Duruşma talep eden dilekçi Sait BAYDUR ile Sayıştay Savcısının dinlenilmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

1142 sayılı ilamın 1 inci maddesiyle; Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Antalya İl Müdürlüğü'nde Muhasebe Yetkilisi olarak görev yapan Özer Yılmaz'ın, herhangi bir mal ve hizmet alımına dayanmaksızın banka havale mektubu düzenlemek suretiyle Kurum banka hesabından kardeşi Ünsal Yılmaz'ın banka hesabına para aktardığı gerekçesiyle 220.800 YTL.’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle:

1-)Antalya SSK Sağlık İşleri İl Müdürlüğü, Antalya, Isparta ve Burdur illerini kapsayan bölgede Kurumumuz kapsamındaki sigortalı ve hak sahipleri için yapılan ve/ veya yapılacak olan sağlık hizmetlerine ilişkin tüm faaliyetleri yürütmek üzere ihdas edilmiş bir ünite olduğunu, Ancak, 5502 Sayılı Yasanın yayınlanmasından kısa bir süre sonra yürürlüğe girmesi nedeniyle personel ve yönetici atamaları, hizmet binası gibi temel konularda oldukça yetersiz şartlarda faaliyete başladığını, İl Müdürlüğünde 31.10.2005 tarihinde tabip olarak göreve başladım. 18.08.2006 Tarihinde ise Antalya SSK Sağlık işleri il Müdür Vekili olarak atandığını,

2-)Sosyal Sigortalar Kurumunun işlettiği sağlık tesislerinin 5283 Sayılı Yasa ile 18.02.2005 tarihinde Sağlık Bakanlığına devredilmesi üzerine, Kurumun satın aldığı sağlık hizmetlerine ilişkin fatura bedelleri Ankara, İstanbul ve İzmir'deki Sağlık işleri il Müdürlükleri ve SSK Hastaneleri tarafından tetkik edilip ödemesi yapılırken, söz konusu Yasa gereği sağlık tesislerinin devri ile sağlık hizmetleri satın alma yoluyla teminine başlandığını, Bu nedenle artan fatura kontrol ve ödeme işlemlerini yürütmek üzere mevcut üç sağlık işleri müdürlüğüne ilaveten 13 sağlık işleri il müdürlüğü daha ihdas edildiğini, Sağlık İşleri İl Müdürlükleri bölgesel bazda yapılan iş bölümüne göre, verilen yetki çerçevesinde görev alanlarındaki kurulu özel ve resmi sağlık kurum ve kuruluşlarından alınan sağlık hizmeti, ilaç ve tıbbi malzemelerinin teminine ilişkin faturaların kontrolü ve ödemesi ile görevlendirilmiş birimler olduğunu,

3-)Kurumun Sağlık İşleri il Müdürlüklerinde satın alınan sağlık hizmetlerinin çeşitliliği nedeniyle, bu mal ve hizmetlerin temini, faturaların tetkik ve kontrolünü yapmak üzere personelin niteliğine göre, gerçekleştirme görevlilerinden teşekkül etmiş birim ve komisyonlar oluşturulmuştur. Bu birim ve komisyonlar sağlık hizmetlerine ilişkin faturaları kontrol ettikten ve ödenecek bedelleri kesinleştirdikten sonra bir ödeme mucibi düzenleyip muhasebe servisine sevk edilmek üzere Harcama Yetkilisine yani tarafına kontrol ve imzaya gönderilmekte olduğunu,

