Kamu İdaresi
Yüksek Öğretim Kurumları
Yılı
2023
Daire
4
Dosya No
55201
Tutanak No
58054
Tutanak Tarihi
21.05.2025
Konu
İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar
KARAR

Konu: Perde alımı işinde satın alma evrakında belirtilen ebatlarla uygulanan ebatların farklı olması.



04 sayılı ilamın 1. Maddesi ile, ... ...Üniversitesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca gerçekleştirilen “Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı” işinde pencerelere uygulanan perde ebatları ile satın alma evrakında yer alan perde ebatları arasında m2 cinsinden fark olduğu gerekçesiyle ...-TL kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; standart ebatlı ithal kumaştan pencere ebatlarına göre uygulaması yapılan ve stor perde uygulamalarında kaçınılmaz olarak oluşan fireler nedeniyle meydana gelen fark, kamu zararı olarak nitelendirilemeyeceğinden, konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına, karar verilmiştir.

Başsavcılık temyiz dilekçesinde:

“TEMYİZ SEBEPLERİ

Yargılamaya Esas Raporun 1 inci maddesinde; İdarece 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22’nci maddesinin (b) bendi hükmü kapsamında doğrudan temin usulü ile gerçekleştirilen "Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları Odası ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı" işine ilişkin olarak Rektörlük Özel Kalem Müdürlüğünce düzenlenen 20.09.2023 tarihli "İhtiyaç Talep/İstek Formunda, İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığınca düzenlenen 22.09.2023 tarihli "Satın Alma Talep Formunda, piyasa fiyat araştırması kapsamında firmalara gönderilen 28.09.2023 tarihli "Teklif İsteme Mektuplarında, "Yaklaşık Maliyet Hesap Cetvelinde ve "Piyasa Fiyat Araştırması Tutanağında sorgu konusu edilen "plisel perde" iş kaleminin miktarının 46 m2 olduğunun belirtildiği,

Yine 16.10.2023 tarihli muayene ve kabul komisyon raporu ile aynı tarihli taşınır işlem fişinde 46 m2 plisel perdenin İdarece teslim alındığının düzenlenmiş olduğu,

Firma tarafından düzenlenen 13.10.2023 tarih ve MAP2023000000001 numaralı faturada da söz konusu iş kaleminin miktarının 46 m2 olduğunun belirtildiği, dolayısıyla iş kapsamında İdareye teslim edilen "plisel perde" miktarının 46 m2 olması gerektiği, oysaki kendilerince yapılan fiziki ölçüm sonucunda tutanağa da bağlandığı üzere söz konusu perdenin 20 m2 olarak teslim alınarak montajının yapıldığı,

Sorumluların söz konusu 20 m2 perdenin üretiminde 26 m2 fire verildiğini ve bu nedenle 46 m2 üzerinden ödeme yapıldığını ifade ettikleri, savunmalarda kendilerince yapılan tespit sonrasında söz konusu firelerin yüklenici firma tarafından İdareye teslim edildiğinin belirtilerek buna ilişkin yazışma ve fotoğrafların da savunma eklerinde sunulduğu,

Satın alma sürecinde yukarıda da belirtildiği üzere İdarece 46 m2 "plisel perde" ihtiyacı belirlenerek bu doğrultuda piyasa fiyat araştırması yapıldığı ve teklifler alındığı,

Teklif formlarında ve teknik şartnamede pencere ölçüleri belirtilmediğinden teklif veren firmaların muhtemel fire miktarını da dikkate alarak 46 m2 perdeyi İdareye teslim etmek için fiyat teklifi sundukları,

Ayrıca İdarece ihtiyaç tespitinde üretimde oluşacak fire miktarının dikkate alındığının veya üretim sürecinde oluşan firelerin müşterilere teslim edilen miktara ilave edilerek faturalandırılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunun değerlendirildiği, zira üretimde oluşabilecek kayıpların maliyet artırıcı bir unsur olarak üretici veya satıcıların dikkate alması gereken bir konu olduğu, bu nedenle üretimden arta kalan parçaların İdareye teslim edilmiş olmasının tespit edilen kamu zararını ortadan kaldırdığının kabulünün mümkün olmadığı,

