Temyiz Karar Detayı
Kamu İdaresi
Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı
2020
Daire
2
Dosya No
52943
Tutanak No
58515
Tutanak Tarihi
08.10.2025
Konu
Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar
KARAR
Konu: Belediye tarafından bir spor kulübü derneğinden ortak hizmet projesi kapsamında, stadyumda loca kiralaması sonucu oluşan kamu zararının sorumlulara ödettirilmesi hakkında.
109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: üst yönetici (Belediye Başkanı) ile diğer gerçekleştirme görevlileri (Belediye meclis üyeleri)’dir.
20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararıyla, 109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin Tasdikine karar verilmiştir.
Karar Düzeltilmesi Dilekçesi
52943 sayılı dosya kapsamında karar düzeltilmesi başvurusuna esas ortak dilekçede isim ve imzaları bulunan kamu görevlisi sayısı 56’dır. İsim ve imzası bulunanlardan 44 kişinin 15 günlük hak düşürücü nitelikteki başvuru süresinin bitmesinden sonra başvuru yaptığı görülmektedir. Bir kişinin ise dilekçede ismi bulunmakla birlikte imzası bulunmamaktadır.
I. Dilekçede imzası bulunmayan … ile ilgili olarak:
52943 sayılı Dosyada 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi talebini içeren ortak dilekçe yer almaktadır. Dilekçenin imza sayfasında Belediye Meclis Üyesi …’in ismi yer almakta ancak bu kişinin imzası yer almamaktadır.
II. Süresi içinde başvuruda bulunmamış olan 44 kişi ile ilgili olarak:
(44 kişi: ...)
Yukarıda adları belirtilen 44 kişi tarafından 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulmuştur. 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının bahsi geçen kişilere ayrı ayrı tebligat tarihleri Dosya içerisinde yer almaktadır. Tebligat tarihlerine göre 6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinin ilk fıkrasında yazılı 15 günlük karar düzeltilmesi süresi, dilekçenin Sayıştay kayıtlarına girdiği 07.10.2024 tarihinden önce sona ermiştir.
III. Sorumluluğu bulunmayan 4 kişi ile ilgili olarak:
Süresi içerisinde karar düzeltilmesi başvurusunda bulunan …, …, … ve … Daire Kararının 1’inci maddesinde sorumlu tutulan kamu görevlileri arasında değildir. Belirtilen 4 kişi ahiz durumunda da değildir.
IV. Sorumluluğu bulunan 7 kişi ve bunlardan müteveffa Meclis Üyesi …’nun yasal mirasçıları ile ilgili olarak:
Daire Kararında sorumluluğuna hükmedilmiş olan …, …, …, …, … ve … ile …’nun yasal mirasçıları (4 kişi) tarafından karar düzeltilmesi talebinde bulunulmuştur. Dilekçede özetle:
5393 sayılı Belediye Kanununun 14. Maddesinin b bendinde sportif faaliyetler ve amatör spor kulüplerine ilişkin “Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir” hükmü yer aldığı, Aynı maddenin devamında da amatör spor kulüplerine yapılacak nakdi yardımla ilgili “Belediyelerin birinci fıkranın (b) bendi uyarınca, sporu teşvik etmek amacıyla yapacakları nakdi yardım, bir önceki yıl genel bütçe vergi gelirlerinden belediyeleri için tahakkuk eden miktarın; büyükşehir belediyeleri için binde yedisini, diğer belediyeler için binde on ikisini geçemez.” denilerek sınırlamaya tabi tutulduğu,
Belediye Meclisi tarafından kabul edilen 2020-2024 Stratejik Planı; “A3.Toplumsal Gelişim” Stratejik Amacı “H3.3. ...’in yaşam boyu spor kültürünün içselleştirildiği bir spor kenti olmasını sağlamak” Stratejik Hedefi altında yer alan 2020 yılı Performans Programı “PH3.3.1. ...lileri spor yapmaya teşvik edecek aktivite ve organizasyonlar düzenlenmesi” Performans Hedefi altında planlanan “Halka yönelik sportif faaliyetler düzenlenmesi” (Halkın katılımıyla gerçekleştirilen ve spor yapma bilincini aşılamak amaçlı düzenlenen çeşitli spor branşlarını içeren etkinliklerdir) proje bütçesi kapsamında söz konusu protokolün hazırlanarak imzalandığı,
...spor Kulübü ile Belediye arasında düzenlenen “...’de Spor ...spor’la El Ele” konulu ortak hizmet projesi kapsamında; “...’de yaşayan vatandaşlarımızdan gelen talepler doğrultusunda, ...’de yaşayan kadın, yaşlı, çocuk ve engelli vatandaşlarımızın spor bilincinin yaygınlaştırılması için futbol müsabakalarını izlemeleri, ...spor Kulübünde spor yapan profesyonel sporcularla tanışabilmeleri, spor bilinci ve sportif öngörülerin artması konusunda sporcuların deneyimlerinden faydalanabilmeleri ve ilgi duydukları spor branşını tam ve hatasız öğrenmelerini sağlamak” faaliyetlerinin yerine getirilmesi amaçlandığı, Ayrıca, ...spor Kulübünün ...’da ve ...’de halka mal olduğu, … kütük numarasıyla da Kamu Yararına Çalışan Dernek statüsüne geçmiş olduğu, Kaldı ki sadece ... Belediyesinin değil diğer Belediyelerin de aynı şekilde stadyumda locası bulunduğu,
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75. Maddesinin e bendinde “c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.” denildiği, Bu bakımdan ...spor Kulübü ile Belediye arasında “Ortak Hizmet Projesi” protokolü yapılması için mülki amir izni aranmadığı,
Öte yandan kira bedeli olarak ödenen KDV dahil … TL’nin tamamen ve doğrudan bir yardım olmadığı, Çünkü yapılan bir ödemenin bağış ve yardım sayılabilmesi için karşılıksız olması gerektiği, Bu ödeme karşılığında ise 33 adet loca koltuğu, Belediyenin konuk ve davetlileri için 30 adet davetiye sahiplerine koltuk ve 1 adet de müsabaka tarihleri dışında da kullanılabilecek VİP toplantı salonu yer aldığı, Ayrıca bu kiralama sözleşmesinin 16.01.2019 tarih ve 30657 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelge”ye uygun olduğu,
Bu nedenle 5393 sayılı Kanun’un 14. maddesinin b bendine aykırı bir şekilde profesyonel spor kulübüne doğrudan bir nakdi yardım yapılmadığı, ...’nın nüfus bakımından en büyük 2. İlçe belediyesinin kamu yararına çalışan demek statüsündeki ...’nın en büyük spor kulübüyle sosyal sorumluluk kapsamında iş birliğine gittiği,
Yapılan iş ve işlemler yasal mevzuata uygun gerçekleştirilmiş olup kamu zararı bulunmadığı,
İfade edilerek Daire Kararının Kaldırılması talep edilmektedir.