Yani, Sağlık İşleri İl Müdürlüklerinde Kurum adına yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin fatura bedellerinin ödenebilmesi için izlenen prosedür sonucunda mutlaka ita amirinin onayı ile tekemmül eden bir ödeme mucibi düzenlenmekte olduğunu, Söz konusu ödeme mucipleri tek tek faturalar için düzenlenebildiği gibi, bir mal veya hizmet tedarikçisinin belli bir döneme ait birden fazla faturalarının toplamı için de düzenlenebildiğini, Bu şekilde tekemmül ettirilen ödeme mucipleri tekrar Muhasebe Servisine intikal ettirildiğini, Muhasebe Servisinde ödeme muciplerine istinaden, satın alınan mal veya hizmetlerin bedelleri, muhasebe servisinde ilgili kişilerce fatura ve ekleri kontrol edildikten sonra bu faturayı düzenleyen tedarikçilere ve/ ya da bu tür masrafları bizzat ödeyen sigortalıların hesaplarına havale edilmek üzere havale mektupları (üç nüsha olarak; biri bankaya gönderilen, biri giden evrak servisinde hıfzedilmek, biri de Muhasebe Servisinde banka hesaplarında işlem görmek üzere) düzenlenmekte olduğunu, Söz konusu havale mektupları düzenlendikten sonra son kontrolü de yapılıp muhasebeci tarafından imzalanıp usulen onayına sunulduğunu, Ancak bu aşamada; dayanağı ödeme mucipleri daha önceden tarafınca incelenip kontrol edildiği ve havale mektupları yeni sonuç yaratan bir işlem olmadığından, havale mektupları tarafınca herhangi bir kontrol yapılmaksızın yine usulen imzalandığını, Havale mektupları tarafınca imzalandıktan sonra giden evrak numarası alması için evrak servisine gönderildiğini, Evrak servisinde tarih ve sayı verilen havale mektuplarının bir nüshası giden evrak seri dosyasına hıfzedildikten sonra iki nüshası Muhasebe Servisine iade edildiğini, Muhasebe Servisince tarih sayı almış olan havale mektuplarının bir nüshası bankaya gönderilmekte ikinci nüshası da dayanağı olan ödeme mucibi ile ilişkilendirildikten sonra ilgili muhasebe hesabına işlendiğini, Ünitede, görev alanına giren üç ilde yaklaşık 1000 eczane (aylık 4000 dolayındaki faturaları) , yüzün üzerinde özel ve resmi hastane, tıp merkezi gibi sağlık kuruluşları ile sigortalılara şahsen ödenen binlerce fatura karşılığı (2006 yılında ödemesi yapılan 500 Milyon YTL üzerindeki meblağın çoğunluğu bu şekilde işlem gören havale mektuplarıyla yapıldığını,

4-)Sorumluluk, genel davranış kurallarına, hukuka, mevzuata ya da yüklendiği bir yükümlülüğe aykırı davranan bir gerçek veya tüzel kişi şahsın, bu aykırı davranışı ile ortaya çıkan sonuçlardan dolayı bu sonuçlara bağlanan müeyyideyi yükümlenmesini ifade ettiğini, Kusur sorumluluğu, esas itibariyle Borçlar Kanunu'nun 41'inci maddesinde vücut bulan, kasden, ihmal, tedbirsizlik, dikkatsizlik ile haksız bir surette bir ika edilen bir eylem, işlem veya karar ile zarar verilmesi hali olduğunu, Özel bir sorumluluk hükmüyle düzenlenmemiş bütün hallerde (ki kusur sorumluluğunun özel olarak düzenlendiği haller, TMK 120'ci maddesinde düzenlenen nişanın bozulması, 166'ncı maddesinde düzenlenen evlilik birliğinin sarsılması sebebiyle boşanma, TTK 56 ve 57'nci maddelerinde düzenlenen ticari işlerde haksız rekabet, BK 48'nci maddesinde düzenlenen ticari olmayan işlerde haksız rekabet halleridir) kusur sorumluluğun söz konusu olabilmesi için BK 41'inci maddesindeki şartların bir arada bulunması gerekir. Hukuka aykırılık bağı, uygun illiyet bağından farklı bir kavram olup fiille zarar arasında illiyet bağı bulunmasına rağmen hukuka aykırılık bağı yoksa failin haksız kusur sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini,

Mali yönetim süresi içinde görev alan kamu görevlileri, görev ve yetkileri çerçevesinde yapmış oldukları hatalı, hukuka ve mevzuata aykırı veya eksik işlemlerinden dolayı sorumlu olacaklar ve bu sorumluluklarının gereği yetkili mercilere hesap vereceklerini, Hesap verme sorumluluğu, diğer sorumlulukları da içeren bir üst sorumluluk hali olduğunu, Kamu görevini yürüten herkes, kendisine verilen görev ve yetki çerçevesinde yaptığı işlerin mevzuata uygun yapılmasından dolayı, yetkili yerlere ve makamlara karşı hesap verme sorumluluğu içerisinde olduğunu,

Harcama sürecinin dışında kalan harcama yetkilisinin kasıt, kusur veya ihmalinden söz edilemeyeceğini, Mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemim bulunmayan kasıt, kusur ve ihmali söz konusu olmayan bir zararı ifa etmesinin mümkün olmadığı halde tarafına mali sorumluluk yüklenmesi yasal dayanaktan yoksun olduğunu,