Özetle söz konusu mal alımı işi kapsamında yüklenici firma tarafından İdareye 20 m2 "plisel perde" teslim edilmesine rağmen 46 m2 üzerinden fatura düzenlendiği ve İdarece teslim alınmayan 26 m2 "plisel perde" için ödeme yapılmak suretiyle kamu zararına sebep olunduğu,

Savunmalarda sorumluluk hususunda herhangi bir itirazda bulunulmadığı,

Sonuç olarak; sorumlular tarafından yapılan açıklamalar yukarıda belirtilen gerekçelerle yeterli görülmediğinden ... TL kamu zararının sorumlularına ortaklaşa ve zincirleme ödettirilmesine karar verilmesinin uygun olduğu,

İfade edilmiştir.

Daire Kararında; "...

Yapılan incelemede, idare tarafından stor perde satın alınmasına ilişkin doğrudan temin işlemlerinin 46 m2'lik iş kalemi üzerinden planlandığı, satın alma evrakında ve faturada işin miktarının 46 m2 olarak ifade edildiği, yapılan fiziki ölçüm sonucunda da uygulanan perde ebadının 20 m2 olduğu, aradaki 26 m2 farkın bedelinin ise kamu zararı olduğu iddia edilse de, stor perdenin ithal kumaşlardan yapıldığı ve bu kumaşların en: 100 cm boy: 210 cm olarak üretildiği, söz konusu 26 m2 farkın ithal perde kumaşının uygulama sonucu oluşan ve kaçınılmaz olan fireden kaynaklandığı, piyasada stor perde uygulamaların bu şekilde yapıldığı ve bu durumda oluşan farkın kamu zararı olarak nitelendirilemeyeceği, sorumlularca söz konusu uygulamanın değiştirilmesinin mümkün olmadığı satın almanın piyasada yaygın olarak kullanılan fiyatlandırma yöntemine uygun olarak yapıldığı anlaşılmaktadır, dolayısıyla perde satın alınmasında ilişkin yapılan ödemede kamu zararı bulunmamaktadır.

Bu itibarla, ... ...Üniversitesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22'nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca gerçekleştirilen "Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı" işinde pencerelere uygulanan perde ebatları ile satın alma evrakında yer alan perde ebatları arasında m2 cinsinden fark olduğu gerekçesiyle ... TL kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; standart ebatlı ithal kumaştan pencere ebatlarına göre uygulaması yapılan ve stor perde uygulamalarında kaçınılmaz olarak oluşan fireler nedeniyle meydana gelen fark, kamu zararı olarak nitelendirilemeyeceğinden, konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu'nun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,

Oy birliğiyle, 08.10.2024 tarihinde karar verildi..." denilmektedir.

... ...Üniversitesi tarafından Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları Odası ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı işi gerçekleştirildiği, adı geçen perde alımı için düzenlenen Piyasa Fiyat Araştırması Tutanağında sorgu konusu olan "plisel perde" iş kaleminin miktarının 46 m2 olduğu, hal böyle iken mal alımı işi kapsamında yüklenici firma tarafından İdareye 20 m2 "plisel perde" teslim edildiği ve 46 m2 üzerinden fatura düzenlendiği, anlaşılmaktadır.

Sorumlular savunmalarda özetle, istenilen stor perdenin ithal kumaşlardan yapıldığı ve bu kumaşların en: 100 cm, boy: 210 cm olarak üretildiği, dolayısıyla uygulamada pencere ebatlarına göre perdenin fire vermesinin kaçınılmaz olduğu, oluşan firelerin de sonradan kullanılma imkanının olmadığı, söz konusu perde uygulamalarında fiyatlandırmanın brüt kumaş ebatları üzerinden yapıldığı ifade edilmiştir.

