Temyiz Karar Detayı
Kamu İdaresi
Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı
2022
Daire
7
Dosya No
54599
Tutanak No
57834
Tutanak Tarihi
19.03.2025
Konu
Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar
KARAR
Konu: Belediye tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması
73 sayılı ilamın 2. maddesi ile, ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması nedeniyle …-TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak;
İlgili Belediye Meclis Kararında belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına, karar verilmiştir.
Başsavcılık temyiz dilekçesinde:
“KONU: ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak Dairesinin çıkardığı söz konusu İlam'ın 2'nci maddesi ile verilen "ilişilecek husus bulunmadığına" şeklindeki hükmünün bozulması talebidir.
TEMYİZ SEBEPLERİ: Aşağıda açıklanacağı üzere, verilen kararda mevzuata aykırılık söz konusudur. Şöyle ki;
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9’ uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar" denilmektedir. Dolayısıyla nakdi yardım yapılması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.
Daire kararında; ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede;
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin son fıkrasında; belediyenin, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlayacağı
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve ihtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun'un 20’nci maddesinde: "Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir." hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun'un 21'inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira. ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası'nın l’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına. 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararında mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karara istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak aynıda … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve yılın diğer aylarında … TL nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. Raporda ihtilaf konusu husus da ilçedeki muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılıp yapılamayacağına ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9' uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar" denilmektedir.
Yukarıda belirtilen kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kanun koyucunun muhtarlıklar için birtakım gelirler tahsis ettiği ve bu gelirlerin ne gibi giderler için kullanılacağını belirlediği: ayrıca belediyelerin bütçe imkanları doğrultusunda muhtarlıklara ihtiyaçlarının giderilmesinde gerekli ayni yardım ve desteği sağlamasına icazet verildiği görülmektedir.
Bu kapsamda muhtarlıklara yapılan nakdi yardımların mevzuata uygun olup olmadığının anlaşılması için 5393 sayılı Kanunun 9'uncu maddesindeki "ayni yardımı" ve "destek" ibarelerinin neyi ifade ettiğinin ayrıntılı olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Söz konusu ifadeden "ayni yardım" ile "destek" kelimelerinin farklı anlamlarda kullanıldığı, dolayısıyla belediyelere muhtarlıklara yaptıkları ayni yardımın yanı sıra, bütçe imkânları ölçüsünde gerekli desteği sağlama görev ve yetkisi de verildiği düşünülmektedir. Bu duruma göre belediyeler, muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması hususunda, ayni yardımın dışında nakdi de olsa gerekli desteği sağlamalarında mevzuata açık bir aykırılık görünmemektedir.
Öte yandan 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun'un 20’nci maddesi uyarınca muhtarların gördükleri hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç aldığı ve bu harçtan muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması gerektiği ifade edilse de 1944 yılında yürürlüğe giren Kanunun bu maddesinin günümüzde uygulama alanı kalmamıştır. Muhtarlar tarafından düzenlenen ikametgâh, nüfus kayıt belgesi gibi belgeler artık e-devlet üzerinden ücretsiz olarak temin edilmektedir. Yani muhtarlıkların ihtiyaç duyduğu harçlar büyük ölçüde ortadan kalkmıştır.
Ayrıca Belediye meclis kararında da belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak, raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55'inci maddesi uyarınca İşbu İlanım tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,
Azınlık Görüşü;
Üye …'un karşı oy gerekçesi;
"... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yapılması nedeniyle kamu zararına sebebiyet verildiği ile ilgili olarak:
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin dördüncü fıkrasında;
"Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar: kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır" hükmü yer almaktadır.
Yukarıdaki kanun maddesinde açıkça ifade edildiği gibi belediyelerin muhtarlıklara sadece aynı yardım ve desteği yapması mümkün görünmektedir. Muhtarlıkların elektrik, su, telefon ve ısıtma gibi giderlerin fatura karşılığı ödenmesinin ayni yardım veya destek kapsamı içinde değerlendirilmesinde herhangi bir engel bulunmamaktadır. Zaten denetçi raporunda da fatura toplamları ile nakdi ödenen tutar arasındaki farkı kamu zararı olarak tespit etmiştir.
Bu itibarla faturalar karşılığı toplam tutarından fazla yapılan ödemeler nakdi yardım kapsamında değerlendirilerek raporda belirtilen kamu zararının tazminine hükmedilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir." Şeklindedir.
