Konu: Daha önce Belediyede özel kalem müdürü kadrosunda görev yapmış olan ilgilinin, memur kadrosunda görev yaparken görevde yükselme sınavına girip başarılı olma ve hizmet süresi şartlarını sağlamamasına rağmen şube müdürü kadrosuna atanması ve kendisine şube müdürü kadrosuna ait gösterge, ek gösterge, özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme kalemlerinin ödenmesi.

103-1A sayılı İlam ile; Daha önce ... Belediyesinde özel kalem müdürü kadrosunda görev yapmış olan ...’in, ... Bakanlığında memur olarak görev yaparken görevde yükselme sınavına girip başarılı olma ve hizmet süresi şartlarını sağlamamasına rağmen 08.03.2021 tarihinde şube müdürü kadrosuna atanması ve kendisine şube müdürü kadrosuna ait gösterge, ek gösterge, özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme kalemlerinin ödenmesi sonucu sebep olunan ... TL kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

Söz konusu hükme karşı sorumlular temyize başvurmuşlardır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “İstisnai memurluklar” başlıklı 59’uncu maddesinde; “... Özel Kalem Müdürlüklerine, ... bu Kanunun atanma, sınavlar, kademe ilerlemesi ve dereceye yükselmesine ilişkin hükümleriyle bağlı olmaksızın tahsis edilmiş derece aylığı ile memur atanabilir ...

Birinci fıkrada sayılan memurların bulundukları bu kadrolar emeklilik aylığının hesabında ve diğer memurluklara naklen atanmalarında herhangi bir sınıf için kazanılmış hak sayılmaz. Bu görevlerde bulunan memurların emeklilik kıdemleri yürümekte devam eder.” hükmü yer almaktadır.

Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik’in “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde;

“Bu Yönetmelik, özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla;

a) 13/12/1983 tarihli ve 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) ve (III) sayılı cetvellerde yer alan kadrolarda,

…

istihdam edilen personelin, müdür ve daha alt görevlere yapılacak görevde yükselme mahiyetindeki asaleten atamaları ile en az ortaöğretim düzeyinde mesleki veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin unvan değişikliği mahiyetindeki asaleten atamaları hakkında uygulanır.

Ancak;

a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun değişik 59 uncu maddesinde belirtilen istisnai memurluklara,

…

yapılacak atamalarda bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz. ”

“Sınav şartı” başlıklı 8’inci maddesinde;

“Görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerekir.” hükmü,

Anılan Genel Yönetmelik hükümlerine dayanılarak 21.01.2012 tarihli ve 28180 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan ve söz konusu atama tarihinde yürürlükte olan ... Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin;

“Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi görev grupları ve kadrolar” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında;

“(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar ve görev grupları:

a) (Değişik: RG-13/11/2019-30947) Yönetim hizmetleri grubu:

1) Emlak müdürü, milli emlak müdürü ve şube müdürü.

…”

“Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde,

“Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselmeye tabi kadrolara atanabilmek için;

a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinde belirtilen atanabilme şartlarını taşımak,

b) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak,

c) (Ek: RG-31/5/2018-30437) Yazılı sınav tarihi itibariyle Bakanlık kadrolarında en az bir yıl çalışmış olmak,

gerekir.”

“Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde,

“Şube müdürü (idari) unvanlı kadrolara atanabilmek için;

1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

2) Yazılı sınav tarihi itibarıyla; emlak müdür yardımcısı ve milli emlak müdür yardımcısı kadrolarında en az iki yıl veya APK uzmanı, uzman, uzman (TH), eğitim uzmanı, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, şef, sayman, ayniyat saymanı, muhasebeci, mütercim, tercüman, çözümleyici, raportör, programı, kütüphaneci, matematikçi, istatistikçi, ekonomist kadrolarında en az dört yıl veya tekniker, laborant, sağlık teknikeri, sağlık memuru, hemşire, çocuk gelişimcisi, sosyal çalışmacı, çocuk eğitimcisi, memur, ambar memuru, santral memuru, mutemet, daktilograf, veri hazırlama ve kontrol işletmem, veznedar, bilgisayar işletmeni, sekreter, koruma ve güvenlik görevlisi, teknisyen, teknik ressam ve fen memuru kadrolarında en az altı yıl hizmeti bulunmak,

gerekir.” hükümleri yer almaktadır.