5-)Sayıştay 2. Dairesince Muhasebe Yetkilisinin nitelikli zimmet suçunu işlemesinde; Kurumun iç kontrol ve iç denetim sisteminin kurulmamasının ve muhasebe biriminde ön mali kontrolün çalıştırılmamasının etkili olduğunu, Oysaki Müdür Vekili olarak atandığı kurumda İl Müdürlüğünün kurulduğu 2005 yılı mart ayından bu yana 3. Müdür olarak görev yaptığını ve Muhasebe sisteminin özel bir bilgi birikimi gerektirdiğinden dolayı tarafınca herhangi bir değişikliğe gidilmemiş olup daha önceki uygulama aynen devam ettirildiğini, Burada tek ve en önemli değişiklik Muhasebe yetkilisi Gülten Girgin'in emekli olması ve yerine en uygun kişinin de Özer Yılmaz'ın olduğunu belirtmesi üzerine, Kurumca da yapılan unvanda yükselme sınavında 1. olması sonucu Muhasebe Yetkilisinin değişmesi olduğunu,

6-)Sayıştay 2.Dairesince raporlar ve savunmalar incelenirken yetki ve sorumluluk konusunda bir karmaşıklık oluştuğunu, Şöyle ki; 5018 sayılı yasada anlamını bulan ve yoruma açık olmayan tanımlamalar söz konusu iken, bu hususlar göz ardı edilerek ve kanımca yasanın ruhuna da aykırı yorumlara da yer verilerek harcama yetkilisi olarak mali sorumluluğa hükmedildiğini, Açıklayıcı olması amacıyla 5018 sayılı yasanın 61. Maddesine aşağıda yer verdiğini,

" Muhasebe hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları"

Madde 61- (Değişik birinci fıkra: 22.12.2005-5436/10 md.) Muhasebe hizmeti; gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleridir. Bu işlemleri yürütenler muhasebe yetkilisidir. Memuriyet kadro ve unvanlarının muhasebe yetkilisi niteliğine etkisi yoktur. Muhasebe yetkilisi, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumludur. 9.12.1994 tarihli ve 4059 sayılı Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığınca yürütülür. Muhasebe yetkilileri gerekli bilgi ve raporları düzenli olarak kamu idarelerine verirler.Muhasebe yetkilileri ödeme aşamasında, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde;

a) Yetkililerin imzasını,

b) Ödemeye ilişkin ilgili mevzuatında sayılan belgelerin tamam olmasını,

c) Maddi hata bulunup bulunmadığını

d) Hak sahibinin kimliğine ilişkin bilgileri,

Kontrol etmekle yükümlüdür. Muhasebe yetkilileri, ilgili mevzuatında düzenlenmiş belgeler dışında belge arayamaz. Yukarıda sayılan konulara ilişkin hata veya eksiklik bulunması halinde ödeme yapamaz. Belgesi eksik veya hatalı olan ödeme emri belgeleri, düzeltilmek veya tamamlanmak üzere en geç bir iş günü içinde gerekçeleriyle birlikte harcama yetkilisine yazılı olarak gönderilir. Hataların düzeltilmesi veya eksikliklerin giderilmesi halinde ödeme işlemi gerçekleştirilir. Muhasebe yetkilileri işlemlerine ilişkin defter, kayıt ve belgeleri muhafaza eder ve denetime hazır bulundurur.

Muhasebe yetkilileri, 34 üncü maddenin ikinci fıkrasındaki ödemeye ilişkin hükümler ile bu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen ödemeye ilişkin kontrol yükümlülüklerinden dolayı sorumludur. Muhasebe yetkililerinin bu Kanuna göre yapacakları kontrollere ilişkin sorumlulukları, görevleri gereği incelemeleri gereken belgelerle sınırlıdır. (Ek cümle: 22/12/2005-5436/10 md.; Değişik: 24/7/2008-5793/35 md.) Muhasebe yetkililerinin görev ve yetkilerinin yardımcılarına devredilmesine, muhasebe yetkililerinin herhangi bir nedenle görevlerinden ayrılmalarında muhasebe hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin düzenleme yapmaya ve sertifika sınavlarına girmeye hak kazanılması bakımından muhasebe yetkilisi yardımcısı eşiti görevleri belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir."