Başsavcılık Mütalaası
Daire Kararında sorumluluğuna hükmedilmiş olan …, …, …, …, … ve … ile … yasal mirasçıları (4 kişi) tarafından karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulması üzerine verilen Başsavcılık Mütalaasında:
“Daire ve Temyiz Kurulu kararında yasal dayanakları ile açıklandığı üzere anılan Belediye tarafından profesyonel spor kulübü olan ...spor Kulübü Derneğinden ofis kiralaması adı altında loca kiralaması gideri, mahallî müşterek olma ve Belediyeye ait bir vazifenin ifası niteliğinde bulunmadığından yapılan harcama 5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediyenin giderleri" başlıklı 60 ıncı maddesinde belirtilen belediye giderleri kapsamına girmediğinden mevzuata aykırı harcama nedeniyle kamu zararı oluştuğundan sorumluların talebinin ret edilerek karar düzeltilmesine yer olmadığına hükmedilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.”
denilmektedir.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: üst yönetici (Belediye Başkanı) ile diğer gerçekleştirme görevlileri (Belediye meclis üyeleri)’dir.
20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararıyla, 109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin Tasdikine karar verilmiştir.
Usul yönünden inceleme
I. Dilekçede imzası bulunmayan … ile ilgili olarak:
52943 sayılı Dosyada 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi talebini içeren ortak dilekçe yer almaktadır. Dilekçenin imza sayfasında Belediye Meclis Üyesi …’in ismi yer almakta ancak bu kişinin imzası yer almamaktadır.
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Kanun yollarına başvurma” başlıklı 54’üncü maddesinde:
“Temyiz, yargılamanın iadesi ve karar düzeltilmesi talepleri, Sayıştay Başkanlığına hitaben yazılmış imzalı dilekçe ile yapılır. Dilekçeler Sayıştay Başkanlığına verilir veya gönderilir. İlgililer isterlerse evrakın alındığına dair kendilerine bir alındı verilir.
(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlar bulunur:
a) Başvuruda bulunan kişinin ve varsa kanuni temsilcisinin veya vekilinin adı, soyadı, unvanı ve adresi.
b) İlamın tarihi, numarası.
c) İlgili hesabın adı ve yılı.
ç) Başvurunun konusu.
d) Hangi kanun yoluna başvurulduğu ve başvurunun hukuki sebepleri.
e) Varsa duruşma talebi.
(3) Dilekçelere ilgililer tarafından itirazlarını ispat edecek belgeler eklenir. Dilekçeler ve bunlara ekli belgelerin örnekleri karşı taraf sayısından bir fazla olur.
(4) Dilekçelerin yukarıda belirtilen hususları ihtiva etmediğine, ilgisine göre Temyiz Kurulu veya dairece karar verilirse, eksikliklerin on beş gün içinde tamamlatılması dilekçe sahibine tebliğ olunur. Bu süre içinde eksiklikler tamamlanmazsa, ilgisine göre Temyiz Kurulunca veya dairece başvurunun reddine karar verilir. Şu kadar ki, başvuru sahibinin kimliğini, imzasını, başvuru konusu ilam hükmünü ve hangi kanun yoluna hangi sebeple başvurulduğunu yeteri kadar belli edecek kayıtları ihtiva eden dilekçeler, diğer hususlar gösterilmemiş olsa bile kabul edilir.”
düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda yer verilen 54’üncü maddeye göre karar düzeltilmesi talebinin imzalı dilekçe ile yapılması gerekmekte; aksi takdirde dilekçenin kabul edilmemesi gerekmektedir.
52943 sayılı dosya kapsamında yer alan ve Belediye Meclis Üyesi Nilgün BERK’in ismini içeren karar düzeltilmesi dilekçesi bu kişinin imzasını içermemektedir.
Bu itibarla, yukarıda açıklandığı üzere …’in ismini içeren ancak imzasını içermeyen karar düzeltilmesi başvurusuyla ilgili olarak YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
II. Süresi içinde başvuruda bulunmamış olan 44 kişi ile ilgili olarak:
(44 kişi: …)
Yukarıda adları belirtilen 44 kişi tarafından 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulmuştur. 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının bahsi geçen kişilere ayrı ayrı tebligat tarihleri Dosya içerisinde yer almaktadır. Tebligat tarihlerine göre 6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinin ilk fıkrasında yazılı 15 günlük karar düzeltilmesi süresi, dilekçenin Sayıştay kayıtlarına girdiği 07.10.2024 tarihinden önce sona ermiştir.