Üye …'in karşı oy gerekçesi;
"5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9'ımcu maddesinin son fıkrasında; "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini söz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır." hükmüne yer verilmiştir.
5393 Sayılı Belediye Kanunu Tasarısının hükümet tarafından TBMM’ye sunulan taslak halinde. Mahalle ve yönetimi başlıklı 9‘uııcu maddesinde, iş bu ilam konusu hüküm;
"...Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve desteği sağlar."
Şeklinde iken tasarının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmesi' sonucunda Komisyon tarafından hazırlanan raporda (Tarih:)14.06.2005; Esas No: 1/1038, 2/272, 2/482 Karar No:41) 9'uncu maddedeki söz konusu hüküm ile ilgili olarak,
"Tasarının; 9'uncıı maddesi; yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağına açıklık getirilmesi amacıyla dördüncü fıkrasında yer alan "bütçe imkanları ölçüsünde gerekli" ibaresinden soma gelmek üzere "ayni" ibaresinin eklenerek redaksiyona tabi tutulması suretiyle kabul edilmiştir’." gerekçesiyle Komisyon Tarafından değişiklik önerisi sunulmuştur. Tasarının Genel Kurulundaki görüşmeleri sonucunda da söz konusu hüküm. Plan ve Bütçe Komisyonunun kabul ettiği şekilde yasalaşmışım Dolayısıyla söz konusu hükmün gerekçesinde "yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağı" açıkça vurgulanmış olup, 9’uncıı maddedeki düzenlemenin sadece "ayni" yardım yapılmasına izin verdiğinin kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır" şeklindedir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin dördüncü fıkrasında;
"Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde, gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır, "hükmü yer almaktadır.
Bu kanun maddesinden anlaşılacağı üzere belediyelerin muhtarlıklara sadece ayni yardım ve desteği sağlaması mümkün görünmektedir. Zaten kanun maddesinin tasarı halindeki mevcut durumuna açıklık getirmek amacıyla TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yardımın şeklini belirlemek için "yardım" kelimesinin önüne ayni ibaresi eklenmiştir. Yasa koyucu ayrıca nakdi yardıma da müsaade edecek olsaydı "nakdi" ibaresini de kanun maddesine ekler veya yardımın şeklini ayrıma tabi tutmamak için "ayni" ibaresini eklemezdi. Sonuç olarak Kanun maddesi yukarıdaki şekliyle yasalaşmıştır. Yani belediyelerin nakdi olarak yardımda bulunması mümkün değildir.
SONUÇ VE TALEP: Başsavcılığımızca yapılan değerlendirmeler nedeniyle;
Azınlık görüşüne aynen katılınmakla birlikte 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 9. maddesinde ifade edildiği gibi belediyelerin, Muhtarlıkların elektrik, su, telefon ve ısıtma gibi giderlerinin, fatura karşılığı ödenmesinin ayni yardım veya destek kapsamı içinde değerlendirilmesinde herhangi bir engel bulunmamaktadır. Ancak fatura toplamlarının üzerinde yapılan ödemeler, ayni yardım ve desteğin dışında nakdi ödeme kapsamındadır.
Dolayısıyla, …. ... Belediyesinin 2022 Yılı Hesabı'nın 7. Daire'de yargılanması sonucu çıkarılan 01.08.2024 tarih ve 73 sayılı İlam’ın 2'nci maddesi ile verilmiş bulunan "ilişecek husus bulunmadığı" yönündeki hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince bozularak dosyanın Dairesine iadesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
Arz olunur.” Denilmektedir.
İlgililere usulüne uygun şekilde tebliğ edilen Başsavcılık Temyiz Dilekçesine süresi içinde cevap verilmemiştir.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Mahalle ve Yönetimi” başlıklı 9’uncu maddesinin son fıkrasında, “Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır. ” hükmüne yer verilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu Tasarısının hükümet tarafından TBMM’ye sunulan taslak halinde, Mahalle ve yönetimi başlıklı 9’uncu maddesinde,
"... Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve desteği sağlar; (...)” denilmektedir.