Yasada da açıklıkla ve kesin ifadelerle belirtildiği gibi Muhasebe yetkilileri;

a) Görev, Yetki ve Sorumluluklarında bulunan hizmetlerin zamanında yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından,

b) Mutemetleri aracılığıyla aldıkları ve elden çıkardıkları para ve parayla ifade edilen değerler ile bunlarda meydana gelen kayıplardan,

c) Ön ödeme ile kesin ödemelerin yapılması ve ön ödemelerin mahsubu aşamalarında ödeme emri belgesi ve eki belgelerin usulünce incelenmesi ve kontrolünden,

d) Yersiz ve fazla tahsil edilen tutarların ilgililerine geri verilmesinde, geri verilecek tutarın, düzenlenen belgelerde öngörülen tutara uygun olmasından,

e) Ödemelerin, ilgili mevzuatın öngördüğü öncelik sırası da göz önünde bulundurularak, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre yapılmasından,

f) Rücu hakkı saklı kalmak kaydıyla, kendinden önceki muhasebe yetkilisinden hesabı devralırken göstermediği noksanlıklardan,

g) Muhasebe yetkilisi mutemetlerinin hesap, belge ve işlemlerini ilgili mevzuata göre kontrol etmekten,

h) Yetkili mercilere hesap vermekten, sorumludurlar.

Muhasebe yetkililerinin Kanuna göre yapacakları kontrollere ilişkin sorumlulukları, görevleri gereği incelemeleri gereken belgelerle sınırlıdır. Muhasebe yetkililerinin ret ve iadeler ile ayrılıp gönderilmesi gereken paylara ilişkin fazla ve yersiz ödemelerde sorumluluğu, ödeme emri belgesi ve ekleri üzerinde yapması gereken kontrollerle sınırlıdır. Muhasebe yetkilileri, ilgili mevzuatında düzenlenmiş belgeler dışında belge arayamaz. Yukarıda sayılan konulara ilişkin hata veya eksiklik bulunması halinde ödeme yapamaz. Belgesi eksik veya hatalı olan ödeme emri belgeleri, düzeltilmek veya tamamlanmak üzere en geç bir iş günü içinde gerekçeleriyle birlikte harcama yetkilisine yazılı olarak gönderilir. Hataların düzeltilmesi veya eksikliklerin giderilmesi halinde ödeme işlemi gerçekleştirilir şeklinde tarif edildiğini,

Dolayısıyla Gerçekleştirme görevlilerin inceleyip imzaladığı fatura ve eklerine istinaden düzenlenen, Harcama Yetkilisinin imzaladığı Ödeme emrinin Muhasebe Birimine verilmekte olduğu, bu talimat doğrultusunda Muhasebe Yetkilisince Yapılan Ödemede kullanılan Banka Havale Mektubunun Ödeme emri sayılamayacağı,

7-)Müdürlükte iç kontrol ve ön mali kontrolün çalıştırılmadığı görüşünün ise doğru olmadığını, Çünkü Müdürlük tıpkı Emekli Sandığı, BAG-KUR il müdürlüklerinin sağlık ödeme birimleri gibi sağlık harcamalarının kontrolü ve ödeme birimi olarak çalıştığından kuruma gelen evrakların hemen tamamı İlgililerine ödenmek üzere kesilmiş fatura ve eklerinden ibaret olduğunu, Bu fatura ve ekleri Müdürlükte; SSK hak sahiplerinin sözleşmeli olmayan merkezlerdeki tedavilerinin, yolluk ve kaplıca tedavilerinin, iş kazalarının bedelinin incelenip ödendiği Hastalık Servisi, Her türlü ortez, protez ve tıbbi malzemenin ödendiği Malzeme servisi, Reçete karşılığı temin edilen ilaçların ödendiği Eczacılık Servisi, Reçete karşılığı temin edilen gözlük reçetelerinin bedellerinin ödendiği optik servisi, Sözleşmeli kamu ve özel sağlık tesislerince düzenlenen harcamaların ödendiği Fatura kontrol Servisi, Yurt dışı sigortalıların sağlık harcamalarının ödendiği Yurtdışı servisi, Kurum çalışanlarının sağlık giderlerinin ödendiği Personel Servislerinde çalışan gerçekleştirme görevlilerince incelendiğini,

Ayrıca bu servislerde sözleşme yapma, denetim, muhakkiklik gibi görevlerde yapıldığını, Kuruma gelen yüz binlerce fatura ve ekleri ilgili olduğu servise havale olduktan sonra Uzman tabip, Tabip, Diş Tabibi, Eczacı, Hemşire ve Memur kadrosundaki personelden görevli olan kişilerce tıbbi ve teknik tetkiki yapılmakta sonra tarafınca kontrol edilerek uygunsa imzalanarak ödemesi yapılabilmesi için Muhasebe servisine gönderilecek Ödeme Emri düzenlendiğini, Gene Muhasebe biriminde de evrak ilaç ve eczacılıkla ilgili ise Murat Karaca, Şahıs ve hastane ile ilgili ise Mahmut Yıldız tarafından fatura ile ekleri ve aritmetiksel kontrolü yapılarak uygunsa Banka Havale Mektubu düzenlenerek, son kontrol ve imza için Muhasebe Yetkilisine verilmekte olduğunu, Muhasebe yetkilisinin kontrolünde de sorun yoksa banka havale mektubu Muhasebe yetkilisince imzalanmakta ve bankaya gönderilmeden önce evrak kayıttan geçebilmesi için 1. Derece imza yetkili tarafınca ya da diğer 1. Derece imza yetkili tarafınca imzalanmakta olduğunu,