Hak düşürücü nitelikteki 15 günlük başvuru süresinin dolmasının ardından Sayıştay kayıtlarına intikal eden dilekçe ile yapılan karar düzeltilmesi talepleri üzerine süre aşımı dolayısıyla Usul Yönünden TALEBİN REDDİNE, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
III. Sorumluluğu bulunmayan 4 kişi ile ilgili olarak:
Süresi içerisinde karar düzeltilmesi başvurusunda bulunan …, …, … ve … Daire Kararının 1’inci maddesinde sorumlu tutulan kamu görevlileri arasında değildir. Belirtilen 4 kişi ahiz durumunda da değildir.
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 57’nci maddesinin ilk fıkrasına göre “Temyiz Kurulu kararları hakkında, 52 nci maddenin birinci fıkrasında yazılı ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde … karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler”. Kanunun 52’nci maddesinin ilk fıkrasında belirtilen ilgililer: sorumlular, sorumluların bağlı olduğu kamu idareleri, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için Maliye Bakanlığı, ilgili muhasebe birimi ve Başsavcılıktır. Buna göre Sayıştay Temyiz Kurulu kararlarına karşı yine Temyiz Kurulu nezdinde karar düzeltilmesine başvurmaya yetkili olanlar, Sayıştay Kanunu’nun 52’nci maddesinin ilk fıkrasında belirtilen idare ve makamlar ile sorumlulardır.
Bu İtibarla, 52’nci maddede sayılanlar arasında yer almayan …, …, … ve …’ın karar düzeltilmesi talepleri üzerine Usul Yönünden TALEBİN REDDİNE, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
IV. Sorumluluğu bulunan 6 kişi ve müteveffa Meclis Üyesi …’nun yasal mirasçılarının usulüne uygun olarak karar düzeltilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür. Bunların talebinin esastan incelenmesine geçildi (7 kişi: …):
Esas yönünden inceleme
Somut uygulama
06.03.2019 tarih ve 224 no.lu Belediye Meclis kararı ile, Belediye Başkanına Belediyenin ...spor Kulübü Derneği ile ortak hizmet projesi gerçekleştirilmesine ve bu konuda protokol imzalanmasına dair yetki verilmiştir.
Belediye ile Kulüp arasında, 18.03.2019 tarihinde imzalanan tadil sözleşmesi ve işbirliği protokolünde: 24.08.2015 tarihli ...spor Kulübü Derneği Loca Koltuk Satış Sözleşmesinin tarafları bağlamaya devam edeceği, Protokolün 33 kişilik locanın koltuk devrine ilişkin imzalanmış olan 12.06.2015 tarihli ...spor Kulübü Derneği Loca Koltuk Satış Sözleşmesi ile birlikte değerlendirileceği, belediye misafirlerine kullandırılmak üzere davetiye verileceği, davetiyelerin belediyeye teslim edileceği, misafirlerin maça giriş işlemlerinin yapılacağı, üç yıllık loca kiralama sözleşmesinin yapılacağı belirtilmektedir.
Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi ve tadilat sözleşmesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması yapılmıştır. Bu kapsamda Belediye tarafından ...spor Kulübü Derneğine … TL nakit aktarılmıştır. Daire Kararında bu tutarın kamu zararı olduğuna hükmedilmiştir.
Mevzuat
5018 sayılı Kanun’un 29’uncu maddesi aşağıdadır:
“Bütçelerden yardım yapılması
Madde 29- Gerçek veya tüzel kişilere kanunda veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde dayanağı olmadan kamu kaynağı kullandırılamaz, yardımda bulunulamaz veya menfaat sağlanamaz. Ancak, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılabilir.”
5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun 10’uncu maddesi aşağıdadır:
“Yardım ve işbirliği
Madde 10- …
5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, dernekler kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanlarına giren konularda ortak projeler yürütebilirler. Bu projelerde kamu kurum ve kuruluşları, proje maliyetlerinin en fazla yüzde ellisi oranında aynî veya nakdî katkı sağlayabilirler. ...”
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Belediyenin görev ve sorumlulukları
Madde 14- Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla;
a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları ile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişinde uygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır. (Mülga son cümle: 12/11/2012-6360/17 md.) (…) (Ek cümleler: 12/11/2012-6360/17 md.) Büyükşehir belediyeleri ile nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorundadır. Diğer belediyeler de mali durumları ve hizmet önceliklerini değerlendirerek kadınlar ve çocuklar için konukevleri açabilirler.
b) (…) Devlete ait her derecedeki okul binalarının inşaatı ile bakım ve onarımını yapabilir veya yaptırabilir, her türlü araç, gereç ve malzeme ihtiyaçlarını karşılayabilir; sağlıkla ilgili her türlü tesisi açabilir ve işletebilir; mabetlerin yapımı, bakımı, onarımını yapabilir; kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihi bakımından önem taşıyan mekânların ve işlevlerinin korunmasını sağlayabilir; bu amaçla bakım ve onarımını yapabilir, korunması mümkün olmayanları aslına uygun olarak yeniden inşa edebilir; cemevlerinin yapım, bakım ve onarımını yapabilir. (Değişik ikinci cümle: 12/11/2012-6360/17 md.) Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıda bankacılığı yapabilir.
(Ek fıkra: 12/11/2012-6360/17 md.; Değişik: 12/7/2013-6495/100 md.) Belediyelerin birinci fıkranın (b) bendi uyarınca, sporu teşvik etmek amacıyla yapacakları nakdi yardım, bir önceki yıl genel bütçe vergi gelirlerinden belediyeleri için tahakkuk eden miktarın; büyükşehir belediyeleri için binde yedisini, diğer belediyeler için binde on ikisini geçemez.”