Söz konusu atamanın yapıldığı tarihte yürürlükte olan ... Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 8’inci maddesine göre, bir kişinin şube müdürü olarak atanabilmesi için bu maddede sayılan kadrolarda en az 6 yıl çalışmış olması ve sınavda başarılı olması gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, Müdür ve daha alt görevlere yapılacak görevde yükselme mahiyetindeki asaleten atamalar 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve bahse konu Genel Yönetmelik hükümleri kapsamındadır.

Diğer taraftan 657 sayılı Kanun’un 59’uncu maddesinde belirtilen istisnai memurluklara yapılacak atamalar, Genel Yönetmelik kapsamı dışında olmakla birlikte mezkûr Kanunun 59’uncu maddesinin ikinci fıkrasında, birinci fıkrada sayılan memurların bulundukları kadroların, emeklilik aylığının hesabında ve diğer memurluklara naklen atanmalarda herhangi bir sınıf için kazanılmış hak sayılmayacağı hüküm altına alınmıştır.

Sorumluların temyiz dilekçelerinde mülga Devlet Personel Başkanlığının 7 adet görüşüne yer verildiği, ancak bahse konu görüşlerden 5’inin ilam konusu hususla ilgisi olmadığı anlaşılmıştır.

İstisnai memuriyetten şube müdürlüğüne atanmayla ilgili olan diğer 2 adet görüş;

1- Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Başkanlığına vermiş olduğu 29.04.2019 tarihli ve 2748 sayılı görüş yazısı; "... istisnai memurluk kadrolarında daha önce görev yapmış olanlar veya halen görev yapanların, ... görevde yükselmeye tabi kadrolara, mevzuatla aranan öğrenim, hizmet süresi, sertifika vb. şartların taşınması kaydıyla genel hükümlere göre sınavsız atanmalarının mümkün olduğu, unvan değişikliğine tabi kadrolara ise halen istisnai memurluk kadrolarında bulunanların durumlarına uygun kadrolara sınavsız atanabilecekleri... mütalaa edilmektedir.”

2- Bakanlığa vermiş olduğu 29.12.2003 tarihli ve 25288 sayılı görüş yazısı; "... dört yıllık fakülte mezunu ve halen memur kadrosunda görev yapmakta olan ...' ün daha önce 657 sayılı Kanunun 59 ve 60 inci maddeleri çerçevesinde Bakanlık Müşaviri olarak çalışmış olması sebebiyle uzman kadrosuna mevzuatta belirtilen diğer şartları taşıması kaydıyla, görevde yükselme eğitimi ve sınavı şartı aranmaksızın atanması hususunun Kurumunuzca değerlendirilmesi uygun mütalaa edilmektedir.”

Şeklindedir.

Mülga Devlet Personel Başkanlığının Bayındırlık ve İskân Bakanlığına vermiş olduğu 29.12.2003 tarihli görüş yazısı incelendiğinde, İdareye olumlu veya olumsuz herhangi bir görüş verilmediği görülmektedir. Görüşün son paragrafında; “Bakanlık Müşaviri olarak çalışmış olması sebebiyle uzman kadrosuna mevzuatta belirtilen diğer şartları taşıması kaydıyla, görevde yükselme eğitimi ve sınavı şartı aranmaksızın atanması hususunun Kurumunuzca değerlendirilmesi uygun mütalaa edilmektedir.” denilmiştir. Söz konusu yazıda; “mevzuatta belirtilen diğer şartları taşıması kaydıyla” ifadesine yer verilmiş, atamanın yapılıp yapılamayacağı hususunun İdarece değerlendirilmesinin gerektiği belirtilmiştir.