Tüm bu iş akışından da anlaşılacağı üzere ödenmek üzere kuruma intikal eden fatura ve ekleri ödeme talimatı aşamasına kadar ilgili servislerde gerçekleştirme görevlilerince kontrol edilmekte, eksik evrak varsa ilgili kişilere yazı ile eksiklikler bildirilmekte, eksiklikler giderilince gerçekleştirme görevlilerince tamam bulunursa, ödeme emri düzenlenerek tarafına kontrol ve imza için gönderildiğini,

Eğer evraklarda bir hata tespit ederse düzeltilmek üzere servise iade eder, herhangi bir sorun tespit edemezse imzalayıp ödenmek üzere Muhasebe servisine havale ettiğini, Malzeme ve Hastalık servisinden gelen tarafınca da kontrol edilen ve ödeme emri ekinde bulunan fatura ve ekleri bulanan evraklar Mahmut Yıldız tarafından son kontrolü yapılmakta herhangi bir eksiklik yoksa Banka havale mektubu düzenlenmekte ve Muhasebe yetkilisine verilmekte olduğunu, Sözleşmeli özel ve resmi sağlık tesislerinden gelen fatura ve ekleri gene aynı iş akışları ile muhasebe servisine havale edilmekte ve orada veznedar ve hizmetli kadrosundaki iki kişi tarafından aritmetiksel kontrolü yapılmakta ve hata yoksa ki çoğunlukla da küçük de olsa hata bulunup ilgili servise düzeltilmek üzere iade edilmekte ve düzeltildikten sonra da Mahmut Yıldız tarafından son kontrolü yapılmakta ve gene eksik yoksa banka havale mektubu ekinde Muhasebe Yetkilisine verilmekteydi. Muhasebe yetkilisi de kendi kontrollerini yaptıktan sonra sorun yoksa Mahmut Bey tarafından düzenlenmiş banka havale mektubunu imzalamakta ve bankaya göndermeden evrakı, evrak kayıt servisine göndermek için bana imzalatmaktaydı. Ayrıca Kurumda uygulanan muhasebe sisteminde, kurumda kalan banka havale mektubu nüshası ile bankanın hesaplarında mahsuplaşmada Ümit Küçükoğlu tarafından yapıldığını,

Tüm iş akışı benim müdür olarak atanmasından önce de bu şekilde yapıldığını, iş yoğunluğunun çok olmasına, binanın fizik ve teknik alt yapısının yetersizliğine, daha önce sağlık geri ödemesinde çalışmış kalifiye personel yetersizliğine rağmen kontrol ve ödeme aşamaları düzenli çalıştığını, Burada sorun Muhasebe yetkilisi Özer Yılmaz'ın görevini kötüye kullanıp yanıltıcı belge düzenleyerek nitelikli zimmet suçunu işlemiş olmasıdır.

8-)5018 sayılı Kanunun 32. Maddesinde Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkün olduğu Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgilerin yer alacağı, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer harcama yetkililerinin işlemlerden sorumlu olduğu belirtildiğini,

Aynı Kanunun 33. Maddesinde de, Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi harcama yetkilisinin ödeme emri belgesini imzalaması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanacağı hüküm altına alındığını,

Aynı Kanununun 56. Maddesinde, iç kontrolün amacının kamu idarelerinin kanunlara ve diğer düzenlemelere uygun olarak faaliyet göstermesini ve her türlü mali karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini sağlamak olduğu belirtildiğini, 57. Maddesinde ise, kamu idarelerinin mali yönetim ve kontrol sistemlerinin harcama birimleri, muhasebe ve mali hizmetler ile ön mali kontrol ve iç denetimden oluşacağı ifade edilmiş ve yeterli ve etkili bir kontrol sisteminin oluşturulabilmesi için belirlenmiş standartlara uyulmasının sağlanması, mevzuata aykırı faaliyetlerin önlenmesi ve kapsamlı bir yönetim anlayışı ile uygun bir çalışma ortamının sağlanması bakımından ilgili idarelerin üst yöneticileri ile diğer yöneticileri tarafından görev, yetki ve sorumluluklar göz önünde bulundurulmak suretiyle önlemler alınması gerekli görüldüğünü, Dolayısıyla 5018 Sayılı Kanunda harcama talimatının verilmesinden ödeme aşamasına kadar tüm işlemler Harcama yetkilisi olarak tarafına sorumluluk getirdiğini, Ancak Başta belirttiği gibi iş akışında gerçekleştirme görevlilerinin kontrol ettiği, sorunsuz olan fatura ve eklerinin de bulunduğu tarafınca da kontrol ve imzası yapılan ve muhasebe servisine sevk edilen ödeme emri, ayrıca muhasebe servisindeki ilgililerce de ön mali kontrolden sonra geçirildikten sonra bankaya verilen talimatça ödenmekte daha sonra da muhasebe servisindeki banka talimatının nüshası ile banka hesaplarının denkliği sağlanmakta olduğunu, Nitekim bu iç kontrol sisteminin düzgün çalışmasının neticesinde herhangi hata tespit edilemediğini,