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesi aşağıdadır:
“Diğer kuruluşlarla ilişkiler
Madde 75- Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;
a) Mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapım, bakım, onarım ve taşıma işlerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilir veya bu kuruluşlar ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir ve bu amaçla gerekli kaynak aktarımında bulunabilir. Bu takdirde iş, işin yapımını üstlenen kuruluşun tâbi olduğu mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.
… / c) (Değişik: 12/11/2012-6360/19 md.) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.
… / (Ek fıkra: 12/11/2012-6360/19 md.) 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesi; belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler için uygulanmaz.”
Dernekler Yönetmeliği’nin 91’inci maddesi aşağıdadır:
“Kamu kurum ve kuruluşları ile yürütülen ortak projeler
Madde 91 - Derneklerin, görev alanlarına ilişkin konularda kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yapabilmesi, ortak bir projenin yürütülmesi şeklinde olur. Ancak, 5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanun hükümleri saklıdır. Projelerin, toplumun ihtiyaç ve sorunlarına yönelik çözümler üretecek ve toplumsal gelişmeye katkı sağlayacak nitelikte olması şarttır. Yapılacak protokol çerçevesinde, projenin yürütülmesinden sorumlu olan, kamu kurum ve kuruluşu ile derneğin eşit sayıda temsilcilerinden oluşan ve tercihen koordinatörlüğünü dernek temsilcilerinden birinin yaptığı bir proje yönetim grubu oluşturulur. Protokolde, proje yönetim grubunda proje saymanı olarak dernek saymanının yer alması zorunludur. (Değişik son cümle:RG-23/1/2013-28537) Gerekli görülen hallerde protokol, proje ve diğer belgelerin bir örneğinin (Değişik ibare:RG-9/7/2020-31180) sivil toplumla ilişkiler birimine verilmesi istenir.
Kamu kurum ve kuruluşları ile dernekler yürütecekleri ortak projelerde kendi kanunlarında aksine hüküm bulunmadığı hallerde, ortaklık anlaşması çerçevesinde, proje maliyetine sağlayacakları nakdi katkıları ortak bir hesapta bloke ederler. Kamu kurum ve kuruluşları projelere en fazla ayni veya nakdi yüzde elli katkıda bulunabilirler. Kamu kurum ve kuruluşları proje süresini geçmemek şartıyla, ortak projeye arsa tahsisinde bulunabilir. Proje çerçevesinde yapılacak harcamaların bir bankada açılacak ortak bir hesaptan yapılması, harcamaların belgelendirilmesi ve bu belgelerin asıl suretlerinin dernekler ile ilgili kamu kurum ve kuruluşunda saklanması zorunludur.
Bu şekilde yürütülen projelerin gerçekleşme durumu ve bu projeler için yapılan harcamalar ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından denetlenebileceği gibi, mülki idare amirleri tarafından da denetlenebilir.”
5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Kamu zararı
Madde 71- (Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde; … g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması, / Esas alınır. …”
Değerlendirme
5018 sayılı Kanun’un genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılmasını düzenleyen 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun derneklerin kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanlarına giren konularda ortak projeler yürütmesine imkân veren 10’uncu maddesi, 5393 sayılı Kanun’un 75’inci maddesinin 12.11.2012 tarih ve 6360 sayılı Kanun’la eklenen ek fıkrası gereği belediyeler için uygulanmaz.
5393 sayılı Kanun’un 75’inci maddesinin ilk fıkrasının c-bendine göre Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda kamu yararına çalışan dernekler ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. ...spor Kulübü Derneği, kamu yararına çalışan derneklerdendir. Buna göre, somut uygulamada Belediyenin Kulüp ile ortak hizmet projesi gerçekleştirebilmesi için aranan şartlardan belediye meclis kararı alınmış ve buna uygun anlaşma yapılmıştır. Bununla birlikte, ortak hizmet projesinin içeriğinin Belediyenin görev ve sorumluluk alanına girmesi koşulunun sağlanması, yürütülen projenin hukuka uygun olduğunun ve kamu zararı oluşmadığının ortaya konulması bakımından esaslı önemi haizdir. Daire Kararının gerekçesi, somut uygulamada ortak hizmet projesi kapsamında gösterilen loca kiralanması işinin Belediyenin görev ve sorumluluk alanına girmediği tespitine dayanmaktadır.
Daire Kararının hukuka uygun olup olmadığının tespitinde, Belediye tarafından loca kiralanmasının belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanmasına dönük olarak 5393 sayılı Kanun’un m.14/1.a,b bentleri kapsamında olup olmadığının ve nihai olarak belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanılıp kullanılmadığının incelenmesi gerekmektedir. Loca kiralanmasının 5393/m.14 kapsamında olmadığı değerlendirilmektedir. Sorumlular tarafından da kiralanan locaların kadın, yaşlı, çocuk ve engelli vatandaşlar veya diğer belde sakinlerinin 5393 sayılı Kanun’un 14 ve diğer maddelerinde belirtilen ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanıldığına dair somut bir kanıt sunulmamıştır.
Buna göre, Belediye tarafından Dernekten loca kiralanmasının, Belediyenin görev ve sorumluluk alanında olmadığı, ayrıca somut uygulamada yapılan loca kiralamasının belediyenin görev ve sorumluluk alanına giren bir işi gerçekleştirmekte kullanıldığının ortaya konulamadığı görülmektedir. Somut uygulamada yapılan loca kiralamasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmaktadır.
Dolayısıyla somut uygulamada Belediye tarafından Dernekten loca kiralanması sonucunda “mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” (5018 sy Kn.m.71) kapsamında kamu zararı oluşmuştur. Daire Kararı mevzuata ve hukuka uygundur.
BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçeyle sorumluların karar düzeltilmesi talebi reddedilerek, 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının KARAR DÜZELTİLMESİNE MAHAL BULUNMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: üst yönetici (Belediye Başkanı) ile diğer gerçekleştirme görevlileri (Belediye meclis üyeleri)’dir.