Yine mülga Devlet Personel Başkanlığının Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Başkanlığına vermiş olduğu 29.04.2019 tarihli ve 2748 sayılı görüş yazısında ise; “Bu itibarla, istisnai memurluk kadrolarında daha önce görev yapmış olanlar veya halen görev yapanların, Üst Kurulunuzda yer alan görevde yükselmeye tabi kadrolara, mevzuatla aranan öğrenim, hizmet süresi, sertifika vb. şartların taşınması kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atanmalarının mümkün olduğu, unvan değişikliğine tabi kadrolara ise halen istisnai memurluk kadrolarında bulunanların durumlarına uygun kadrolara sınavsız atanabilecekleri ancak söz konusu ilgililerin bahsi geçen Yönetmelik kapsamında yer alan bir görevde çalışmaları halinde atanmalarının unvan değişikliği sınavında başarılı olmaları ve mevzuatla aranan diğer şartları taşımaları kaydıyla mümkün bulunduğu mütalaa edilmekle birlikte, konunun yukarıda yer verilen hükümler ile ilgili Danıştay ve Sayıştay Kararı çerçevesinde Kurumunuzca değerlendirilmesi uygun görülmektedir” denilmiştir.

Görüş yazısında bahsi geçen Danıştay Kararının ilgili kısmı;

“Diğer taraftan, ilgi yazınızda yer alan atanma hususuna ilişkin benzer bir konuda, mahalli idareler personeline yönelik olarak o dönemde yürürlükte bulunan, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin "Hizmet grupları arasında geçişler" başlıklı 20'nci maddesinin (ç) fıkrasında yer alan; "İstisnai memurluklarda çalışanlar veya çalışmış olanlar, bu Yönetmelik kapsamındaki kadrolara, atanacakları kadro için öngörülen şartları taşımaları kaydıyla sınavsız atanabilir." hükmünün yürürlüğü hususu yargıya intikal etmiş ve bu hususta Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından 01/04/2010 tarihinde verilen 2010/70 sayılı Kararda anılan hükmün yürürlüğü durdurulmuş ve söz konusu hüküm 07.05.2014 gün ve 28993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik hükümleri ile de yürürlükten kaldırılmıştır.”

Şeklindedir.

04.07.2009 tarihli ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik’in “Hizmet grupları arasında geçişler” başlıklı 20’nci maddesinin (ç) fıkrasındaki, “İstisnai memurluklarda çalışanlar veya çalışmış olanlar, bu Yönetmelik kapsamındaki kadrolara, atanacakları kadro için öngörülen şartları taşımaları kaydıyla sınavsız atanabilir.” hükmünün yürütmesi Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 01.04.2010 tarih ve 2010/70 sayılı kararı ile durdurulduğundan uygulama imkânı bulunmamaktadır. Danıştay 5’inci Dairesinin 2009/4677 Esas ve 2011/6294 sayılı kararıyla 04.11.2011 tarihinde oybirliğiyle bu fıkranın iptaline karar verilmiştir. Danıştay 5’inci Dairesinin 2009/4677 Esas ve 2011/6294 sayılı kararına yapılan temyiz talebi İdari Dava Daireleri Kurulunun 19.06.2014 tarihli 2012/1672 Esas ve 2014/2742 sayılı Kararıyla oybirliğiyle reddedilmiştir.

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 01.04.2010 tarih ve 2010/70 sayılı kararı ile Danıştay 5’inci Dairesinin 2009/4677 Esas ve 2011/6294 sayılı kararında;

“…Belirtilen hukuksal duruma göre, görevde yükselme kapsamında bulunmayan istisnai memurluklara sınavsız atama yapılacağı açıktır. Ancak, istisnai memurluklarda görev yapan veya daha önce görev yapmış olanların, görevde yükselme veya unvan değişikliği kapsamında bulunan (Yönetmelik kapsamındaki) kadrolara sınavsız atanabileceklerine ilişkin bir düzenlemeye, dava konusu Yönetmeliğin dayandığı anılan yasalarda ve Genel Yönetmelikte yer verilmemiştir.