Konu hakkında hem perde toptancısı olan hem de perde diken esnaflarla telefon görüşmeleri yapılarak bilgi edilmiştir. Perdeciler, perde fiyatlarının içerisine oluşabilecek firelerin de dahil olduğunu, alıcıları bu firelerin ilgilendirmediğini, talep edilen ölçüde perdenin teslim edilmesinin gerektiğini, piyasada uygulanan fiyatlandırma yönteminin de bu şekilde olduğunu ifade etmişlerdir.

Dolayısıyla, yüklenici firma tarafından İdareye 20 m2 "plisel perde" teslim edilmesine rağmen 46 m2 üzerinden fatura düzenlenerek teslim edilmeyen 26 m2 "plisel perde" için yapılan ödemenin 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesi hükmü gereği kamu zararını oluşturduğu değerlendirilmektedir.

SONUÇ VE TALEP

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ... ...Üniversitesi 2023 yılı hesabının 4 üncü Dairece yargılanması sonucu düzenlenen 04/12/2024 tarihli ve 04 sayılı İlamının 1 inci maddesi ile verilmiş olan "konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığı" yönündeki kararın bozulmasının, bu çerçevede dosyanın Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.”

Denilmektedir.

İlgililere usulüne uygun şekilde tebliğ edilen Başsavcılık Temyiz Dilekçesine süresi içinde cevap verilmemiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

04 sayılı ilamın 1. Maddesi ile, ... ...Üniversitesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca gerçekleştirilen “Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı” işinde pencerelere uygulanan perde ebatları ile satın alma evrakında yer alan perde ebatları arasında m2 cinsinden fark olduğu gerekçesiyle ...-TL kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; standart ebatlı ithal kumaştan pencere ebatlarına göre uygulaması yapılan ve stor perde uygulamalarında kaçınılmaz olarak oluşan fireler nedeniyle meydana gelen fark, kamu zararı olarak nitelendirilemeyeceğinden, konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına, karar verilmiştir.

4734 sayılı yasanın 22-d bendinde, madde hükmünde belirtilen hallerde ve öngörülen limitler dahilinde idarelerin ihtiyaçlarını ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulü ile karşılayabileceği hususu düzenlenmiştir. Bu maddeye göre yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma ve 10 uncu maddede sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilebilecektir.

5018 sayılı yasanın “Kamu zararı” başlıklı 71. Maddesinde:

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

esas alınır.

……” denilmektedir.

İlgililere usulüne uygun şekilde tebliğ edilen Başsavcılık Temyiz Dilekçesine süresi içinde cevap verilmemiş olmakla birlikte, sorumluların sorguya ilişkin savunmalarında iş konusu stor perdenin ithal kumaştan yapıldığı ve bu kumaşların en: 100 cm, boy: 210 cm olarak üretildiği, dolayısıyla uygulamada pencere ebatlarına göre perdenin fire vermesinin kaçınılmaz olduğu, oluşan firelerin de sonradan kullanılma imkanının olmadığı, söz konusu perde uygulamalarında fiyatlandırmanın brüt kumaş ebatları üzerinden yapıldığı ifade edilmiştir.

Somut olayda, idare tarafından stor perde satın alınmasına ilişkin doğrudan temin işlemlerinin 46 m2’lik iş kalemi üzerinden planlandığı, satın alma evrakında ve faturada işin miktarının 46 m2 olarak ifade edildiği, yapılan fiziki ölçüm sonucunda da uygulanan perde ebadının 20 m2 olduğu, aradaki 26 m2 farkın bedelinin ise kamu zararı olduğu iddia edilse de, yapılan araştırma sonucunda, stor perdenin ithal kumaşlardan yapıldığı ve bu kumaşların en: 100 cm boy: 210 cm olarak üretildiği, söz konusu 26 m2 farkın ithal perde kumaşının uygulama sonucu oluşan ve kaçınılmaz olan fireden kaynaklandığı, piyasada stor perde uygulamaların bu şekilde yapıldığı ve sorumlularca söz konusu uygulamanın değiştirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede İlama konu satın alım, piyasada yaygın olarak kullanılan fiyatlandırma yöntemine uygun olarak yapıldığından kamu zararı teşkil etmemektedir.