20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararıyla, 109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin Tasdikine karar verilmiştir.
Karar Düzeltilmesi Dilekçesi
52943 sayılı dosya kapsamında karar düzeltilmesi başvurusuna esas ortak dilekçede isim ve imzaları bulunan kamu görevlisi sayısı 56’dır. İsim ve imzası bulunanlardan 44 kişinin 15 günlük hak düşürücü nitelikteki başvuru süresinin bitmesinden sonra başvuru yaptığı görülmektedir. Bir kişinin ise dilekçede ismi bulunmakla birlikte imzası bulunmamaktadır.
I. Dilekçede imzası bulunmayan … ile ilgili olarak:
52943 sayılı Dosyada 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi talebini içeren ortak dilekçe yer almaktadır. Dilekçenin imza sayfasında Belediye Meclis Üyesi …’in ismi yer almakta ancak bu kişinin imzası yer almamaktadır.
II. Süresi içinde başvuruda bulunmamış olan 44 kişi ile ilgili olarak:
(44 kişi: ...)
Yukarıda adları belirtilen 44 kişi tarafından 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulmuştur. 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının bahsi geçen kişilere ayrı ayrı tebligat tarihleri Dosya içerisinde yer almaktadır. Tebligat tarihlerine göre 6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinin ilk fıkrasında yazılı 15 günlük karar düzeltilmesi süresi, dilekçenin Sayıştay kayıtlarına girdiği 07.10.2024 tarihinden önce sona ermiştir.
III. Sorumluluğu bulunmayan 4 kişi ile ilgili olarak:
Süresi içerisinde karar düzeltilmesi başvurusunda bulunan …, …, … ve … Daire Kararının 1’inci maddesinde sorumlu tutulan kamu görevlileri arasında değildir. Belirtilen 4 kişi ahiz durumunda da değildir.
IV. Sorumluluğu bulunan 7 kişi ve bunlardan müteveffa Meclis Üyesi …’nun yasal mirasçıları ile ilgili olarak:
Daire Kararında sorumluluğuna hükmedilmiş olan …, …, …, …, … ve … ile …’nun yasal mirasçıları (4 kişi) tarafından karar düzeltilmesi talebinde bulunulmuştur. Dilekçede özetle:
5393 sayılı Belediye Kanununun 14. Maddesinin b bendinde sportif faaliyetler ve amatör spor kulüplerine ilişkin “Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir” hükmü yer aldığı, Aynı maddenin devamında da amatör spor kulüplerine yapılacak nakdi yardımla ilgili “Belediyelerin birinci fıkranın (b) bendi uyarınca, sporu teşvik etmek amacıyla yapacakları nakdi yardım, bir önceki yıl genel bütçe vergi gelirlerinden belediyeleri için tahakkuk eden miktarın; büyükşehir belediyeleri için binde yedisini, diğer belediyeler için binde on ikisini geçemez.” denilerek sınırlamaya tabi tutulduğu,
Belediye Meclisi tarafından kabul edilen 2020-2024 Stratejik Planı; “A3.Toplumsal Gelişim” Stratejik Amacı “H3.3. ...’in yaşam boyu spor kültürünün içselleştirildiği bir spor kenti olmasını sağlamak” Stratejik Hedefi altında yer alan 2020 yılı Performans Programı “PH3.3.1. ...lileri spor yapmaya teşvik edecek aktivite ve organizasyonlar düzenlenmesi” Performans Hedefi altında planlanan “Halka yönelik sportif faaliyetler düzenlenmesi” (Halkın katılımıyla gerçekleştirilen ve spor yapma bilincini aşılamak amaçlı düzenlenen çeşitli spor branşlarını içeren etkinliklerdir) proje bütçesi kapsamında söz konusu protokolün hazırlanarak imzalandığı,
...spor Kulübü ile Belediye arasında düzenlenen “...’de Spor ...spor’la El Ele” konulu ortak hizmet projesi kapsamında; “...’de yaşayan vatandaşlarımızdan gelen talepler doğrultusunda, ...’de yaşayan kadın, yaşlı, çocuk ve engelli vatandaşlarımızın spor bilincinin yaygınlaştırılması için futbol müsabakalarını izlemeleri, ...spor Kulübünde spor yapan profesyonel sporcularla tanışabilmeleri, spor bilinci ve sportif öngörülerin artması konusunda sporcuların deneyimlerinden faydalanabilmeleri ve ilgi duydukları spor branşını tam ve hatasız öğrenmelerini sağlamak” faaliyetlerinin yerine getirilmesi amaçlandığı, Ayrıca, ...spor Kulübünün ...’da ve ...’de halka mal olduğu, … kütük numarasıyla da Kamu Yararına Çalışan Dernek statüsüne geçmiş olduğu, Kaldı ki sadece ... Belediyesinin değil diğer Belediyelerin de aynı şekilde stadyumda locası bulunduğu,
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75. Maddesinin e bendinde “c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.” denildiği, Bu bakımdan ...spor Kulübü ile Belediye arasında “Ortak Hizmet Projesi” protokolü yapılması için mülki amir izni aranmadığı,
Öte yandan kira bedeli olarak ödenen KDV dahil … TL’nin tamamen ve doğrudan bir yardım olmadığı, Çünkü yapılan bir ödemenin bağış ve yardım sayılabilmesi için karşılıksız olması gerektiği, Bu ödeme karşılığında ise 33 adet loca koltuğu, Belediyenin konuk ve davetlileri için 30 adet davetiye sahiplerine koltuk ve 1 adet de müsabaka tarihleri dışında da kullanılabilecek VİP toplantı salonu yer aldığı, Ayrıca bu kiralama sözleşmesinin 16.01.2019 tarih ve 30657 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelge”ye uygun olduğu,
Bu nedenle 5393 sayılı Kanun’un 14. maddesinin b bendine aykırı bir şekilde profesyonel spor kulübüne doğrudan bir nakdi yardım yapılmadığı, ...’nın nüfus bakımından en büyük 2. İlçe belediyesinin kamu yararına çalışan demek statüsündeki ...’nın en büyük spor kulübüyle sosyal sorumluluk kapsamında iş birliğine gittiği,
Yapılan iş ve işlemler yasal mevzuata uygun gerçekleştirilmiş olup kamu zararı bulunmadığı,
İfade edilerek Daire Kararının Kaldırılması talep edilmektedir.