9-)Muhasebeci Özer Yılmaz'ın gerçekleştirme görevlilerince incelenmiş ve tarafınca imzalanmış herhangi bir fatura, ekleri ve ödeme talimatı olmadan kendi bilgisayar ekranında sahte olarak düzenlediği banka havale mektupları ile nitelikli zimmet suçunu işlediği, bu durumu aynı odada çalıştığı muhasebe birimindeki mesai arkadaşlarından bile sakladığı, fakat benim tespit ettiğim ve gerekli ihbarları yaparak yakalanması ve yargılanmasını sağladığı, zimmete para geçirme yöntemini ve suç teşkil eden evrakları Sayıştay Denetmeni Sayın Adem BULAT'a verdiği de göz önünde bulundurulduğunda, 5018 Sayılı Kanunda ön görülen iç denetim ve mali kontrol sisteminin müdürlükte de olduğunu gösterdiğini,

10-}Sayıştay 2. Dairesince yapılan yargılama sonucu her ne kadar banka havale mektubunun da bir nev'i ödeme talimatı gibi değerlendirilmiş ise de 5018 sayılı Kanunun 58 maddesinde Harcama yetkilisi, mali kontrol yetkilisi veya muhasebe yetkilisi sıfat ve görevinden ikisi aynı kişide birleşemez şeklinde düzenlendiğini,

5018 Sayılı Kanunun 60. Maddesinde muhasebe hizmeti gelirlerin ve alacakların tahsili giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm mali işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleri şeklinde tanımlandığını, Bu belirtilen hizmetlerin muhasebe yetkilileri tarafından yerine getirileceği hüküm altına alındığını,

832 Sayıştay Kanunun 44. Maddesinde Hesaplar, saymanlar tarafından bu kanunda ve diğer kanunlarda yazılı süreler içinde tamamlanarak incelenmeye hazır vaziyette bekletileceği veya Sayıştay'ın bildireceği yere gönderileceği Hesaplar görev başında bulunan sonuncu sayman tarafından hazırlanacağı ve verileceği Hesabın verilmemesinden doğan sorumluluğun buna ait olduğu belirtildiğini,

11-)5189/1 Sayılı Sayıştay Genel Kurulunda Muhasebe Yetkilisinin Görev ve Sorumlulukları başlığında Muhasebe yetkilisinin gideri hak sahibine ödemesi görevi Muhasebe yetkilisinin, usul ve mevzuatına göre tahakkuk ettirilmiş gideri hak sahibine ödemek ve ödeme yaparken hak sahibinin kimliğini kontrol etmekle görevli olduğu, 5018 sayılı Kanunun 61inci maddesinde ve Muhasebe Yetkililerinin Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 23 ve 29uncu maddelerinde hüküm altına alındığı belirtilerek, hak sahibi olmayan kişilere ödeme yapılması nedeniyle ortaya çıkan kamu zararından, doğrudan ve tek başına muhasebe yetkilisinin sorumlu tutulması gerektiğine oybirliğiyle, karar verildiğini,

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca, muhasebe yetkilisinin münhasıran sorumlu olduğu bir konuda ve harcama yetkilisi, muhasebe yetkilisi görevlerinin aynı kişide birleşemeyeceği de ortada iken Sayıştay 2. Dairesince hakkımda verilen oluşmuş kamu zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna dair kararın yasaya aykırı olduğunu,

12-)Ekte sunulan T.C. Antalya 3.Ağır Ceza Mahkemesinin2008/4 esas no'lu 2008/294 Karar Nolu Gerekçeli Karar'da Sanık Özer Yılmaz nitelikli zimmet suçundan neticeden 12 yıl 6 ay hapis cezası cezalandırılmış,