Diğer taraftan, 657 sayılı Yasada Devlet memurluğunda yükselmenin kariyer ve liyakat ilkeleri çerçevesinde yapılması esası benimsenmiş, anılan Yasaya dayanılarak Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilen Genel Yönetmelikte de görevde yükselmenin esaslarının aynı ilkelere dayandırılmış olması karşısında, istisnai memurluklarda çalışan veya çalışmış olanların, dava konusu Yönetmelik kapsamındaki kadrolara sınavsız atanabilmeleri yönündeki düzenleme kariyer ve liyakat ilkelerine aykırı olduğu gibi eşitlik ilkesine de uygun düşmemektedir.”

İfadelerine yer verilerek, istisnai memurluklarda görev yapan veya daha önce görev yapmış olanların, görevde yükselme veya unvan değişikliği kapsamında bulunan (Yönetmelik kapsamındaki) kadrolara sınavsız atanamayacakları açıkça belirtilmiştir.

Sonuç olarak, aynı veya benzer konuda mülga Devlet Personel Başkanlığınca verilen görüşler şahsına ve olayına münhasır olup, söz konusu görüşlere istinaden üçüncü kişiler hakkında işlem yapılması mümkün bulunmamaktadır.

Yine sorumluların temyiz dilekçelerinde, Genel Yönetmelik kapsamı dışında bulunan yönetici kadrolarından görevde yükselme veya unvan değişikliğine tabi kadrolara sınavsız atama yapılması bakımından idarenin takdir yetkisini kısıtlayıcı bir hüküm bulunmadığı ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68/B maddesinde belirtilen hizmet süresi ve atama yapılacak kadro için aranan öğrenim şartının sağlanması koşuluyla Genel Yönetmelik kapsamı dışındaki aynı veya üst görevlerden şube müdürü kadrosuna atama yapılabileceği ifade edilmişse de, yukarıda yer verilen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik ve ... Bakanlığı Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin ilgili hükümleri söz konusu duruma cevaz vermemektedir. Bu itibarla, sorumluların Genel Yönetmelik kapsamı dışındaki aynı veya üst görevlerden şube müdürü, mühendis vb. kadrolara sınavsız atama yapılabileceğine ilişkin iddiaları yersizdir.

Ayrıca, atamanın yapıldığı tarihte yürürlükte olan ... Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 8’inci maddesine göre, bir kişinin şube müdürü olarak atanabilmesi için fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olması ve en az 6 yıl tekniker, laborant, sağlık teknikeri, sağlık memuru, hemşire, çocuk gelişimcisi, sosyal çalışmacı, çocuk eğitimcisi, memur, ambar memuru, santral memuru, mutemet, daktilograf, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, veznedar, bilgisayar işletmeni, sekreter, koruma ve güvenlik görevlisi, teknisyen, teknik ressam ve fen memuru kadrolarında çalışmış olması ve sınavda başarılı olması gerekmektedir.

...’in HİTAP Belgesi (hizmet cetveli) incelendiğinde;

- 07.01.2019 tarihinde ... Belediyesinde özel kalem müdürü kadrosuna,

- 14.01.2019 tarihinde ... Belediyesinde memur kadrosuna,

- 15.02.2019 tarihinde ... Bakanlığında memur kadrosuna,

- 08.03.2021 tarihinde ise yine aynı Bakanlıkta şube müdürlüğü kadrosuna,

Atandığı görülmüştür.