Başsavcılık Mütalaası
Daire Kararında sorumluluğuna hükmedilmiş olan …, …, …, …, … ve … ile … yasal mirasçıları (4 kişi) tarafından karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulması üzerine verilen Başsavcılık Mütalaasında:
“Daire ve Temyiz Kurulu kararında yasal dayanakları ile açıklandığı üzere anılan Belediye tarafından profesyonel spor kulübü olan ...spor Kulübü Derneğinden ofis kiralaması adı altında loca kiralaması gideri, mahallî müşterek olma ve Belediyeye ait bir vazifenin ifası niteliğinde bulunmadığından yapılan harcama 5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediyenin giderleri" başlıklı 60 ıncı maddesinde belirtilen belediye giderleri kapsamına girmediğinden mevzuata aykırı harcama nedeniyle kamu zararı oluştuğundan sorumluların talebinin ret edilerek karar düzeltilmesine yer olmadığına hükmedilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.”
denilmektedir.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlulara ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: üst yönetici (Belediye Başkanı) ile diğer gerçekleştirme görevlileri (Belediye meclis üyeleri)’dir.
20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararıyla, 109 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin Tasdikine karar verilmiştir.
Usul yönünden inceleme
I. Dilekçede imzası bulunmayan … ile ilgili olarak:
52943 sayılı Dosyada 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi talebini içeren ortak dilekçe yer almaktadır. Dilekçenin imza sayfasında Belediye Meclis Üyesi …’in ismi yer almakta ancak bu kişinin imzası yer almamaktadır.
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Kanun yollarına başvurma” başlıklı 54’üncü maddesinde:
“Temyiz, yargılamanın iadesi ve karar düzeltilmesi talepleri, Sayıştay Başkanlığına hitaben yazılmış imzalı dilekçe ile yapılır. Dilekçeler Sayıştay Başkanlığına verilir veya gönderilir. İlgililer isterlerse evrakın alındığına dair kendilerine bir alındı verilir.
(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlar bulunur:
a) Başvuruda bulunan kişinin ve varsa kanuni temsilcisinin veya vekilinin adı, soyadı, unvanı ve adresi.
b) İlamın tarihi, numarası.
c) İlgili hesabın adı ve yılı.
ç) Başvurunun konusu.
d) Hangi kanun yoluna başvurulduğu ve başvurunun hukuki sebepleri.
e) Varsa duruşma talebi.
(3) Dilekçelere ilgililer tarafından itirazlarını ispat edecek belgeler eklenir. Dilekçeler ve bunlara ekli belgelerin örnekleri karşı taraf sayısından bir fazla olur.
(4) Dilekçelerin yukarıda belirtilen hususları ihtiva etmediğine, ilgisine göre Temyiz Kurulu veya dairece karar verilirse, eksikliklerin on beş gün içinde tamamlatılması dilekçe sahibine tebliğ olunur. Bu süre içinde eksiklikler tamamlanmazsa, ilgisine göre Temyiz Kurulunca veya dairece başvurunun reddine karar verilir. Şu kadar ki, başvuru sahibinin kimliğini, imzasını, başvuru konusu ilam hükmünü ve hangi kanun yoluna hangi sebeple başvurulduğunu yeteri kadar belli edecek kayıtları ihtiva eden dilekçeler, diğer hususlar gösterilmemiş olsa bile kabul edilir.”
düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda yer verilen 54’üncü maddeye göre karar düzeltilmesi talebinin imzalı dilekçe ile yapılması gerekmekte; aksi takdirde dilekçenin kabul edilmemesi gerekmektedir.
52943 sayılı dosya kapsamında yer alan ve Belediye Meclis Üyesi Nilgün BERK’in ismini içeren karar düzeltilmesi dilekçesi bu kişinin imzasını içermemektedir.
Bu itibarla, yukarıda açıklandığı üzere …’in ismini içeren ancak imzasını içermeyen karar düzeltilmesi başvurusuyla ilgili olarak YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
II. Süresi içinde başvuruda bulunmamış olan 44 kişi ile ilgili olarak:
(44 kişi: …)
Yukarıda adları belirtilen 44 kişi tarafından 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararı hakkında karar düzeltilmesi başvurusunda bulunulmuştur. 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının bahsi geçen kişilere ayrı ayrı tebligat tarihleri Dosya içerisinde yer almaktadır. Tebligat tarihlerine göre 6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesinin ilk fıkrasında yazılı 15 günlük karar düzeltilmesi süresi, dilekçenin Sayıştay kayıtlarına girdiği 07.10.2024 tarihinden önce sona ermiştir.
Hak düşürücü nitelikteki 15 günlük başvuru süresinin dolmasının ardından Sayıştay kayıtlarına intikal eden dilekçe ile yapılan karar düzeltilmesi talepleri üzerine süre aşımı dolayısıyla Usul Yönünden TALEBİN REDDİNE, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
III. Sorumluluğu bulunmayan 4 kişi ile ilgili olarak:
Süresi içerisinde karar düzeltilmesi başvurusunda bulunan …, …, … ve … Daire Kararının 1’inci maddesinde sorumlu tutulan kamu görevlileri arasında değildir. Belirtilen 4 kişi ahiz durumunda da değildir.