Bu itibarla, Başsavcılık temyiz talebinin reddedilerek, 04 sayılı ilamın 1. Maddesi ile, ... ...Üniversitesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca gerçekleştirilen “Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı” işinde pencerelere uygulanan perde ebatları ile satın alma evrakında yer alan perde ebatları arasında m2 cinsinden fark olduğu gerekçesiyle ...-TL kamu zararına neden olunduğu ileri sürülmekte ise de; standart ebatlı ithal kumaştan pencere ebatlarına göre uygulaması yapılan ve stor perde uygulamalarında kaçınılmaz olarak oluşan fireler nedeniyle meydana gelen fark, kamu zararı olarak nitelendirilemeyeceğinden, konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına ilişkin hükmün TASDİKİNE, (... Daire Başkanı …, ... Daire Başkanı …, üyeler …, …’un azınlık görüşlerine karşı) oyçokluğu ile,

6085 sayılı Kanunun 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 21.05.2025 tarih 58054 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.









... Daire Başkanı …, ... Daire Başkanı …, üyeler …, …’un karşı oy gerekçesi

Somut olayda, İdarece 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22’nci maddesinin (d) bendi hükmü kapsamında doğrudan temin usulü ile gerçekleştirilen "Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları Odası ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı" işine ilişkin olarak Rektörlük Özel Kalem Müdürlüğünce düzenlenen 20.09.2023 tarihli "İhtiyaç Talep/İstek Formunda, İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığınca düzenlenen 22.09.2023 tarihli "Satın Alma Talep Formunda, piyasa fiyat araştırması kapsamında firmalara gönderilen 28.09.2023 tarihli "Teklif İsteme Mektuplarında, "Yaklaşık Maliyet Hesap Cetvelinde ve "Piyasa Fiyat Araştırması Tutanağında sorgu konusu edilen "plisel perde" iş kaleminin miktarının 46 m2 olduğunun belirtildiği, yine 16.10.2023 tarihli muayene ve kabul komisyon raporu ile aynı tarihli taşınır işlem fişinde 46 m2 plisel perdenin İdarece teslim alındığının düzenlenmiş olduğu, Firma tarafından düzenlenen 13.10.2023 tarih ve MAP2023000000001 numaralı faturada da söz konusu iş kaleminin miktarının 46 m2 olduğunun belirtildiği, dolayısıyla iş kapsamında İdareye teslim edilen "plisel perde" miktarının 46 m2 olması gerektiği, oysa ki kendilerince yapılan fiziki ölçüm sonucunda tutanağa da bağlandığı üzere söz konusu perdenin 20 m2 olarak teslim alınarak montajının yapıldığı görülmüştür.

Konu hakkında yapılan araştırma sonucunda piyasada uygulanan genel geçer fiyatlandırma yönteminde perde fiyatlarının içerisine, oluşabilecek firelerin de dahil olduğu; bu firelerin alıcıları ilgilendirmediği, talep edilen ölçüde perdenin teslim edilmesinin esas olduğu kanaatine varılmıştır.

Dolayısıyla, yüklenici firma tarafından İdareye 20 m2 "plisel perde" teslim edilmesine rağmen 46 m2 üzerinden fatura düzenlenerek teslim edilmeyen 26 m2 "plisel perde" için yapılan ödeme 5018 sayılı Kanunun 71’inci maddesi hükmü gereği kamu zararı oluşturmaktadır.

Bu itibarla, Başsavcılık temyiz talebinin kabul edilerek, 04 sayılı ilamın 1. Maddesi ile, ... ...Üniversitesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca gerçekleştirilen “Rektörlük Senato Salonu, Rektör Yardımcıları ve Turizm Fakültesi İçin Perde Alımı” işinde pencerelere uygulanan perde ebatları ile satın alma evrakında yer alan perde ebatları arasında m2 cinsinden fark olması nedeniyle ...-TL kamu zararına neden olunduğundan, konu hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına ilişkin hükmün bozulması gerekir.