Bu Kanun tasarısının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmesi sonucunda Komisyon tarafından hazırlanan Raporda (Tarih: 14.6.2005; Esas No.: 1/1038, 2/272, 2/482; Karar No.: 41), 9’uncu maddedeki söz konusu hüküm ile ilgili olarak,
“Tasarının; 9 ’uncu maddesi; yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağına açıklık getirilmesi amacıyla dördüncü fıkrasında yer alan "bütçe imkanları ölçüsünde gerekli" ibaresinden sonra gelmek üzere "ayni" ibaresinin eklenerek redaksiyona tabi tutulması suretiyle kabul edilmiştir." gerekçesiyle Komisyon tarafından değişiklik önerisi sunulmuştur. Tasarının TBMM Genel Kurulundaki görüşmeleri sonucunda da, söz konusu hüküm, Plan ve Bütçe Komisyonunun kabul ettiği şekilde yasalaşmıştır. Dolayısıyla söz konusu hükmün gerekçesinde “yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağı” açıkça vurgulanmış olup, 9’uncu maddedeki düzenlemenin sadece “ayni” yardım yapılmasına izin verdiğinin kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanunun 20’nci maddesinde; “Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir. ” hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun’un 21’inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira, ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası’nın 1’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına, 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, muhtarlara aylık ödenek tahsis edilmiş ve muhtarların düzenlemiş oldukları belgelerden harç geliri elde etmelerine de imkan sağlanmıştır. Muhtarlık işlerinin yürütülmesi için gerekli giderlerin bu harç gelirlerinden karşılanması gerekmektedir. Diğer taraftan belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarını göz önüne alarak bütçe imkânları doğrultusunda muhtarlıklara ayni yardımda bulunabilmektedir. Nitekim Kanunun gerekçesinde de yapılacak yardımların ayni nitelikte olması gerektiği açıkça vurgulanmış olup; telefon, aydınlatma, ısınma, kira gibi ayni nitelikteki genel giderlerin belediye bütçesinden ödenebilmesi için, mezkur giderlere ait faturaların Belediyeye sunulmuş olması gerekmekte olup; bu kapsam dışındaki giderlerinin karşılanması için muhtarlıklara nakdi yardım yapılması mümkün değildir.
Somut olayda, Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararı ile mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karara istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak aynıda … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve bu kararlar doğrultusunda yıl içerisinde muhtarlıklara nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. Denetçi raporunda yer alan kamu zararı tablosuna göre, 2022 yılında muhtarlıkların elektrik, su ve doğalgaz giderlerine ait fatura toplamlarının …-TL tutarında olduğu, ancak anılan Meclis Kararlarına binaen İdare tarafından toplamda …-TL nakdi yardımda bulunulduğu anlaşılmıştır. Bu bağlamda, ilçedeki tüm muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde ve fatura toplamları çıkarıldığında fatura tutarları ile uyumlu olamayacak ölçüde aylık nakdi yardım yapılması mevzuata aykırı olup; fatura tutarını aşan …-TL nakdi ödeme, kamu zararı teşkil etmektedir.
Bu itibarla, Başsavcılık temyiz talebinin kabul edilerek, 73 sayılı ilamın 2. maddesi ile verilen, ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yapılması nedeniyle …-TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak; ilişilecek husus bulunmadığına dair hükmün yukarıda anılan hususların göz önünde bulundurularak yeniden hüküm tesisini teminen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince BOZULMASINA ve dosyanın Dairesine tevdiine, (…. Daire Başkanı …’in azınlık görüşüne karşı) oyçokluğu ile,
Karar verildiği 19.03.2025 tarih ve 57834 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
…. Daire Başkanı ….’in karşı oy gerekçesi
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun’un 20’nci maddesinde; "Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir. ” hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun’un 21’inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira, ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası’nın 1’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına, 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararı’nda, mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karar’a istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak ayında … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve yılın diğer aylarında … TL nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. İlam konusu husus da ilçedeki muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılıp yapılamayacağına ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi” başlıklı 9’ uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar." denilmektedir.
Yukarıda belirtilen kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kanun koyucunun muhtarlıklar için birtakım gelirler tahsis ettiği ve bu gelirlerin ne gibi giderler için kullanılacağını belirlediği; ayrıca belediyelerin bütçe imkanları doğrultusunda muhtarlıklara ihtiyaçlarının giderilmesinde gerekli ayni yardım ve desteği sağlamasına icazet verildiği görülmektedir.
