçların sebep oldukları zararlardan dolayı, bu Kanunun işletenin hukuki sorumluluğuna ilişkin hükümleri uygulanır. Bu kuruluşlar, 85. maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere 101. maddedeki şartları haiz milli sigorta şirketlerine mali sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdürler.” denilerek Belediyenin sahip olduğu motorlu vasıtaların sadece mali sorumluluk sigortasının milli sigorta şirketlerine yaptırabileceği öngörülmüş olmaktadır.

06.07.2005 tarihli ve 25867 mükerrer sayılı Resmî Gazetede yayınlanan “2006-2008 Dönemi Bütçe Çağrısı”na ilişkin Maliye Bakanlığı Tebliği eki olan “2006-2008 Dönemi Bütçe Hazırlama Rehberinin giriş bölümünde, 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II) ve (III) sayılı Cetvellerde yer alan idarelerin ödenek tekliflerini orta vadeli program orta vadeli mali plan ile bu Rehberde yer alan esaslara göre hazırlayacakları belirtilmiştir.

Söz konusu Rehberin, “B) ANALİTİK BÜTÇE SINIFLANDIRMASI” bölümünün, Ekonomik sınıflandırmaya ilişkin açıklamaları içeren 5. alt bölümünde, 2006-2008 dönemi bütçe hazırlıklarında esas alınacak olan, giderin ekonomik kodları ve açıklamalarının ekte yer aldığı; giderlerin ekonomik sınıflandırmasında bu açıklamaların esas alınacağı, ödenek tekliflerinin hazırlanmasında ve harcamaların gider kaydının yapılmasında bu açıklamalara titizlikle uyulması gerektiği, açıklanmıştır.

Ekte yer alan Analitik Bütçe Sınıflandırmasına İlişkin Rehberin; “IV-Giderin ekonomik kodlarının açıklamaları” başlıklı bölümünün, “03-Mal ve hizmet alımı giderleri” harcama grubunda yer alan, “03.5.4.02-Sigorta giderleri” başlıklı detay kodunun açıklama kısmında;

“03.5.4.02 Sigorta Giderleri: Diğer harcama kalemlerinin esas giderlerine ilişkin olarak ödenen sigorta giderleri dışında Devlet mallarının sigorta edilmemesi esastır. Ancak;

- Yanıcı ve patlayıcı maddelerin, ilaçların, gemilerin, uçakların ve bunlara ait depolama yerlerinin sigorta giderleri,

- Dış ülkelerdeki Devlete ait temsilcilik binaları ile Devlete ait eşyanın ve kira ile tutulan bina için yapılan kontratta sigorta zorunluluğu varsa kiralık binanın Türk mülkiyetinde olan veya kira ile tutulan yerlerde organizatör şirket tarafından sigorta zorunluluğu konulmuşsa söz konusu yerlerin sigorta giderleri,

- Dış kuruluşlarla ilgili olarak taşıt sigortası (misyon şefinin uygun gördüğü hallerde tam kasko),

- Belgelerine göre ayrılması mümkün olmayan sigorta giderleri,

- Taşıtların zorunlu mali sorumluluk sigortası giderleri,

- İlgili mevzuatı gereği sigortalanması zorunluluğu bulunan bina, taşıt, malzeme vb. sigorta giderleri,

bu bölüme gider kaydedilecektir.” denilmek suretiyle diğer harcama kalemlerinin esas giderlerine ilişkin olarak ödenen sigorta giderleri dışında devlet mallarının sigorta ettirilmemesi ilke olarak kabul edilmiş ve bu temel ilkenin istisnaları da sayılmıştır. Buna göre taşıtların ancak zorunlu mali sorumluluk sigortası giderleri karşılanabilecektir. İsteğe bağlı sigorta türü olan kasko sigortası giderleri bu kapsamda yer almamıştır.

01.01.2006 tarihinden itibaren yürürlükte bulunan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “Ekonomik Sınıflandırma” başlıklı 10. maddesinin 4. fıkrasında;

“(4) Kurumlar, Maliye Bakanlığınca Genel Bütçe için belirlenen dört düzey ekonomik kodlardan sadece ihtiyaç duydukları kodları kullanırlar.” denilmektedir. Yine aynı Yönetmeliğin “Hüküm Bulunmayan Haller“ başlıklı 464. maddesinin 1.fıkrasında;

“(1) Bütçeye ilişkin olarak bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan ve ihtiyaç duyulan hallerde, Maliye Bakanlığınca Genel Bütçe için yapılan düzenlemeler esas alınır.”

denilmektedir.

Bu hükümler karşısında, yukarıda bahsi geçen “Sigorta giderleri” detay koduna ilişkin olarak “Analitik Bütçe Sınıflandırmasına ilişkin Rehber”de yer alan açıklamaların Belediyeler için de geçerli ve bağlayıcı olduğu anlaşılmaktadır.

Ayrıca ilam hükmü ………. Belediyesine ait muhtelif araçlara zorunlu olmayan motorlu kara taşıt araçları (kasko) sigortası yaptırılması ve bedelinin belediye bütçesinden ödenmesi nedeniyle verilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde kamu zararının belirlenmesine esas teşkil eden sebepler arasında “g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” da sayılmıştır.

Karar düzeltilmesinin sebepleri 832 sayılı Sayıştay Kanununun 3162 sayılı Kanununun 8. maddesi ile değişik 77. maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, karar düzeltilmesi isteminde bulunabilmek için:

a) Hükmün esasına etkili iddia ve itirazların kararda karşılanmamış olması,

b) Bir kararda aynı konu hakkında birbirine aykırı hükümler bulunması,

c) Temyiz incelemesi sırasında hükmün esasını etkileyen belgelerde hile ve sahtekarlığın ortaya çıkmış olması,

d) Temyiz sebeplerinden en az birinin mevcut olması gerekmektedir.

Sorumlunun karar düzeltilmesi kapsamında vermiş olduğu dilekçesinde belirtmiş olduğu hususlar, 37595 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararında dikkate alındığından ve 832 sayılı Kanunun 77 nci maddesinde belirtilen karar düzeltilmesini gerektiren yeni bir husus ileri sürülmediğinden, 37595 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının Düzeltilmesine Mahal Olmadığına,