İlgilinin hizmet belgesinde de görüleceği üzere, şube müdürlüğüne atandığı tarihte memuriyette geçen hizmet süresi 2 yıl 1 ay 24 gündür. Adı geçen personel görevde yükselme sınavında başarılı olma koşulunu sağlamamasının yanı sıra mevzuatta öngörülen en az 6 yıl tekniker, laborant, sağlık teknikeri, sağlık memuru, hemşire, çocuk gelişimcisi, sosyal çalışmacı, çocuk eğitimcisi, memur, ambar memuru, santral memuru, mutemet, daktilograf, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, veznedar, bilgisayar işletmeni, sekreter, koruma ve güvenlik görevlisi, teknisyen, teknik ressam ve fen memuru kadrolarında çalışmış olma şartını da sağlamamaktadır.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, daha önce ... Belediyesinde özel kalem müdürü kadrosunda görev yapmış olan ...’in, ... Bakanlığında memur olarak görev yaparken görevde yükselme sınavına girip başarılı olma ve hizmet süresi şartlarını sağlamamasına rağmen 08.03.2021 tarihinde şube müdürü kadrosuna atanması ve kendisine şube müdürü kadrosuna ait gösterge, ek gösterge, özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme kalemlerinin ödenmesi sonucu 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinde yer alan “… g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması, …” hükmü gereği kamu zararına sebebiyet verilmiştir. Kendisine ödenen şube müdürü kadrosuna ait özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme tutarları ile şube müdürlüğünden önce görev yaptığı memur kadrosunun özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme tutarları arasındaki fark kamu zararıdır.

Bu itibarla, ...’in görevde yükselme sınavına girip başarılı olma ve hizmet süresi şartlarını sağlamamasına rağmen şube müdürü kadrosuna atanması ve kendisine şube müdürü kadrosuna ait gösterge, ek gösterge, özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme kalemlerinin ödenmesi suretiyle 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi uyarınca kamu zararına sebebiyet verildiğinden, sorumluların itirazlarının Reddedilerek 103-1A sayılı İlam ile verilen ... TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (7. Daire Başkanı ... ve Üye ...’un aşağıda yazılı azınlık görüşleri karşısında) oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 14.05.2025 tarih ve 58024 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.



Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

7. Daire Başkanı ... ve Üye ...’un karşı oy gerekçesi

... Belediyesinde özel kalem müdürü kadrosunda görev yapmış olan ...’in görevde yükselme sınavına tabi olmaksızın ... Bakanlığında şube müdürü kadrosuna atanması nedeniyle kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesiyle tazmin hükmünün tasdikine karar verilmiştir.

Konuya ilişkin bilgi ve belgeler ile ilgililerin savunmaları birlikte değerlendirildiğinde;

a- Sorumlular savunmalarında, Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğüne ve Mülga Devlet Personel Başkanlığına ait çeşitli emsal görüşler sunarak yapılan işlemin hukuka uygun olduğunu savunmalarına rağmen Daire kararında bu konuda hiçbir açıklamaya yer verilmemiştir.

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 50’nci maddesinin ikinci fıkrasında; verilen hüküm ve kararların “gerekçeli olarak” tutanağa bağlanacağı açıkça belirtilmiştir. Kararın gerekçeli olmasının en önemli esaslarından birisi; Savunmada ileri sürülen iddia ve delillerin gerekçeli kararda karşılanması veya çürütülmesidir. Bu yapılmaksızın kurulan ilam hükmünün bozulması gerektiği,

b- İlgilinin; 07.01.2019 tarihinde ... Belediyesinde özel kalem müdürlüğü kadrosuna,

14.01.2019 tarihinde aynı belediyede memur kadrosuna,

15.02.2019 tarihinde ... Bakanlığında naklen memur kadrosuna,

29.10.2021 tarihinde de Bakanlıkta şube müdürü kadrosuna,

atandığı dikkate alındığında, ilgilinin önceden “Özel Kalem Müdürlüğü” kadrosunda bulunmuş olmasının kazanılmış hak gibi değerlendirilmek suretiyle sınavsız olarak Şube Müdürü kadrosuna atamasının yapıldığı anlaşılmaktadır.

Görevde yükselmeye ilişkin Genel Yönetmeliğin, “Ek Madde 1”in de; “Kurumlar aynı unvana veya bu unvanın bulunduğu aynı alt gruptaki diğer unvanlara veya daha alt unvanlara naklen atama yapabilir. Diğer personel kanunlarına tabi olanların 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi görevlere atanmalarında ihraz ettikleri unvanlar, aynı unvanın olmaması halinde öğrenim durumu ve ihraz ettiği unvanla birlikte atanacağı unvan ve Devlet Personel Başkanlığının olumlu görüşü dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır. İlgilinin bu hüküm çerçevesinde değerlendirilme imkânı da bulunmamaktadır.