Bu kapsamda muhtarlıklara yapılan nakdi yardımların mevzuata uygun olup olmadığının anlaşılması için 5393 sayılı Kanunun 9’uncu maddesindeki “ayni yardım” ve “destek” ibarelerinin neyi ifade ettiğinin ayrıntılı olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Söz konusu ifadeden “ayni yardım” ile “destek” kelimelerinin farklı anlamlarda kullanıldığı, dolayısıyla belediyelere muhtarlıklara yaptıkları ayni yardımın yanı sıra, bütçe imkânları ölçüsünde gerekli desteği sağlama görev ve yetkisi de verildiği düşünülmektedir. Bu duruma göre belediyeler, muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması hususunda, ayni yardımın dışında nakdi de olsa gerekli desteği sağlamalarında mevzuata açık bir aykırılık görünmemektedir.
Öte yandan 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun’un 20'nci maddesi uyarınca muhtarların gördükleri hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç aldığı ve bu harçtan muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması gerektiği ifade edilse de 1944 yılında yürürlüğe giren Kanunun bu maddesinin günümüzde uygulama alanı kalmamıştır. Muhtarlar tarafından düzenlenen ikametgâh, nüfus kayıt belgesi gibi belgeler artık e-devlet üzerinden ücretsiz olarak temin edilmektedir. Yani muhtarlıkların ihtiyaç duyduğu harçlar büyük ölçüde ortadan kalkmıştır.
Ayrıca Belediye meclis kararında da belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak, raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına ilişkin Daire kararının TASDİKİ gerekir.
73 sayılı ilamın 2. maddesi ile, ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması nedeniyle …-TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak;
İlgili Belediye Meclis Kararında belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına, karar verilmiştir.
Başsavcılık temyiz dilekçesinde:
“KONU: ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak Dairesinin çıkardığı söz konusu İlam'ın 2'nci maddesi ile verilen "ilişilecek husus bulunmadığına" şeklindeki hükmünün bozulması talebidir.
TEMYİZ SEBEPLERİ: Aşağıda açıklanacağı üzere, verilen kararda mevzuata aykırılık söz konusudur. Şöyle ki;
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9’ uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar" denilmektedir. Dolayısıyla nakdi yardım yapılması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.
Daire kararında; ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede;
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin son fıkrasında; belediyenin, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlayacağı
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve ihtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun'un 20’nci maddesinde: "Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir." hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun'un 21'inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira. ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası'nın l’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına. 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararında mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karara istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak aynıda … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve yılın diğer aylarında … TL nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. Raporda ihtilaf konusu husus da ilçedeki muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılıp yapılamayacağına ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9' uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar" denilmektedir.
Yukarıda belirtilen kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kanun koyucunun muhtarlıklar için birtakım gelirler tahsis ettiği ve bu gelirlerin ne gibi giderler için kullanılacağını belirlediği: ayrıca belediyelerin bütçe imkanları doğrultusunda muhtarlıklara ihtiyaçlarının giderilmesinde gerekli ayni yardım ve desteği sağlamasına icazet verildiği görülmektedir.
Bu kapsamda muhtarlıklara yapılan nakdi yardımların mevzuata uygun olup olmadığının anlaşılması için 5393 sayılı Kanunun 9'uncu maddesindeki "ayni yardımı" ve "destek" ibarelerinin neyi ifade ettiğinin ayrıntılı olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Söz konusu ifadeden "ayni yardım" ile "destek" kelimelerinin farklı anlamlarda kullanıldığı, dolayısıyla belediyelere muhtarlıklara yaptıkları ayni yardımın yanı sıra, bütçe imkânları ölçüsünde gerekli desteği sağlama görev ve yetkisi de verildiği düşünülmektedir. Bu duruma göre belediyeler, muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması hususunda, ayni yardımın dışında nakdi de olsa gerekli desteği sağlamalarında mevzuata açık bir aykırılık görünmemektedir.
Öte yandan 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun'un 20’nci maddesi uyarınca muhtarların gördükleri hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç aldığı ve bu harçtan muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması gerektiği ifade edilse de 1944 yılında yürürlüğe giren Kanunun bu maddesinin günümüzde uygulama alanı kalmamıştır. Muhtarlar tarafından düzenlenen ikametgâh, nüfus kayıt belgesi gibi belgeler artık e-devlet üzerinden ücretsiz olarak temin edilmektedir. Yani muhtarlıkların ihtiyaç duyduğu harçlar büyük ölçüde ortadan kalkmıştır.