Adli emanetin 2007/2993 sırasında kayıtlı suçtan elde edildiği anlaşılan Turgay Kıllı (120ytl), Özer Yılmaz (200YTL), Unsal Yılmaz (270YTL)'ın üzerinde ele geçen paraların TCK 55/1 maddesi uyarınca zor alımına,

Adli emanetin 2007/2983 sırasında kayıtlı olan 15. Sırada yer alan, 1 adet Antalya Muratpaşa 1370 Ada, 13 nolu tapu aslının fotokopisinin alınarak, tapu aslının karar kesinleştiğinde Emre Çağlar'a verilmesine,

19.07.2007 yediemin teslim tesellüm tutanağında belirtilen 07 CUT 89plakalı 2001 Model WVWZZZ6NZ1Y160061 şase AMF054516 motor nolu kırmızı renkli polo marka oto, 07 YL 101 plakalı 1996 model NM4131B00010553547 şase 131D20166282820 motor nolu beyaz renkli lpg'li Murat 131 Şahin S marka oto,

Tescili halen yapılmayan 2007 model 2241536 şase CR12462210R motor nolu Micra Tekna A/T tipi Nissan oto,

420 cm uzunluğunda Deniz isimli beyaz renkli fiber tekne- tekne üzerinde bulunan 101 4261 seri nolu 15 HP motor güçlü Honda Ultra marka motorun, Garanti Bankası Ahmediye Üsküdar Şubesinde Özer Yılmaz adına açılmış 6698716 nolu hesapta bulanan 42.17YTL bakiyeli ve aynı hesaba bağlı fondaki 4625 adet 09.07.2007 tarihi itibari ile 246.568,46 YTL bakiye mevduatın,

Antalya Muratpaşa Özer Yılmaz adına 1717 ada 4 nolu parsel de kayıtlı dairenin, yine Özer Yılmaz adına Antalya Serik Çandır mevkiinde kayıtlı 1203-1204-1205-1206 da kayıtlı taşınmazların, Özer Yılmaz adına yapılmış E 0212904 nolu Ak emeklilik poliçelerinden hak ve alacaklar, yine Özer Yılmaz kızı Deniz Yılmaz adına düzenlenmiş emeklilik sözleşmelerinden oluşan hak ve alacakların, Ayrıca sanıkların dosya içeriğine göre Ziraat Bankası, HSBC Bank, Takasbank'da bloke konulan hesaplarındaki paraların, hak ve alacakların TCK 54.55 maddeleri gereğince müsaderesine,

Karar verilmiş olup sorumlular hapis cezalarına çarptırılmıştır. Ayrıca ekte sunulan taşınır taşınmaz tüm varlıkları müsadere edilmiş olup, Sosyal Güvenlik Kurumu da bu şahıslara alacak davası açmış, halen de devam etmektedir. Davalarda taraf olmadığım için de herhangi bir bilgi alamadığını da ifade ettiğini,

Bu karardan da anlaşılacağı üzere Sayıştay 2. Dairesinin kararına konu mali sorumluluk miktarı zoralım sonucu zarar tahsil edilmiş olduğunu, Bu davaların sonucu resmi kanaldan sorularak, oluşacak son duruma göre karar oluşturulmuş olsa idi, kanınca karara konu mali sorumluluğun kalkmış olduğu tespit olunabileceğini,

Sayıştay 2. Dairesinin 1142 sayılı ve 14.09.2010 tarihli kararının BOZULMASINI talep etmiştir.

Sayıştay Savcılığının karşılamasında:

İlgili dilekçesinde; sorumlu tutulduğu madde ile alakalı olarak belirttiği gerekçelerin mevzuata uygun olduğunu ileri sürerek yapılan ödemelerle ilgili tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir. Sorumlu vekili tarafından ileri sürülen iddialar, 5018 sayılı kanunun 32 ve 33. maddelerinde belirtilen sorumluluklarını kaldırıcı mahiyette olmadığından taleplerin reddinin uygun olacağı mütalaa edilmektedir.

Dilekçi sorumluluk yönünden itirazda bulunmakta bununla birlikte mahkeme tarafından müsadere kararı verilmesi nedeniyle alacağın tahsil edildiğini dolayısıyla ortada kamu zararı kalmadığını ifade etmektedir.

5018 sayılı Kanunun 32. Maddesinde Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkün olduğu Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgilerin yer alacağı, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer harcama yetkililerinin işlemlerden sorumlu olduğu,

Aynı Kanunun 33. Maddesinde de, Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi harcama yetkilisinin ödeme emri belgesini imzalaması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca 60. Maddede muhasebe hizmeti gelirlerin ve alacakların tahsili giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm mali işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleri şeklinde tanımlandığını, Bu belirtilen hizmetlerin muhasebe yetkilileri tarafından yerine getirileceği belirtilmiştir.