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 57’nci maddesinin ilk fıkrasına göre “Temyiz Kurulu kararları hakkında, 52 nci maddenin birinci fıkrasında yazılı ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde … karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler”. Kanunun 52’nci maddesinin ilk fıkrasında belirtilen ilgililer: sorumlular, sorumluların bağlı olduğu kamu idareleri, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri için Maliye Bakanlığı, ilgili muhasebe birimi ve Başsavcılıktır. Buna göre Sayıştay Temyiz Kurulu kararlarına karşı yine Temyiz Kurulu nezdinde karar düzeltilmesine başvurmaya yetkili olanlar, Sayıştay Kanunu’nun 52’nci maddesinin ilk fıkrasında belirtilen idare ve makamlar ile sorumlulardır.
Bu İtibarla, 52’nci maddede sayılanlar arasında yer almayan …, …, … ve …’ın karar düzeltilmesi talepleri üzerine Usul Yönünden TALEBİN REDDİNE, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
IV. Sorumluluğu bulunan 6 kişi ve müteveffa Meclis Üyesi …’nun yasal mirasçılarının usulüne uygun olarak karar düzeltilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür. Bunların talebinin esastan incelenmesine geçildi (7 kişi: …):
Esas yönünden inceleme
Somut uygulama
06.03.2019 tarih ve 224 no.lu Belediye Meclis kararı ile, Belediye Başkanına Belediyenin ...spor Kulübü Derneği ile ortak hizmet projesi gerçekleştirilmesine ve bu konuda protokol imzalanmasına dair yetki verilmiştir.
Belediye ile Kulüp arasında, 18.03.2019 tarihinde imzalanan tadil sözleşmesi ve işbirliği protokolünde: 24.08.2015 tarihli ...spor Kulübü Derneği Loca Koltuk Satış Sözleşmesinin tarafları bağlamaya devam edeceği, Protokolün 33 kişilik locanın koltuk devrine ilişkin imzalanmış olan 12.06.2015 tarihli ...spor Kulübü Derneği Loca Koltuk Satış Sözleşmesi ile birlikte değerlendirileceği, belediye misafirlerine kullandırılmak üzere davetiye verileceği, davetiyelerin belediyeye teslim edileceği, misafirlerin maça giriş işlemlerinin yapılacağı, üç yıllık loca kiralama sözleşmesinin yapılacağı belirtilmektedir.
Belediye tarafından ...spor Spor Kulübü Derneğinden “...’de Spor ...spor’la El Ele” ortak hizmet projesi ve tadilat sözleşmesi kapsamında, stadyumda üç yıllık loca kiralaması yapılmıştır. Bu kapsamda Belediye tarafından ...spor Kulübü Derneğine … TL nakit aktarılmıştır. Daire Kararında bu tutarın kamu zararı olduğuna hükmedilmiştir.
Mevzuat
5018 sayılı Kanun’un 29’uncu maddesi aşağıdadır:
“Bütçelerden yardım yapılması
Madde 29- Gerçek veya tüzel kişilere kanunda veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde dayanağı olmadan kamu kaynağı kullandırılamaz, yardımda bulunulamaz veya menfaat sağlanamaz. Ancak, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılabilir.”
5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun 10’uncu maddesi aşağıdadır:
“Yardım ve işbirliği
Madde 10- …
5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, dernekler kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanlarına giren konularda ortak projeler yürütebilirler. Bu projelerde kamu kurum ve kuruluşları, proje maliyetlerinin en fazla yüzde ellisi oranında aynî veya nakdî katkı sağlayabilirler. ...”
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Belediyenin görev ve sorumlulukları
Madde 14- Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla;
a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları ile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişinde uygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır. (Mülga son cümle: 12/11/2012-6360/17 md.) (…) (Ek cümleler: 12/11/2012-6360/17 md.) Büyükşehir belediyeleri ile nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler, kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmak zorundadır. Diğer belediyeler de mali durumları ve hizmet önceliklerini değerlendirerek kadınlar ve çocuklar için konukevleri açabilirler.
b) (…) Devlete ait her derecedeki okul binalarının inşaatı ile bakım ve onarımını yapabilir veya yaptırabilir, her türlü araç, gereç ve malzeme ihtiyaçlarını karşılayabilir; sağlıkla ilgili her türlü tesisi açabilir ve işletebilir; mabetlerin yapımı, bakımı, onarımını yapabilir; kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihi bakımından önem taşıyan mekânların ve işlevlerinin korunmasını sağlayabilir; bu amaçla bakım ve onarımını yapabilir, korunması mümkün olmayanları aslına uygun olarak yeniden inşa edebilir; cemevlerinin yapım, bakım ve onarımını yapabilir. (Değişik ikinci cümle: 12/11/2012-6360/17 md.) Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıda bankacılığı yapabilir.
(Ek fıkra: 12/11/2012-6360/17 md.; Değişik: 12/7/2013-6495/100 md.) Belediyelerin birinci fıkranın (b) bendi uyarınca, sporu teşvik etmek amacıyla yapacakları nakdi yardım, bir önceki yıl genel bütçe vergi gelirlerinden belediyeleri için tahakkuk eden miktarın; büyükşehir belediyeleri için binde yedisini, diğer belediyeler için binde on ikisini geçemez.”
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesi aşağıdadır:
“Diğer kuruluşlarla ilişkiler
Madde 75- Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;
a) Mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapım, bakım, onarım ve taşıma işlerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilir veya bu kuruluşlar ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir ve bu amaçla gerekli kaynak aktarımında bulunabilir. Bu takdirde iş, işin yapımını üstlenen kuruluşun tâbi olduğu mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.