Ayrıca Belediye meclis kararında da belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak, raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55'inci maddesi uyarınca İşbu İlanım tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,
Azınlık Görüşü;
Üye …'un karşı oy gerekçesi;
"... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yapılması nedeniyle kamu zararına sebebiyet verildiği ile ilgili olarak:
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin dördüncü fıkrasında;
"Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar: kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır" hükmü yer almaktadır.
Yukarıdaki kanun maddesinde açıkça ifade edildiği gibi belediyelerin muhtarlıklara sadece aynı yardım ve desteği yapması mümkün görünmektedir. Muhtarlıkların elektrik, su, telefon ve ısıtma gibi giderlerin fatura karşılığı ödenmesinin ayni yardım veya destek kapsamı içinde değerlendirilmesinde herhangi bir engel bulunmamaktadır. Zaten denetçi raporunda da fatura toplamları ile nakdi ödenen tutar arasındaki farkı kamu zararı olarak tespit etmiştir.
Bu itibarla faturalar karşılığı toplam tutarından fazla yapılan ödemeler nakdi yardım kapsamında değerlendirilerek raporda belirtilen kamu zararının tazminine hükmedilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir." Şeklindedir.
Üye …'in karşı oy gerekçesi;
"5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi" başlıklı 9'ımcu maddesinin son fıkrasında; "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini söz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır." hükmüne yer verilmiştir.
5393 Sayılı Belediye Kanunu Tasarısının hükümet tarafından TBMM’ye sunulan taslak halinde. Mahalle ve yönetimi başlıklı 9‘uııcu maddesinde, iş bu ilam konusu hüküm;
"...Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve desteği sağlar."
Şeklinde iken tasarının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmesi' sonucunda Komisyon tarafından hazırlanan raporda (Tarih:)14.06.2005; Esas No: 1/1038, 2/272, 2/482 Karar No:41) 9'uncu maddedeki söz konusu hüküm ile ilgili olarak,
"Tasarının; 9'uncıı maddesi; yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağına açıklık getirilmesi amacıyla dördüncü fıkrasında yer alan "bütçe imkanları ölçüsünde gerekli" ibaresinden soma gelmek üzere "ayni" ibaresinin eklenerek redaksiyona tabi tutulması suretiyle kabul edilmiştir’." gerekçesiyle Komisyon Tarafından değişiklik önerisi sunulmuştur. Tasarının Genel Kurulundaki görüşmeleri sonucunda da söz konusu hüküm. Plan ve Bütçe Komisyonunun kabul ettiği şekilde yasalaşmışım Dolayısıyla söz konusu hükmün gerekçesinde "yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağı" açıkça vurgulanmış olup, 9’uncıı maddedeki düzenlemenin sadece "ayni" yardım yapılmasına izin verdiğinin kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır" şeklindedir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun "Mahalle ve yönetimi" başlıklı 9'uncu maddesinin dördüncü fıkrasında;
"Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde, gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır, "hükmü yer almaktadır.
Bu kanun maddesinden anlaşılacağı üzere belediyelerin muhtarlıklara sadece ayni yardım ve desteği sağlaması mümkün görünmektedir. Zaten kanun maddesinin tasarı halindeki mevcut durumuna açıklık getirmek amacıyla TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yardımın şeklini belirlemek için "yardım" kelimesinin önüne ayni ibaresi eklenmiştir. Yasa koyucu ayrıca nakdi yardıma da müsaade edecek olsaydı "nakdi" ibaresini de kanun maddesine ekler veya yardımın şeklini ayrıma tabi tutmamak için "ayni" ibaresini eklemezdi. Sonuç olarak Kanun maddesi yukarıdaki şekliyle yasalaşmıştır. Yani belediyelerin nakdi olarak yardımda bulunması mümkün değildir.
SONUÇ VE TALEP: Başsavcılığımızca yapılan değerlendirmeler nedeniyle;
Azınlık görüşüne aynen katılınmakla birlikte 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 9. maddesinde ifade edildiği gibi belediyelerin, Muhtarlıkların elektrik, su, telefon ve ısıtma gibi giderlerinin, fatura karşılığı ödenmesinin ayni yardım veya destek kapsamı içinde değerlendirilmesinde herhangi bir engel bulunmamaktadır. Ancak fatura toplamlarının üzerinde yapılan ödemeler, ayni yardım ve desteğin dışında nakdi ödeme kapsamındadır.