5189/1 Sayılı Sayıştay Genel Kurulunda Muhasebe Yetkilisinin Görev ve Sorumlulukları başlığında Muhasebe yetkilisinin gideri hak sahibine ödemesi görevi Muhasebe yetkilisinin, usul ve mevzuatına göre tahakkuk ettirilmiş gideri hak sahibine ödemek ve ödeme yaparken hak sahibinin kimliğini kontrol etmekle görevli olduğu, 5018 sayılı Kanunun 61inci maddesinde ve Muhasebe Yetkililerinin Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 23 ve 29uncu maddelerinde hüküm altına alındığı belirtilerek, hak sahibi olmayan kişilere ödeme yapılması nedeniyle ortaya çıkan kamu zararından, doğrudan ve tek başına muhasebe yetkilisinin sorumlu tutulması gerektiği yönünde karar verilmiştir.

Bütün bu mevzuat hükümleri karşısında yapılan usulsüz işleme ilişkin olarak muhasebe yetkilisinin tek başına sorumlu olması gerekmektedir.

Muhasebeci Özer YILMAZ (Muhasebe Yetkilisi), üç nüsha olarak düzenlediği banka havale mektuplarını ödeme belgesi ekleri olan kanıtlayıcı belgeler (harcama talimatı yazısı, faturalar, reçete, sevk kağıdı,v.b.) olmadan tek başına bir yazı şeklinde harcama yetkilisi İl Müdürü’ne imzalatarak kardeşi Ünsal YILMAZ’ın Garanti Bankası Işıklar Caddesi Şubesindeki 320-6682756 nolu hesabına (kardeş Ünsal YILMAZ İnternet Bankacılığı şifresi Muhasebeci Özer YILMAZ’da bulunmaktadır) haftanın her iş gününde bir defa olmak üzere paraların gönderilmesini sağlamıştır. Üç nüsha olarak düzenlenen banka havale mektuplarından bir nüshası muhasebe biriminde bırakılmakta, bir nüshası evrak kayıtta kalmakta, asıl nüsha da bankaya gönderilmektedir. Kurumda uygulanan merkezi muhasebe sistemine göre, banka hesabından para çıkışı olduğunda günlük banka uygunluğunun sağlanabilmesi için 102- Banka Hesabına alacak kaydı yapılması gerekmektedir. Yapılan bu muhasebe kaydı sonucunda sistem kendiliğinden muhasebe işlem fişi çıktısı düzenlemektedir. Muhasebe biriminde bırakılmış olan banka havale mektupları ile bilgisayar çıktısı alınması sistem tarafından zorunlu olan muhasebe işlem fişleri Muhasebeci Özer YILMAZ tarafından yok edilerek yolsuzluğunun bir süre ortaya çıkması önlenebilmiştir. Dolayısıyla banka ektresi ile sanal ortamdaki muhasebe kayıtlarının arasında mutabakatın sağlanması bu şekilde mümkün olabilmiştir. Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 20.07.2007 tarih ve 2007-34663-YHD sayılı yazısında, muhasebeci Özer Yılmaz'ın Antalya 3. Sulh Ceza Mahkemesince nitelikli zimmet suçundan 04.07.2007 tarih ve 2007/585 nolu karar ile tutuklandığı bildirilmiştir.

Ayrıca Yargıtay 5.Dairesinin 2009/9401 numaralı kararıyla nitelikli zimmet, resmi belgede sahtecilik suçlarından Özer YILMAZ’ın (Muhasebe Yetkilisi) suçu onanmıştır. Mahkeme sürecinde ve kararlarda Harcama yetkilisi Sait BAYDUR’a ilişkin herhangi bir suç isnadına da rastlanmamıştır. Dolayısıyla kamu kurumunun zararına neden olunan olayda adli anlamda suç unsuru, işleyenleri ve cezai müeyyidelerinin belirlenmiş olduğu göz önünde bulundurulduğunda dilekçi iddialarının kabul edilerek 1142 sayılı ilamın 1 inci maddesine ilişkin verilen tazmin hükmünün sorumluluk açısından Bozularak belirtilen hususlar göz önünde bulundurulmak suretiyle yeniden hüküm tesisi için dosyanın ilgili DAİREYE GÖNDERİLMESİNE,

Karar verildiği 08.05.2012 tarih ve 34909 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.