Yapılan bu atama yürürlükteki mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Sorumluların savunmalarında belirttikleri Devlet Personel Başkanlığı görüşleri içerisinde de bu duruma emsal teşkil edebilecek bir görüş bulunmamaktadır.

İlgilinin Görevde Yükselme Yönetmeliğine aykırı olarak müdür kadrosuna atandığı ve bu görevi yürüttüğü dönem içerisinde de kendisine atandığı kadronun özlük haklarının ödendiği anlaşılmaktadır. Söz konusu atamanın hukuka aykırı olduğunda tereddüt bulunmamakla birlikte, her hukuka aykırı işlemin, idari, mali veya cezai sorumluluktan birini veya birkaçını doğuracağı, işlemin niteliği dikkate alınmak suretiyle de uygulanacak müeyyidenin belirleneceği bir gerçektir.

Sayıştay Denetim Yönetmeliğinin “Kamu zararının tespiti” başlıklı 43’üncü maddesinde, kamu zararının tespiti ile kamu görevlilerine sorumluluk yöneltilmesinde aranması gereken şartlar belirtilmiştir. Buna göre; mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemlerin bulunması ve bu eylemler sonucunda bir kamu zararının oluşmuş olması gerekmektedir.

“Kamu zararı” nın tanımı ve unsurları ise 5018 sayılı Kanunun 71’inci maddesinde belirlenmiştir. Maddede “kamu zararı”; “… mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması” şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında Kamu zararının belirlenmesinde esas alınacak kriterler (konumuzla ilgili olanlar itibariyle);

- İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

- Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

- İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

- Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Şeklinde belirlenmiştir.

Konu bu çerçevede değerlendirildiğinde; ilgilinin bu görevi yürütebilmesi için gerekli teknik eğitim veya öğretim şartını taşımadığı veya mesleki veya teknik bilgi, beceri veya tecrübesi nedeniyle ilgilinin bu görevi gereği gibi yerine getirmediği veya getiremeyeceği yönünde herhangi bir tespit veya değerlendirme de bulunulmadığı görülmektedir. Atama hukuka aykırı yapılmış olmakla birlikte, ilgili şahsın dönem içerisinde atandığı kadroya ait görevi yürüttüğü ve mevzuat çerçevesinde bu kadro/görev için öngörülen ücretin kendisine ödendiği dikkate alındığında, yapılan ödeme ile ilgili olarak kamu zararının tespitinde esas;

- Hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

- Hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

- Hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması,

- Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

İddialarından hiçbirini ileri sürme imkânımız bulunmamaktadır.

Dolayısıyla, 5018 sayılı Kanunun 71’inci maddesinde tanımlanan şekliyle oluşmuş bir kamu zararı bulunmamasına ve aynı maddede belirlenen unsurların hiç birisini taşımamasına rağmen yapılan atamanın salt hukuka aykırı olması gerekçesiyle kamu zararına hükmedilmesinin “Kamu Zararı” kavramı ile bağdaşmayacağı açıktır. Hukuka aykırı tesis edilen söz konusu işlem nedeniyle sorumlular hakkında idari ve/veya cezai müeyyidenin uygulanması ve bu nedenle 6085 sayılı Kanunun 78’inci maddesi çerçevesinde işlem yapılması gerekmektedir.

Kendisine ait hatalı bir işlem veya eyleme dayanmaksızın müdür kadrosuna atanan, görev yaptığı dönem içerisinde de bu görevin yetki ve sorumluluğunu taşıyan ilgiliye yapılmış olan ödemelerin kamu zararı olarak değerlendirilmesi hukuken mümkün değildir. Bu nedenle verilen tazmin hükmüne ilişkin Daire kararının Kaldırılması gerekir.