Dolayısıyla, …. ... Belediyesinin 2022 Yılı Hesabı'nın 7. Daire'de yargılanması sonucu çıkarılan 01.08.2024 tarih ve 73 sayılı İlam’ın 2'nci maddesi ile verilmiş bulunan "ilişecek husus bulunmadığı" yönündeki hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince bozularak dosyanın Dairesine iadesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
Arz olunur.” Denilmektedir.
İlgililere usulüne uygun şekilde tebliğ edilen Başsavcılık Temyiz Dilekçesine süresi içinde cevap verilmemiştir.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Mahalle ve Yönetimi” başlıklı 9’uncu maddesinin son fıkrasında, “Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır. ” hükmüne yer verilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu Tasarısının hükümet tarafından TBMM’ye sunulan taslak halinde, Mahalle ve yönetimi başlıklı 9’uncu maddesinde,
"... Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve desteği sağlar; (...)” denilmektedir.
Bu Kanun tasarısının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmesi sonucunda Komisyon tarafından hazırlanan Raporda (Tarih: 14.6.2005; Esas No.: 1/1038, 2/272, 2/482; Karar No.: 41), 9’uncu maddedeki söz konusu hüküm ile ilgili olarak,
“Tasarının; 9 ’uncu maddesi; yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağına açıklık getirilmesi amacıyla dördüncü fıkrasında yer alan "bütçe imkanları ölçüsünde gerekli" ibaresinden sonra gelmek üzere "ayni" ibaresinin eklenerek redaksiyona tabi tutulması suretiyle kabul edilmiştir." gerekçesiyle Komisyon tarafından değişiklik önerisi sunulmuştur. Tasarının TBMM Genel Kurulundaki görüşmeleri sonucunda da, söz konusu hüküm, Plan ve Bütçe Komisyonunun kabul ettiği şekilde yasalaşmıştır. Dolayısıyla söz konusu hükmün gerekçesinde “yapılacak yardımların ayni nitelikte olacağı” açıkça vurgulanmış olup, 9’uncu maddedeki düzenlemenin sadece “ayni” yardım yapılmasına izin verdiğinin kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanunun 20’nci maddesinde; “Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir. ” hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun’un 21’inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira, ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası’nın 1’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına, 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, muhtarlara aylık ödenek tahsis edilmiş ve muhtarların düzenlemiş oldukları belgelerden harç geliri elde etmelerine de imkan sağlanmıştır. Muhtarlık işlerinin yürütülmesi için gerekli giderlerin bu harç gelirlerinden karşılanması gerekmektedir. Diğer taraftan belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarını göz önüne alarak bütçe imkânları doğrultusunda muhtarlıklara ayni yardımda bulunabilmektedir. Nitekim Kanunun gerekçesinde de yapılacak yardımların ayni nitelikte olması gerektiği açıkça vurgulanmış olup; telefon, aydınlatma, ısınma, kira gibi ayni nitelikteki genel giderlerin belediye bütçesinden ödenebilmesi için, mezkur giderlere ait faturaların Belediyeye sunulmuş olması gerekmekte olup; bu kapsam dışındaki giderlerinin karşılanması için muhtarlıklara nakdi yardım yapılması mümkün değildir.
Somut olayda, Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararı ile mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karara istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak aynıda … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve bu kararlar doğrultusunda yıl içerisinde muhtarlıklara nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. Denetçi raporunda yer alan kamu zararı tablosuna göre, 2022 yılında muhtarlıkların elektrik, su ve doğalgaz giderlerine ait fatura toplamlarının …-TL tutarında olduğu, ancak anılan Meclis Kararlarına binaen İdare tarafından toplamda …-TL nakdi yardımda bulunulduğu anlaşılmıştır. Bu bağlamda, ilçedeki tüm muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde ve fatura toplamları çıkarıldığında fatura tutarları ile uyumlu olamayacak ölçüde aylık nakdi yardım yapılması mevzuata aykırı olup; fatura tutarını aşan …-TL nakdi ödeme, kamu zararı teşkil etmektedir.