… / c) (Değişik: 12/11/2012-6360/19 md.) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.
… / (Ek fıkra: 12/11/2012-6360/19 md.) 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanununun 10 uncu maddesi; belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler için uygulanmaz.”
Dernekler Yönetmeliği’nin 91’inci maddesi aşağıdadır:
“Kamu kurum ve kuruluşları ile yürütülen ortak projeler
Madde 91 - Derneklerin, görev alanlarına ilişkin konularda kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yapabilmesi, ortak bir projenin yürütülmesi şeklinde olur. Ancak, 5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanun hükümleri saklıdır. Projelerin, toplumun ihtiyaç ve sorunlarına yönelik çözümler üretecek ve toplumsal gelişmeye katkı sağlayacak nitelikte olması şarttır. Yapılacak protokol çerçevesinde, projenin yürütülmesinden sorumlu olan, kamu kurum ve kuruluşu ile derneğin eşit sayıda temsilcilerinden oluşan ve tercihen koordinatörlüğünü dernek temsilcilerinden birinin yaptığı bir proje yönetim grubu oluşturulur. Protokolde, proje yönetim grubunda proje saymanı olarak dernek saymanının yer alması zorunludur. (Değişik son cümle:RG-23/1/2013-28537) Gerekli görülen hallerde protokol, proje ve diğer belgelerin bir örneğinin (Değişik ibare:RG-9/7/2020-31180) sivil toplumla ilişkiler birimine verilmesi istenir.
Kamu kurum ve kuruluşları ile dernekler yürütecekleri ortak projelerde kendi kanunlarında aksine hüküm bulunmadığı hallerde, ortaklık anlaşması çerçevesinde, proje maliyetine sağlayacakları nakdi katkıları ortak bir hesapta bloke ederler. Kamu kurum ve kuruluşları projelere en fazla ayni veya nakdi yüzde elli katkıda bulunabilirler. Kamu kurum ve kuruluşları proje süresini geçmemek şartıyla, ortak projeye arsa tahsisinde bulunabilir. Proje çerçevesinde yapılacak harcamaların bir bankada açılacak ortak bir hesaptan yapılması, harcamaların belgelendirilmesi ve bu belgelerin asıl suretlerinin dernekler ile ilgili kamu kurum ve kuruluşunda saklanması zorunludur.
Bu şekilde yürütülen projelerin gerçekleşme durumu ve bu projeler için yapılan harcamalar ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından denetlenebileceği gibi, mülki idare amirleri tarafından da denetlenebilir.”
5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Kamu zararı
Madde 71- (Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde; … g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması, / Esas alınır. …”
Değerlendirme
5018 sayılı Kanun’un genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılmasını düzenleyen 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu’nun derneklerin kamu kurum ve kuruluşları ile görev alanlarına giren konularda ortak projeler yürütmesine imkân veren 10’uncu maddesi, 5393 sayılı Kanun’un 75’inci maddesinin 12.11.2012 tarih ve 6360 sayılı Kanun’la eklenen ek fıkrası gereği belediyeler için uygulanmaz.
5393 sayılı Kanun’un 75’inci maddesinin ilk fıkrasının c-bendine göre Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda kamu yararına çalışan dernekler ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. ...spor Kulübü Derneği, kamu yararına çalışan derneklerdendir. Buna göre, somut uygulamada Belediyenin Kulüp ile ortak hizmet projesi gerçekleştirebilmesi için aranan şartlardan belediye meclis kararı alınmış ve buna uygun anlaşma yapılmıştır. Bununla birlikte, ortak hizmet projesinin içeriğinin Belediyenin görev ve sorumluluk alanına girmesi koşulunun sağlanması, yürütülen projenin hukuka uygun olduğunun ve kamu zararı oluşmadığının ortaya konulması bakımından esaslı önemi haizdir. Daire Kararının gerekçesi, somut uygulamada ortak hizmet projesi kapsamında gösterilen loca kiralanması işinin Belediyenin görev ve sorumluluk alanına girmediği tespitine dayanmaktadır.
Daire Kararının hukuka uygun olup olmadığının tespitinde, Belediye tarafından loca kiralanmasının belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanmasına dönük olarak 5393 sayılı Kanun’un m.14/1.a,b bentleri kapsamında olup olmadığının ve nihai olarak belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanılıp kullanılmadığının incelenmesi gerekmektedir. Loca kiralanmasının 5393/m.14 kapsamında olmadığı değerlendirilmektedir. Sorumlular tarafından da kiralanan locaların kadın, yaşlı, çocuk ve engelli vatandaşlar veya diğer belde sakinlerinin 5393 sayılı Kanun’un 14 ve diğer maddelerinde belirtilen ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanıldığına dair somut bir kanıt sunulmamıştır.
Buna göre, Belediye tarafından Dernekten loca kiralanmasının, Belediyenin görev ve sorumluluk alanında olmadığı, ayrıca somut uygulamada yapılan loca kiralamasının belediyenin görev ve sorumluluk alanına giren bir işi gerçekleştirmekte kullanıldığının ortaya konulamadığı görülmektedir. Somut uygulamada yapılan loca kiralamasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmaktadır.
Dolayısıyla somut uygulamada Belediye tarafından Dernekten loca kiralanması sonucunda “mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” (5018 sy Kn.m.71) kapsamında kamu zararı oluşmuştur. Daire Kararı mevzuata ve hukuka uygundur.
BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçeyle sorumluların karar düzeltilmesi talebi reddedilerek, 20.03.2024 tarih ve 56581 tutanak sayılı Temyiz Kurulu Kararının KARAR DÜZELTİLMESİNE MAHAL BULUNMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 08.10.2025 tarih ve 58515 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.