Bu itibarla, Başsavcılık temyiz talebinin kabul edilerek, 73 sayılı ilamın 2. maddesi ile verilen, ... Belediyesi tarafından ilçedeki tüm muhtarlıklara sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yapılması nedeniyle …-TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak; ilişilecek husus bulunmadığına dair hükmün yukarıda anılan hususların göz önünde bulundurularak yeniden hüküm tesisini teminen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince BOZULMASINA ve dosyanın Dairesine tevdiine, (…. Daire Başkanı …’in azınlık görüşüne karşı) oyçokluğu ile,
Karar verildiği 19.03.2025 tarih ve 57834 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
…. Daire Başkanı ….’in karşı oy gerekçesi
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun’un 20’nci maddesinde; "Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir. ” hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun’un 21’inci maddesinde ise muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira, ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masrafların bu harçlardan ödeneceği belirtilmiştir.
Diğer yandan, 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Yasası’nın 1’inci maddesine göre; köy muhtarları ile şehir ve kasaba mahalle muhtarlarına, 14.750 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilmektedir.
Belediye Meclisinin 10.12.2020 tarihli ve 109 sayılı Kararı’nda, mahalle muhtarlıklarının ihtiyaçlarının karşılanması ve gerekli desteklerin sağlanmasına karar verildiği ve bu Karar’a istinaden Belediye sınırları içerisindeki muhtarlıklara 2022 yılının ocak ayında … TL, 09.02.2022 tarihli ve 25 sayılı Karar’da ise aylık … TL nakdi yardımda bulunulmasına karar verildiği ve yılın diğer aylarında … TL nakdi yardımda bulunulduğu görülmüştür. İlam konusu husus da ilçedeki muhtarlıklara, her ay aynı miktarda sabit ödeme şeklinde aylık nakdi yardım yapılıp yapılamayacağına ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Mahalle ve Yönetimi” başlıklı 9’ uncu maddesinin son fıkrasında "Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkânları ölçüsünde gerekli ayni yardım ve desteği sağlar." denilmektedir.
Yukarıda belirtilen kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kanun koyucunun muhtarlıklar için birtakım gelirler tahsis ettiği ve bu gelirlerin ne gibi giderler için kullanılacağını belirlediği; ayrıca belediyelerin bütçe imkanları doğrultusunda muhtarlıklara ihtiyaçlarının giderilmesinde gerekli ayni yardım ve desteği sağlamasına icazet verildiği görülmektedir.
Bu kapsamda muhtarlıklara yapılan nakdi yardımların mevzuata uygun olup olmadığının anlaşılması için 5393 sayılı Kanunun 9’uncu maddesindeki “ayni yardım” ve “destek” ibarelerinin neyi ifade ettiğinin ayrıntılı olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
Söz konusu ifadeden “ayni yardım” ile “destek” kelimelerinin farklı anlamlarda kullanıldığı, dolayısıyla belediyelere muhtarlıklara yaptıkları ayni yardımın yanı sıra, bütçe imkânları ölçüsünde gerekli desteği sağlama görev ve yetkisi de verildiği düşünülmektedir. Bu duruma göre belediyeler, muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması hususunda, ayni yardımın dışında nakdi de olsa gerekli desteği sağlamalarında mevzuata açık bir aykırılık görünmemektedir.
Öte yandan 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline Dair Kanun’un 20'nci maddesi uyarınca muhtarların gördükleri hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç aldığı ve bu harçtan muhtarlıkların ihtiyaçlarının karşılanması gerektiği ifade edilse de 1944 yılında yürürlüğe giren Kanunun bu maddesinin günümüzde uygulama alanı kalmamıştır. Muhtarlar tarafından düzenlenen ikametgâh, nüfus kayıt belgesi gibi belgeler artık e-devlet üzerinden ücretsiz olarak temin edilmektedir. Yani muhtarlıkların ihtiyaç duyduğu harçlar büyük ölçüde ortadan kalkmıştır.
Ayrıca Belediye meclis kararında da belirtildiği üzere muhtarlıkların elektrik, su, doğalgaz, telefon ve internet faturaları gibi giderlerinin karşılanması amacıyla her bir muhtarlık için aylık belli bir tutarda yapılan söz konusu nakdi ödemelere ilişkin olarak, raporda bu giderlerin faturalarının ayrıca ödendiğine ilişkin bir iddia da yer almadığından, ilişilecek husus bulunmadığına ilişkin Daire kararının TASDİKİ gerekir.